Reklamsız Sözcü

Elektrik sözleşmelerinde iptaller başladı

Toptan elektrik piyasasında, "artan maliyetler" tüketiciyi de üreticiyi de zora soktu. Bazı elektrik firmaları artan maliyetleri sebep göstererek daha önceden yaptıkları yıllık sözleşmeleri teker teker iptal etmeye başladı. Elektrik Üreticileri Derneği Başkanı Cem Aşık, "Serbest elektrik tedariğinin yapılamaz hale gelirse en büyük zararı tüketici görebilir." yorumunda bulundu.

android-time 13:43
Elektrik sözleşmelerinde iptaller başladı
Toptan elektrik piyasasında, "artan maliyetler" tüketiciyi de üreticiyi de zora soktu. Bazı elektrik firmaları artan maliyetleri sebep göstererek daha önceden yaptıkları yıllık sözleşmeleri teker teker iptal etmeye başladı. Elektrik Üreticileri Derneği Başkanı Cem Aşık, "Serbest elektrik tedariğinin yapılamaz hale gelirse en büyük zararı tüketici görebilir." yorumunda bulundu.

Elektrik arzında tüketiciye ulaşan sistemin bel kemiği olarak nitelendirilen toptan elektrik piyasası, ağırlıklı olarak şirketler arasında yapılan ikili anlaşmalarla işliyor.  Ancak mevcut durumda kur artışından kaynaklı bazı firmalar yapılan sözleşmelerini fesih ediyor. İptallerin artması sonucunda en büyük zararı tüketici yaşayabilir. Vatandaşın serbest piyasada elektrik temini bu şartlarda zorlaşıyor. Çünkü elektrik alımı vadeli kısımdan tamamen nakde dönmesi masada.

İKİLİ ANLAŞMA TAMAMEN ÖLEBİLİR

Enerji Ticareti Derneği (ETD) Başkanvekili Mustafa Karahan, şu anda ikili anlaşmalarını iptal etmeye başlayan veya bunu düşünen birkaç şirket olduğunu, bu yaklaşımın piyasada zincirleme bir etkiye sebep olabileceğini söyledi.  İkili anlaşmaları iptal eden şirketler açısından ciddi bir kredibilite sorunu oluşacağına dikkati çeken Karahan, şu değerlendirmeyi yaptı:  “Bu iptaller başka şirketlerle devam ederse, ikili anlaşmalar piyasasını tamamen öldürecek. Bundan sonra ikili anlaşma yapılacak olsa bile şirketler ‘teminatsız yapamayız’ demek zorunda kalacaklar, fakat bu da maliyetleri çok artıran bir durum. O yüzden, 2006’dan beri gelişen bir piyasa vardı ve şimdi bu piyasayı bitirebilecek bir senaryo ile karşı karşıyayız. Geçen yıl ikili anlaşmalarda megavatsaat başı fiyatların 160-180 lira civarında olduğu biliniyor. Şu an piyasada fiyatlar 300 liranın üzerinde. Artık ikili anlaşması olmayan şirketler Enerji Piyasaları İşletme AŞ’den (EPİAŞ) enerji almak zorunda kalacakları ve EPİAŞ’tan alınan elektriğin parası ertesi gün hemen ödenmesi gerektiği için ciddi bir nakit akışı gerekiyor. Bu da yine maliyetlerin artışına sebep olacak bir durum. Öte yandan, bu şirketlerde çalışan yüzlerce insan var ve bunlar için de ciddi bir kariyer kaygısı ortaya çıkması söz konusu.”

“EN BÜYÜK ZARARI TÜKETİCİ GÖREBİLİR”

Elektrik Üreticileri Derneği Başkanı Cem Aşık da toptan elektrik ticaretinde sadece ikili anlaşma yoluyla satış fiyatını yönetmenin “risk yönetmek” anlamına gelmediğine dikkati çekerek, söz konusu iptallerin “yanlış kontrat yaptım” demek olduğunu vurguladı.  Aşık, bu hareketi birkaç şirket başlatmış olsa da alım anlaşmaları iptal olan şirketlerin üstlerine binecek  olan büyük nakit ihtiyacını karşılamakta zorlanabilecekleri ve satış yükümlülüklerini yerine getiremeyecek hale
gelebileceklerini anlattı.  Zincirleme etkisi olacağı öngörülen bu tür davranışların toptan elektrik pazarını tamamen öldüreceği ve gelecek birkaç yıl enerji piyasa katılımcıları arasında güven ortamının kurulamaması sonucu doğuracağını aktaran Aşık, şunları kaydetti:

ELEKTRİK TEDARİĞİ YAPILAMAZ

“Önümüzdeki dönemde ticarethane ve sanayi tüketicilerine tarife dışında serbest elektrik tedariğini yapılamaz hale geleceği de düşünülüyor. Yani en büyük zararı tüketici görebilir. Bu nedenle tüm şirketlerin sözleşmelerdeki yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirmeleri ve şartlara uymaları büyük önem taşıyor. Şirketlerin bugün uğrayabilecekleri zarar, uzun dönemdeki itibar kayıpları ve 2006’dan beri elde edilen tüm kazanımların kaybedilmesinin yanında çok daha küçük kalacaktır.”

BU SORUNLAR VATANDAŞIN ELEKTRİĞİNİ DE YANSIYABİLİR

Deloitte Türkiye Enerji ve Doğal Kaynaklar Endüstrisi Lideri Elif Düşmez Tek ise tüm enerji emtia maliyetlerinde ciddi bir volatilite gözlemlendiğine işaret etti.  Özellikle doğalgaz yakıtlı santrallerin üretim maliyetlerinin bir anda öngörülemeyecek şekilde yükseldiğini belirten Tek, şunları söyledi:  “Buna karşılık piyasa katılımcılarının kendi aralarında yaptıkları anlaşmalar, bu üretim maliyetlerini karşılayamacak seviyede kaldı. Bu da söz konusu iptallere neden oldu. Fiyat stabilizasyonu ve öngörülebilirliğinin ciddi anlamda düşmüş olmasından kaynaklanan güven bunalımı işlemlerin daha kısa vadeli devam etmesine sebep oluyor. Fiyat değişkenliğinden kaynaklanan maliyet farklarının kullanıcılara yansıtılması ihtiyacı sebebiyle taraflar değişken enerji maliyetlerine maruz kalıyor olacaktır. Sorunun çözümü, ancak kalıcı fiyat istikrarının sağlanması ve bunun sonucunda güvenin yeniden tesis edilmesine bağlıdır. Toptan elektrik piyasasında, ikili anlaşmalarla aktif olarak ticaret yapan yaklaşık 100 şirket bulunuyor. ”

AA

Merakla beklenen Yılmaz Özdil'in son kitabı "Mustafa Kemal" Plus abonelerine hediye.

Son güncelleme: android-time 14:3117.09.2018
SIRADAKİ HABER
Paylaş Tweet social-whatsapp Whatsapp more