Çocuklarda egzamanın belirtileri neler? Egzama genetik mi?

Çocukluk ve yetişkinlik döneminde, kaşıntı ve yanma gibi belirtilerle gündelik hayatı oldukça etkileyen egzama hakkında bilinmesi gerekenleri Alerji, İmmünoloji, Astım ve Çocuk Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Özkan Karaman anlattı. Karaman, egzamalı çocukları olan ebeveynlerin beslenme ve temizlik konusunda nelere dikkat etmesi gerektiğini sıraladı.

Çocuklarda egzamanın belirtileri neler? Egzama genetik mi?

Egzama nedir, genetik bir hastalık mıdır? Egzamayı geçiren bitkisel bir formül var mı? Alerji, İmmünoloji, Astım ve Çocuk Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Özkan Karaman egzama ile ilgili önemli bilgiler verdi.

Egzama nedir? Genetik bir hastalık mıdır?
Egzama, deride oluşan yangı, dermatit demektir. Pek çok nedene bağlı olarak gelişebilmektedir. En sık nedeni alerjik nedenlere bağlı atopik dermatit olup deride irritasyona ve belli maddelere temastan sonra gelişebilen kontakt dermatitler de mevcuttur. Egzamada aileden genetik geçiş genellikle mevcut olup değişen yaşam tarzı, beslenme ve çevresel faktörler de ortaya çıkmasında etkili bulunmuştur.

BEBEKLERDE EK GIDA DÖNEMİNE DİKKAT!

Egzamalı çocuklarda kızarıklık, şiddetli kaşıntı, sulanma, kabartı, pullanma, kabuklanma gözlenebilir. FOTO:SHUTTERSTOCK

Çocuk ve bebeklerde egzamanın belirtileri nelerdir?
Bebeklerde genellikle ek gıda döneminden sonra karşımıza çıksa da daha erken aylarda da alerjinin yoğunluğuna ve türüne göre görülebilmektedir. Lezyonlar yanaklar, alın ve saçlı deride başlayıp gövde, kol ve bacakların dış yüzlerine yayılır. Kızarıklık, şiddetli kaşıntı, sulanma, kabartı, pullanma, kabuklanma gözlenebilir. Çocukluk çağı egzamasında ise döküntüler genellikle bilekler, el, ayak, dirsek ekleminin ve kıvrım bölgelerinin iç yüzleri, göz ve ağız çevresinde ortaya çıkar. Genellikle ciltte çizgilenme, kalınlaşmaya yol açabilmektedir.

Egzamanın kesin bir tedavisi var mı?
Olguların yaklaşık %90'ında uygun tedavi seçimi ve tedaviye uyum ile egzama belirtilerinde düzelme, hastalığın tekrarlama oranlarında ve komplikasyonlarda azalma sağlanabilir.

Egzama tanısı alan çocuklarda gıda ve özellikle ev tozu akarı gibi alerjenler ile temasın azaltılması, cilt lezyonlarının azalmasını ve tedaviye yanıtı arttırabilir. Ancak, korunma önlemleri ve tedavi seçenekleri ile kesin olarak tedavi edilebilmesi günümüz koşullarında mümkün değildir.

BİTKİSEL ÇÖZÜMLERİ DOKTORUNUZA DANIŞIN

egzama-krem

Yanlış kullanılan bu ürünler kuruluğu artırabilmekte hatta bakteriyel enfeksiyonların gelişerek egzamanın tedavisini zorlaştırabilmektedir. FOTO:SHUTTERSTOCK

Egzama ataklarını hafiflettiği iddia edilen bitkisel öneriler hakkında neler söylersiniz? Bu konuda insanlar arası dolaşan yanlış ve tehlikeli bilgiler var mı?
Kullandığımız ilaçların çoğunda bitkiler hammadde olsa da, içerdiği miktar çok önemlidir. Bu yüzden halk arasında dolaşan, egzamaya iyi geldiği belirtilen öneriler kişinin egzamasının türü ve esas nedenine göre kişiye özel olmalıdır ve mutlaka doktora danışılmalıdır. Aksi halde yanlış kullanılan bu ürünler kuruluğu artırabilmekte hatta bakteriyel enfeksiyonların gelişerek egzamanın tedavisini zorlaştırabilmektedir.

