Reklamsız Sözcü

Enflasyon nedir? Enflasyonun nedenleri, çeşitleri… Enflasyonun yükselmesi ne ifade eder?

Ulusal para biriminin satın alma gücünü düşüren ve olumsuz etkileri beraberinde getiren enflasyon nedir, enflasyon çeşitleri, enflasyon yükselirse ne olur? Hepsi ve daha fazlası haberimizde...

Sozcu.com.tr
android-time 08:24 4 Haziran 2018
Enflasyon nedir? Enflasyonun nedenleri, çeşitleri… Enflasyonun yükselmesi ne ifade eder?
Ulusal para biriminin satın alma gücünü düşüren ve olumsuz etkileri beraberinde getiren enflasyon nedir, enflasyon çeşitleri, enflasyon yükselirse ne olur? Hepsi ve daha fazlası haberimizde...

Son yılların en popüler terimlerinden biridir “enflasyon canavarı” buna bağlı olarak hayatımızın her döneminde sıklıkla duyduğumuz enflasyon hakkında ne biliyoruz. Enflasyon nedir? Yüksek enflasyon neden olur? Enflasyonun yükselmesi ne anlama gelir? İşte tüm bu soruların cevaplarını haberimizde bulabilirsiniz..

ENFLASYON NEDİR?

Enflasyon, mal ve hizmetlere ilişkin genel fiyat düzeyinin yükseldiği ve dolayısıyla paranın satın alma gücünün düşme hızıdır. Merkez bankaları ekonominin sorunsuz çalışmasını sağlamak için enflasyonu sınırlandırmaya ve deflasyondan kaçınmaya çalışmaktadır.

Enflasyonun sonucu olarak, bir para biriminin satın alma gücü düşer. Örneğin, enflasyon oranı yüzde 2 ise, o zaman bir yıl içinde 1 dolara mal olan bir paket sakız gelecek yıl için 1.02 dolara mal olacaktır. Mal ve hizmet satın almak için daha fazla paraya ihtiyaç duyulduğundan, bu paranın örtülü değeri düşer.

Ulusal rezerv, gıda ve enerji fiyatları gibi değişken sektörleri dışlayan çekirdek enflasyon verilerini kullanır. Dış faktörler, bu tür mallar üzerindeki fiyatları etkileyebilir ve bu da genel enflasyon oranını yansıtmayabilir. Bu sektörleri enflasyon verilerinden çıkarmak, enflasyonun durumu hakkında daha doğru bir tablo çizer.

ENFLASYONUN NEDENLERİ

Ekonomistler ve akademisyenler tarafından evrensel olarak kabul edilen enflasyonun nedeni için tek bir teori yoktur, fakat yaygın olarak kullanılan birkaç hipotez vardır.

Talep Enflasyonu

Enflasyon, mal ve hizmetlere olan talep artışından kaynaklanmaktadır. Bu teori, “çok az mal çok fazla para” olarak özetlenebilir. Diğer bir deyişle, talep arzdan daha hızlı büyüyorsa fiyatlar artacaktır. Bu genellikle hızla büyüyen ekonomilerde görülür.

Maliyet Enflasyonu

Enflasyon, şirketlerin üretim maliyetlerinin arttığı zamandır. Bu olduğunda, kar marjlarını korumak için fiyatları artırması gerekiyor. Artan maliyetler, ücretler, vergiler veya artan doğal kaynak veya ithalat maliyetleri gibi şeyleri içerebilir.

Para Enflasyonu

Enflasyon, ekonomideki aşırı arzdan kaynaklanmaktadır. Diğer herhangi bir meta gibi, fiyatların da arz ve talepleri belirlenir. Çok fazla arz varsa, o şeyin fiyatı düşer. Eğer bu şey para ise, çok fazla para kaynağı paranın değerini düşür, sonuç, bu her şeyin fiyatının yükselmesi demektir.

İLGİLİ HABERLikidite nedir? Geç Likidite Penceresi nedir?Likidite nedir? Geç Likidite Penceresi nedir?

ENFLASYONUN VARYASYONLARI

Deflasyon; genel fiyatlar seviyesinin düştüğü zamandır. Enflasyonun tam tersidir. Deflasyon, enflasyondan daha seyrek ve daha kısa sürelerle gerçekleşir. Deflasyon genellikle resesyon (durgunluk) veya ekonomik kriz zamanlarında meydana gelir ve depresyon dahil olmak üzere derin ekonomik krizlere yol açabilir. Bunun nedeni, deflasyonist spiral denilen şeydir: Depresyona maruz kalan bir ekonomi düşen fiyatlara yol açtığında deflasyonist bir spiral oluşur. Tüketiciler harcamayı durduruyor ve firmalar, gelecekte daha düşük fiyat beklentisine yatırım yapmayı bırakıyor. Düşen talep artan işsizlik ile sonuçlandığından, azaltılmış harcama ekonomiyi daha da yavaşlatmaktadır. Bu, fiyatları daha da boğuyor, başlangıçtaki sorunu yoğunlaştırıyor.

