Büyüme rakamlarında altın vuruş

Tür­ki­ye eko­no­mi­si­nin kar­ne­si olan bü­yü­me ve ca­ri açık ra­kam­la­rı açık­lan­dı. Ki­şi­sel gö­rü­şüm te­dir­gin edi­ci se­vi­ye­de­ler. Teh­li­ke­li olan ta­ma­men bü­tün­le­şik bir ya­pı söz ko­nu­su…

Bü­yü­me dü­şü­yor, ca­ri açık dü­şü­yor. An­cak bü­yü­me, ca­ri açık­tan da­ha hız­lı dü­şü­yor. Bu­nun an­la­mı gün ge­le­cek bü­yü­me­ye­ce­ğiz ama ca­ri açık ha­len yu­ka­rı­lar­da ola­cak.
So­nuç­la­ra ba­ka­lım; üçün­cü çey­rek­te yüz­de 1.6, do­kuz ay­da ise yüz­de 2.6 bü­yü­mü­şüz. He­def ney­di? Ön­ce yüz­de 5, son­ra yüz­de 4, şim­di yüz­de 3'e ka­dar ge­ri­le­di.
Yüz­de 2.6 ora­nın­da bü­yü­dük di­yo­ruz ama in­ce­le­di­ği­miz­de bü­yü­me­nin kay­na­ğı­nın, iç ta­sar­ruf­lar ve üre­tim ar­tı­şı de­ğil borç­lan­ma ve port­föy ya­tı­rım­la­rı ile ül­ke­ye gi­ren sı­cak pa­ra ol­du­ğu­nu fark edi­yo­ruz.

Ce­be ak­rep mi gir­di?

Bir de siz bu­nun içe­ri­sin­den al­tın ih­ra­ca­tı sa­ye­sin­de ya­pı­lan yüz­de 1'lik hül­le­yi dü­şün, kal­dı mı bi­ze yüz­de 1.6 bü­yü­me!
İç ta­le­bin 3'ün­cü çey­rek­te bü­yü­me­ye kat­kı­sı “ek­si 1.7 pua­n”… Bu de­mek­tir ki va­tan­daş­ta har­ca­ya­cak pa­ra kal­ma­dı. Her­kes bir şey­ler­den kı­sı­yor. Net ih­ra­ca­tın kat­kı­sı ise “ar­tı 3.4 pua­n” ola­rak açık­lan­dı. De­dim ya net al­tın ih­ra­ca­tı­nı hül­le­si var di­ye, iş­te bu o!
Tü­ke­tim har­ca­ma­la­rı­na ba­kıl­dı­ğın­da ise ekim ayın­da tü­ke­tim mal­la­rı it­ha­la­tı ge­ri­li­yor, da­ya­nık­lı ve da­ya­nık­sız tü­ke­tim mal­la­rı üre­ti­mi ge­ri­li­yor. Bu­nun ne­de­ni çok önem­li… Fa­iz­ler bu ka­dar hız­lı düş­müş­ken in­san­lar ne­den har­ca­mı­yor?
Bel­li ki bi­zim bü­yü­me mo­de­li­miz ta­ma­men yan­lış… İt­ha­lat var­sa biz­de bü­yü­me de var… Ca­ri açık diz­gin­le­nir­se bü­yü­me dü­şü­yor…

Plan ney­di?

Dü­şük fa­iz ile ta­sar­ruf­tan tü­ke­ti­me yö­ne­len pay yük­se­lir, sa­tış­lar ve do­la­yı­sıy­la üre­tim ar­tar, bu sa­ye­de ise hız­lı bü­yü­me ra­kam­la­rı ya­ka­la­na­bi­lir.
Dü­şük fa­iz, ta­sar­ru­fu ve do­la­yı­sıy­la TL'ye olan ta­le­bi azal­ta­rak, ufak ufak TL'­nin de­ğer kay­bet­me­si­ne de yol açar… Sı­cak pa­ra­yı nis­pe­ten uzak tu­tar. Bu sa­ye­de ih­ra­ca­tın çe­ki­ci, it­ha­la­tın cay­dı­rı­cı ha­le gel­me­si sağ­la­na­bi­lir. Do­la­yı­sıy­la ca­ri açık ge­ri­ler.
Ki­şi­sel ka­nım ise ola­sı bir yan­gı­na bir şi­şe Şa­şal ile git­ti­ği­miz yö­nün­de… Tab­lo bü­yü­me, ca­ri açık iliş­ki­si­nin, ca­ri açık yö­nü­ne doğ­ru dö­ne­ce­ği­ni gös­te­ri­yor.
Sis­te­mi böy­le kur­du­lar. Doğ­ru muy­du? De­ğil­di! An­cak ön­ce bu­nu çöz­mek ge­re­kir.

Loading...