Egzama kaşıntılarını hafifletmenin herkes için uygun olabilecek bir yolu var mı?
Kaşıntı, en önemli belirtilerden biridir. Kaşıntı; uyku düzeninde bozulmaya neden olup hastaların hayat kalitesini düşürebilir. Günümüze kadar yararı kesin olarak gösterilebilmiş bir tedavi seçeneği yoktur. Etkinliği gösterilmiş olan ilaçlar bulunmaktadır. Alevlenmeleri tetikleyici faktörlerden uzak durmak ve nemlendirici kullanmak önerilmektedir.

BANYO YAĞLARI RAHATLATIYOR

bebek

Atopik dermatitli çocuklarda, sağlıklı çocuklardan farklı olarak cilt koruyucu yağ tabakasını kaybetmeye eğilimlidir. FOTO:SHUTTERSTOCK

Atopik dermatitli çocuklarda, sağlıklı çocuklardan farklı olarak cilt koruyucu yağ tabakasını kaybetmeye eğilimlidir. Bu nedenle, haftada en fazla iki veya üç kez yıkanmalıdır. Banyoda geçen süre ortalama beş dakika kadar olmalı, yıkanma işleminin son iki dakikasında deriden su kaybını önlemek için banyo yağları kullanılmalıdır. Banyo yağları küvetin içine konulan suya eklemek koşuluyla uygulanır. Çocuk yavaşça sudan çıkarılırken vücuduna yağın yayılması amaçlanır. Sonrasında, çocuk yumuşak bir havlu ile nazikçe tamponlanarak kurulanır.

Cilt kuruluğu kaşıntıya neden olmaktadır. Nemlendiriciler, atopik bireylerde cildin bariyer işlevini iyileştirir ve tahriş edici ilaçlara hassasiyetini azaltır. Nemlendiriciler en az günde iki kez, ideali banyodan hemen sonra vücut hafifçe kurulandıktan sonra uygulanmalıdır. Çünkü banyo sonrasında uygulandıklarında nemlendiricilerin deriden emilimi daha iyidir. Bariyer görevi gören banyo yağları, emülsiyonlar ve misel solüsyonları da deriden su kaybını azaltarak nemlendirmede fayda sağlayabilirler.

DOKTORUN VERDİĞİ DİYETE UYMALI

sut-yogurt

Bebeklerde ülkemizde en sık alerjiye yol açan besinler süt, yumurta, buğday, kuru yemişler ve deniz ürünleridir. FOTO:SHUTTERSTOCK

Egzaması olanlar günlük hayatında nelere dikkat etmeli? Ne yemeli, ne yememeli, cilt temizliğinde nelere dikkat etmeli?
Öncelikle hastaların mutlaka doktorlarının önerisinde diyet yapmaları gerekmektedir. Özellikle çocuklarda alerjik egzamanın en sık sebebinin besin maddeleri olduğunu düşünecek olursak tespit edilen gıda maddesinin diyetten uzaklaştırılması gerekmektedir. Bebeklerde ülkemizde en sık alerjiye yol açan besinler süt, yumurta, buğday, kuru yemişler ve deniz ürünleridir. Fakat aile kesinlikle bir alerji uzmanına danışmadan büyüme çağındaki çocuğuna diyet uygulamamalıdır. Ayrıca çocuklarda paketli ürünlerin ve katkı maddeli besinlerin aşırı tüketiminden kaçınılmalıdır.
Cilt temizliğinde kozmetik ve parfüm içerikli ürünler tercih edilmemelidir.

egzama-sac

Saç derisinde kuruluk, pullanma ve kaşıntılı bazen yağlı plakların geliştiği egzama türüdür. FOTO:SHUTTERSTOCK

Saç derisindeki egzama için ne yapılabilir?
Saç derisinde kuruluk, pullanma ve kaşıntılı bazen yağlı plakların geliştiği egzama türüdür. Kullanılan saç temizleme ve bakım ürünlerindeki kimyasallara bağlı irritasyon, alerji ve enfeksiyöz nedenlere bağlı olarak gelişebilmektedir. Ayırıcı tanı için mutlaka uzman doktorlara danışılmalıdır. Esas neden tespit edilmesinin ardından tedaviye geçilmesi uygun görülmektedir.