Sözcü Plus Giriş

Angajman kuralları nedir? Türk keşif uçağının Suriye’de düşürülmesinden sonra daha çok kullanılmaya başlanan angajman kuralları, aslında 2. Dünya Savaşı’ndan sonra uluslararası hukuk kavramları arasına girmiştir. Basit olarak angajman kuralları; askerî unsurların kuvvet kullanımı sırasında uyması gereken yasa veya kuralları tanımlayan kavramdır. Dr. İsmail Pamuk, angajman kuralları üzerine yazdığı incelemede şöyle tanımlamıştır;

Angajman kuralları kavramı uluslararası hukukta kuvvet kullanmanın yasaklanması ve
uluslararası gerilim ve çatışmaların nükleer savaşa dönüşebilme ihtimalinin belirmesi ile
birlikte ortaya çıkmış ve askeri bir harekatta, harekatta yer alan unsurlara politik direktifler vermeyi, sınırlamalar getirmeyi mümkün kılan bir mekanizmadır.

Angajman kuralları yetkili mercilerin silahlı gücün kullanacağı kuvvetin kapsamını ve derecesinin ne olacağına dair politik direktiflerini en başta birlik komutanlarına verilmesini sağlayan ve böylece silahlı kuvvetlerin demokratik kontrolünün sağlanmasını da mümkün kılan bir mekanizmadır.

Politik mülahazalar dışında hukuk kuralları ve harekat gereksinimleri angajman kurallarının kapsamının belirlenmesinde etkilidir. Angajman kurallarının etkinliği uygulanabilir, anlaşılabilir, taktiksel olarak makul ve hukuki açıdan yeterli olmasına bağlıdır. Diğer yandan, angajman kuralları meşru müdafaa halinde kuvvet kullanmayı düzenlemediğinden birliğin bekası açısından, angajman kurallarının sınırlamaları dışında, meşru müdafaa kapsamında kuvvet kullanma halinin ne zaman başladığı önem arz etmektedir.