Reklamsız Sözcü

Hırçınlığının nedeni demir eksikliği olabilir

Kadınlarda yaygın olarak görülen demir eksikliği, çocuklar için de önemli bir tehdit oluşturuyor. İştahsızlıktan büyüme geriliğine, çarpıntıdan öğrenme güçlüğüne kadar birçok sağlık sorununun altından demir eksikliği çıkıyor. Zaman zaman çocukların huysuzlaşıp ağlama krizlerine girmesine bile neden olabiliyor…
23:466 Eylül 2016
Hırçınlığının nedeni demir eksikliği olabilir
Kadınlarda yaygın olarak görülen demir eksikliği, çocuklar için de önemli bir tehdit oluşturuyor. İştahsızlıktan büyüme geriliğine, çarpıntıdan öğrenme güçlüğüne kadar birçok sağlık sorununun altından demir eksikliği çıkıyor. Zaman zaman çocukların huysuzlaşıp ağlama krizlerine girmesine bile neden olabiliyor…

Demir eksikliği son yıllarda herkesin dilinde olan bir konu. İlk bakışta çok ciddiye alınmasa da sonuçları hayati önem taşıyabiliyor. O nedenle anne-babaların çocuklarındaki demir eksikliği belirtilerini erken evrede fark edip doktor kontrolüne girmeleri ve gerekli önlemleri almaları şart. Acıbadem Taksim Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Özlem Eroğlu Kayacık, demir eksikliğinin belirtileri ve alınması gereken önlemleri sıraladı…

1. Yaşıtlarına göre daha küçük duruyorsa

Çocuklarda çok sık rastlanan bir sorun olan demir eksikliği sağlık açısından çok önemli çünkü tüm vücut mekanizmasını etkiliyor. Demir eksikliği yaşayan çocuğun büyümesi yavaşlıyor, hareketsizleşiyor, yorgunluk ve halsizlik gibi şikayetleri her geçen gün artıyor.

2. Cilt rengi soluklaşıp tırnaklarında şekil değişikliği oluşuyorsa

Çocuklarda demir eksikliğinin gözle görülür belirtilerinden biri renklerinin soluklaşması. Ağız kenarındaki çatlaklar, tırnaklarda şekil değişiklikleri ve kırılma, gözün beyaz kısmında mavi renk değişiklikleri de çocuğun yaşadığı bu sorunun dışarıdan anlaşılmasını sağlayan göstergeler arasında yer alıyor.

3. iştahsızlıktan nefes alma bozukluklarına sağlık sorunları varsa

Demir eksikliğinin neden olduğu sorunlar arasında baş dönmesi, kulak çınlaması, dil yapı bozuklukları, ağrılı yutma, iştahsızlık, kabızlık, çarpıntı ve nefes almada güçlük gibi çocuklara çok büyük sıkıntı verebilecek sorunlar yer alıyor.

ogrenme-guclugu

4. Öğrenme güçlüğü çekiyorsa

Demir eksikliği bazı çocukların öğrenmelerinde de çeşitli sıkıntılara neden olabiliyor. Oturma, yürüme, konuşma gibi gelişim basamakları konusunda gecikebiliyor, öğrenme güçlüğü yaşanabiliyor. Özellikle okul dönemindeki çocuklarda dikkat dağınıklığına neden olup dil ve matematik derslerinde başarı oranı düşüyor.

huysuzluk

5. Durduk yere huysuzlaşıyorsa

Demir eksikliği birçok yapısal etkinin yanında huy ve davranış değişikliklerini de etkileyebiliyor. Çocuklar özellikle anneye daha bağımlı, çekingen veya tam tersi huzursuz ve hırçın olup anlamsız ağlama krizlerine girebiliyorlar. Bu durumun nedeni tam olarak ortaya koyulmamakla birlikte, vücut eksikliğini hissettiği bir konu olduğunda bu şekilde farklı tepkiler verebiliyor.

demir

6. Yemek olmayan maddeleri ağzına götürüyorsa

Çocuklar zaman zaman toprak, kireç, kalem ucu, duvar boyası gibi şeyleri yemeye çalışabiliyor. Bu durum, gıda olmayan maddeleri ağza götürme alışkanlığının yaşandığı  ‘pika sendromu' olarak adlandırılıyor. Pika sendromunun nedeni kesin olarak bilinmemekle birlikte demir, kalsiyum, çinko, B1 ve B6 vitamin eksiklikleriyle psikososyal gelişim bozuklukları sonucu yaşanabiliyor. Ancak bu noktada kesin olmayan bir detay var; o da çocuk demir eksikliği nedeniyle mi toprak yiyor, yoksa toprak yediği için mi demir eksikliği söz konusu oluyor?

c-vitamini

Önemli tavsiyeler
Sebzenin yanında C vitaminli içecek tüketin

Bazı çalışmalarda kalsiyumdan zengin besinlerin demirin emilimini azaltabileceği belirtilse de, bazı çalışmalar da bunun tersi yönünde açıklamaları ortaya koyuyor. Yani et, yumurta gibi hayvansal ürünler süt ürünleriyle birlikte alındığında demir emilimi çok etkilenmiyor. Örneğin, et ve yoğurt birlikte tüketilebiliyor. Ama yeşil sebzelerle yoğurt beraber alındığında demir emilimi azalabiliyor. Bu yüzden durumu dengelemek için yoğurt ve sebze birlikte tüketildiğinde yanında C vitamini içeren içecekler içmek ve domates yemek sağlık bakımından olumlu sonuçlara yol açıyor.

ıspanak

“Ispanak yüksek oranda demir içerir” lafı bir efsanedir

Okzalat içeren gıdalar özellikle demir alımını azaltıyor. Ispanağın içeriğinde de yüksek oranda okzalat olduğundan, demirin emilimini engelliyor. “Yoğurtla karıştırıldığında ıspanağın demiri düşer” düşüncesi ise oldukça yanlış çünkü zaten ıspanak çok iyi bir demir kaynağı değil.

ek-besin

Ek gıdaya başlamakta geç kalmayın

Demir eksikliğinin önüne geçebilmek için ek gıda vermeye bebeğiniz 6 aylıkken başlamalısınız. Bunun yanı sıra beslenme düzeninde anne sütünün yanı sıra mutlaka demir içeriği yüksek gıdalar yer almalı. Büyümenin hızlandığı dönemde demir alımı da arttırılmalı. Ek gıdalara meyve, yoğurtla başlayıp sonrasında sebze çorbalarına geçebilirsiniz. Sebze çeşitlerini arttırdıktan sonra çorbalara demir deposu olan inek veya koyun eti de ekleyebilirsiniz. Demir oranı yüksek olan ciğeri haftada bir çocuğunuza pişirebilirsiniz. Beslenmeye dokuz aydan sonra kuru baklagilleri katabilir ve yeşil mercimeğe öncelik verebilirsiniz.

SIRADAKİ HABER
Paylaş Tweet