Devletin yeni kaynağı kıdem tazminatı

Her yıl kıdem tazminatı konusunu bir iki kere ele alırım, kanun çıkmaz ertesi yıl tekrar yazarım. Benim için gelenekselleşti. Yalnız bu sefer galiba işin sonuna gelindi.
Kıdem tazminatı ve özel istihdam bürolarıyla ilgili düzenlemeyi artık bu yıl çıkarıyoruz demişlerdi, biri çıktı, diğerinin eli kulağında… Bu iki yasa birbiriyle bağlantılı… Resmen diyor ki, mevcut çalışanını kov, yenisini alma, kirala… Oh ne ala…
Tamam, kıdem tazminatı konusunda mutlak yeni düzenlemeye gidilmeli, yüzde yüz katılıyorum. Mevcut sistemde doğru dürüst tazminat ödendiği falan yok… Mahkemelerde milyonlarca dosya var. Zira İktidarın hazırladığı taslağı hayata geçirerek bu iş yürümez!

Fonda biriksin devlet eritsin

Esasen işin içine “fon” muhabbeti girince benim midem bulanıyor. İşsizlik fonuna yapılanlar ortada… Çalışanların ve işverenin primleri sayesinde İşsizlik Sigortası Fonu, Türkiye'nin en büyük finansal varlığından biri haline geldi.
Fon'da biriken para 130 milyar liraya ulaştı. Fon'dan bugüne kadar 37 milyar lira harcandı. Hâlbuki bunun sadece 11 milyar lirası işsizlik maaşı olarak işçilere ödendi. Eh, 26 milyar lira da GAP'a, İŞKUR'a, şuna buna aktarıldı. Hesapta 93 milyar kaldı. O da kâğıt üzerinde duruyor. Hazine bunu borç adı altında cayır cayır kullanılıyor.

Borçlanmıyor, fon kuruyor

Keza aynısını Bireysel Emeklilik Sistemi için yapacaklar. Yaşı 45'in altında olan herkesin maaşından otomatikman BES primi kesecekler. Yaklaşık 15 milyon çalışanın mecburen dâhil olacağı sisteme devletin de yönetiminde olduğu fonlar kurulacak. Paralar burada toplanacak. Kim bilir o nereye harcanacak?
Şimdi de kıdem tazminatı… Ona da bir fon kuruluyor. Para orada birikecek. Çalışan kovulsa bile 15 yıl boyunca fonda biriken paraya dokunamayacak. Burası Türkiye, 15 yıla kim öle, kim kala!

Kazanılmış hak kaybolur mu?

Ayrıca tazminatta çalışılan her yıl 30 günlük maaş ödemesine denk gelirken bu 16 güne iniyor. Kazanılmış hakların yarısı uçup gidiyor. Kazanılmış hak gider mi hiç? Gitmemesi gerekir ama gider mi gider…
Bir de işverenden yapılan SGK kesintisi 37.5'den, yüzde 41.5'e yükselecek. Hâlbuki çalışanın kıdem tazminatı için şirketin mali durumuna göre ayarlamalar yapan işverene aylık yük binecek. İşveren kıdemi her ay peşin devlete ödeyecek.
Kanun aynen geçsin, işsizlik coşar, taşar, bendini aşar. Bunu da dengelemek için kiralık işçi yasasını çıkardılar ya zaten…