Reklamsız Sözcü

Hugh Jackman neden kanser oldu?

Güneş kremleri deri kanserinden koruyor mu?
15:4811 Şubat 2016
Hugh Jackman neden kanser oldu?
Güneş kremleri deri kanserinden koruyor mu?

2013 yılında deri kanserine yakalanan ve bu sebeple defalarca ameliyat olan Hugh Jackman, bandajlı burnunu gösteren bir fotoğrafı paylaşırken şu uyarıda bulundu: “Eğer güneş kremi kullanmazsanız başınıza geleceklerin bir örneği”. Peki gerçekten böyle mi? Deri kanseri ve korunma yollarını İstanbul Florence Nightingale Hastanesi, dermatoloji kliniğinden, Prof. Dr. Sibel Alper açıkladı.

 

Deri kanserleri tüm kanserler arasında en yaygın görülenler arasında yer alır. Türkiye`de tüm kanserler arasında deri kanserleri %16.67 ile 4. sıradadır. Her 5 kişiden biri yaşam süresi içinde deri kanseri tanısı alacaktır. İleri yaşlarda, özellikle 65 yaş üstünde daha sıktır.

BİR KEZ BİLE GÜNEŞ YANIĞI GEÇİRMEK RİSKİ 3 KAT ARTIRIYOR 

Güneş ışınlarının D vitamini sentezi gibi olumlu etkileri de vardır ancak burada söz konusu olan aşırı UV ışını maruziyetidir. Son 15-20 yıldır ozon tabakasının incelmesi nedeniyle deriye ulaşmakta ve kansere neden olmaktadır. Yine UVA ve UVB tamiri mümkün olmayan DNA hasarına yol açmakta dolayısıyla güneş ışını hasarı birikici olduğundan çocukluk çağından itibaren olumsuz etkisi başlamaktadır. Alper, çocuklukta bir kez bile güneş yanığı geçirmek, ileri yaşlarda deri kanseri riskini 3 kat arttırdığına dikkat çekiyor.

AÇIK TENLİLER RİSK TAŞIYOR!

Melanom çok hızlı ilerleyen, yaşamı en çok tehdit eden deri kanseri tipidir. Son yıllarda sıklığı her yıl % 3 artmıştır. Melanom herkeste görülebilecek bir kanser türüdür. Fakat açık tenli ve güneş hasasiyeti bulunan kişiler daha fazla risk taşırlar. Beyaz tenli, açık renk gözlü, kızıl saçlı kişiler, çocukluğunda ağır güneş yanıkları geçirenler, ailesinde deri kanseri öyküsü olanlar, organ nakli geçirmiş hastalar, uzun süre korunmasız güneş altında zaman geçirenler ve geçirmiş olanlar, uzun süreli güneşlenenler ve solaryuma girenler risk altındadırlar.

VÜCUDUNUZU İNCELEYİN!

Vücutta yeni çıkan veya doğuştan olan bir benin renk, ebat veya şekil değiştirmesi, kanaması, büyümesi, birden çok renkli olması, kaşınması durumlarında dikkatli olunmalıdır. Tüm bu değişikliklerin tehlikeli bir hastalığın habercisi olabileceği hatırlanmalı ve en kısa sürede bir dermatoloji hekimine başvurulmalıdır.
Her kanserde olduğu gibi deri kanserlerinde de erken tanı ve tedavi büyük önem taşır. Daha kanserleşmenin başladığı aşamada tanı koyabilmek amacıyla dermoskop, bilgisayarlı dermoskopi gibi görüntüleme yöntemleri geliştirilmiştir. Yine kişilerin bu cihazlarla ben haritaları çıkarılmakta, kaydedilmekte, düzenli kontroller sırasında en ufak değişiklik fark edilerek tehdit ortadan kaldırılmaktadır.

KORUNMAK İÇİN YAPMANIZ GEREKENLER…

Güneşten korunma deri kanserlerini önlenmesi, erken yaşlanma belirtilerini engellenmesi için en önemli etkendir. Korunmanın ilk basamağı mekaniktir, yani giysiler, şapka ile güneş teması minimize edilmelidir. Kumaşın cinsi bile korunmada etkili olmaktadır. Polyester ve yün, pamuklu kumaşlara göre UV ışınlarını daha çok emer. Kumaşın UV ışını emen kimyasallarla yıkanması korunmayı arttırır.

Mekanik korumaya ek olarak güneşten koruyuculardan yararlanılmalıdır. Ancak bu ajanların sürülüp kontrolsuz güneşte kalınması yarar yerine zarar getirecektir çünkü koruyucular belirli oranda ve sürelerde etkilidirler. Hiçbir koşulda saat 11:00 ve 16:00 arasında güneşte kalınmamalıdır. Koruyucunun uygun kullanılması koşuluyla etkinliği güvenilirdir. Güneş koruyucular m2 başına 20gr (cm2 ye 2 mg) olarak sürülmelidir. Birçok çalışmada kişilerin önerilen dozlarda güneş koruyucusu uygulamadıkları gösterilmiştir. Suya dayanıklı, geniş spektrumlu (UVA ve UVB), en az 30 faktörlü koruyucular önerilir.

GÜNEŞ KREMLERİ NE ZAMAN VE NASIL SÜRÜLMELİ?

Dışarı çıkmadan yarım saat önce uygulanmalı, ortalama 4 saatte bir yenilenmelidir. Günümüzde deri tipine, sağlıklı veya dermatolojik sorunları olanlara göre ve değişik formlarda (krem, losyon, spray, renkli) koruyucular mevcuttur. Dermatoloğunuza danışarak ürün seçmeniz yerinde olacaktır. Güneş koruyucular içinde organik, inorganik (titanyum dioksit, çinko oksit) kimyasallar bulunabilmektedir. Ürün seçimi yaşa, amaca göre olmalıdır. Çok basitleştirecek olursak, eğer kişide 1 saat içinde güneş yanığı gelişiyorsa, SPF 15 koruyucu ile 15 saatte gelişir diye düşünülebilir (15 kat fazla sürede). Ancak burada alınan UV ışınının hep aynı dozda olması koşuldur. Oysa günün her saatinde bu doz değişmektedir. Yine güneşten koruyucunu hem UVA hem UVB’ye karşı koruma sağlaması idealdir. Çünkü UVA ışınları ani zarar vermemekte ancak DNA hasarı yaratarak yıllar içinde deri kanseri oluşumuna yol açmaktadır. Gözlerin gözlükle, dudakların da yine güneşten koruyucu ile korunması unutulmamalıdır.

Önümüzdeki yaz aylarında güneşten bilinçli yararlanmamızı diler, yaz sonunda dermatolojik bir muayene ile ben ve deri kontrolunuzu yaptırmanızı hatırlatmak isterim.

 

Son güncelleme: 16:0011.02.2016
SIRADAKİ HABER
Paylaş Tweet