Enflasyon; enflasyonun hala pozitif olduğu bir durumdur, ancak enflasyon oranı düşmektedir – örneğin % + 3’ten % + 2’ye.

Hiperenflasyon; olağandışı hızlı bir şişirme, tipik olarak tek bir ayda% 50’den fazladır. Aşırı durumlarda, bu enflasyonun ters gitmesi, bir ülkenin parasal sisteminin ve hatta ekonomisinin bozulmasına yol açabilir. En önemli hiperenflasyon örneklerinden biri, 1923’te Almanya’da bir ay içinde % 2.500 artarak gerçekleşti! Aynı şekilde, Zimbabve’de, Hiperenflasyon, birkaç ABD doları değerinde olan 100 trilyon dolarlık banknotların basılmasına neden oldu. Macaristan ve Arjantin’deki hiperenflasyonlar da 20. yüzyılın en ünlüleridir.

Stagflasyon; yüksek işsizlik oranı ve ekonomik durgunluğun, yüksek enflasyon oranları ile birlikte ortaya çıkmasıdır. Bu, sanayileşmiş ülkelerde, 1973 Petrol kriziyle beraber yaşandı. 1973 petrol krizinin diğer adı Stagflasyon kriziydi. Bir yandan petrol fiyatları artarken öte yandan ekonomilerde bu artıştan dolayı ciddi durgunluklar baş göstermiştir. Durgunluğa rağmen sanayileşmiş ülkelerde bir çok üründe fiyat artışları devam etmiştir.

İnsanlar fiyatlar yükseldiğinde sık sık şikâyet ederler, ancak çoğu zaman ücretlerin de artması gerektiği gerçeğini görmezden gelirler. Soru, enflasyonun yükselip yükselmediği değil, ücretlerden daha hızlı bir şekilde yükselip yükselmediği olmalıdır. Mütevazı bir enflasyon, bir ekonominin büyüdüğünün bir işaretidir. Bazı durumlarda, küçük enflasyon, yüksek enflasyon kadar kötü olabilir. Enflasyon eksikliği, ekonominin zayıfladığının bir göstergesi olabilir. Gördüğünüz gibi, enflasyonu iyi ya da kötü olarak etiketlemek o kadar da kolay değil – genel ekonominin yanı sıra kişisel durumunuza da bağlı.

İLGİLİ HABERDevalüasyon nedir? Türkiye'nin devalüasyon geçmişiDevalüasyon nedir? Türkiye'nin devalüasyon geçmişi

ENFLASYONUN ETKİLERİ

Halkın istekleri değişkendir. Alıcı olarak hareket ettiklerinde mal ve hizmet fiyatlarının sabit kalmasını isterler, ancak satıcı olarak mal ve hizmet fiyatlarının artmasını beklerler.

Fiyatlar yükseldiğinde, hem bir kazanan hem de bir kaybeden olur. Enflasyonun sonucunu değerlendirmek için, beklenen ve öngörülmeyen enflasyonun doğasını tanımlamak gerekir. Enflasyon beklenirse, insanlar yeni duruma uyum sağlayabilir ve enflasyonun maliyeti toplumda daha az hissedilir.

Fakat öngörülmeyen yüksek enflasyon kalıcı ekonomik ve sosyal sonuçlara yol açabilir. Bunlar;

Gelirin yeniden dağılımı: Yüksek enflasyon riski, düşük gelirli aileler üzerinde gerileme etkisi yaratır. Bu, su, ısınma, yiyecek gibi temel ihtiyaçların hızlı bir oranda yükselmesiyle gerçekleşir.

Düşen reel gelirler: Yükselen enflasyon reel gelirlerde düşüşe neden olur. Milyonlarca insanın ücretlerinde azalma söz konusudur.

Olumsuz reel faiz oranları: Tasarruf hesaplarındaki faiz oranları enflasyon oranından düşük ise,kendi tasarruflarından yararlanan insanları olumsuz etkiler.

Borçlanma maliyeti: Yüksek enflasyon, işletmeler için daha yüksek borçlanma maliyetlerine de yol açabilir.

Ticari rekabet gücü: Eğer bir ülke önemli ölçüde ve uzun bir süredir yüksek bir enflasyon oranına sahipse, bu durum ihracatının dünya pazarlarında daha az rekabetçi olmasını sağlayacaktır. Sonuç olarak bu, azalan ihracat siparişlerinde, daha düşük karlarda ve daha az işte ve bir ülkenin ticaret dengesinin kötüleşmesinde de ortaya çıkabilir. İhracattaki düşüş, milli gelir ve istihdam üzerinde negatif çarpan ve hızlandırıcı etkileri tetikleyebilir.

İş belirsizliği: Yüksek ve değişken enflasyon, yatırım açısından iyi değildir çünkü şirketler maliyetleri ve fiyatları konusunda emin olamazlar. Bu belirsizlik, daha düşük sermaye yatırımı harcamalarına yol açabilir.

Son güncelleme: android-time 08:2904.06.2018
SIRADAKİ HABER
Paylaş Tweet social-whatsapp Whatsapp more