Sözcü Plus Giriş
AYTUNÇ ERKİN

44 yıl önce ABD’nin üs ve tesislerine el konuldu

12 Haziran 2019

Türkiye, ABD'nin silah ambargosuna 25 Temmuz 1975'te ABD üslerini kapatarak yanıt verdi

1978'de ambargo kararı kalktı ancak Bülent Ecevit üslerin tekrar açılmasını kabul etmedi

12 Eylül 1980 darbecilerinin ilk eylemi, 18 Kasım 1980'de ABD üslerini yeniden açmak oldu

Bugün de Amerika, “S-400'ler” üzerinden Türkiye'yi kuşatmak için kararlar almaya başladı

1 – Tarih 26 Temmuz 1975… Hürriyet Gazetesi'nin manşeti şöyleydi: Üslere (İncirlik) el koyduk!…Birinci sayfadan aktaralım:  “Türkiye için artık Amerika yok. Türkiye'deki tatlı Amerikan efsanesi kökünden yıkılmıştır. Amerika artık sevimsiz veya çirkin değil, hain hale gelmiştir. Kim ne derse desin; artık Türkiye için pek çok şey vardır, fakat Amerika yoktur. Dost Amerika, dünden itibaren yerini hain Amerika'ya terk etmiştir.” Milliyet'in 1'inci sayfasında “Üslerdeki ABD bayrağı indi, Türk Bayrağı çekildi” denilmişti.

‘ARKA BAHÇE' TÜRKİYE'YDİ…

O günden bu yana aslında hiçbir şey değişmedi… ABD, Türkiye'yi hep ‘arka bahçesi' olarak gördü ve zaman zaman darbelerle ya da ambargolarla köşeye sıkıştırmaya çalıştı. ABD-Rusya-Türkiye ekseninde yaşanan “S-400 ve F-35” olayını masaya yatırdığımızda, Hürriyet Gazetesi'nin 1'inci sayfasındaki şu cümle aslında bugünü anlatıyor: “Dost Amerika, dünden itibaren yerini hain Amerika'ya terk etmiştir.”

Amerika, hiç dost oldu mu? Gerçekten stratejik ortak mı?

‘YENİ BİR DÜNYA KURULUR'

Örneğin… ABD'nin 36'ncı Başkanı Lyndon B. Johnson, 5 Haziran 1964'te dönemin başbakanı İsmet İnönü'ye ilettiği mektubunda, Türkiye'nin Kıbrıs'a askeri harekat düzenleyeceğinden haberdar olduğunu ve bundan endişe duyduğunu yazdı. İsmet İnönü'nün yanıtı ise “Yeni bir dünya kurulur. Türkiye de o dünyada yerini alır” oldu.

ASKERLERİMİZİN BAŞINA ÇUVAL

Örneğin… 4 Temmuz 2003'te Irak'ın Süleymaniye kentinde ABD askerleri, Özel Kuvvetler Komutanlığı'na bağlı subayların bulunduğu karargaha baskın düzenledi, Türk askerleri ise başlarına çuval geçirilmesi sonrası gözaltına alındı, Bağdat'a götürüldü.

Şimdi İncirlik Üssü hikayesine dönelim… Hafızamızı tazeleyelim…

2 – Haşhaş ekimi ve Kıbrıs çıkarması ipleri kopardı

Türkiye, 1952'de NATO üyesi oldu. İncirlik üssü, 1954'te açıldı. 30 Haziran 1971'de, ABD'nin isteği ile zararı gideririm vaadiyle Türkiye'de haşhaş ekimi yasaklandı. Bülent Ecevit Hükümeti ise 1974'te, haşhaş ekimi yasağını kaldırdı, 7 ilde haşhaş ekimine izin verdi…

ECEVİT-ERBAKAN İKİLİSİ

Esas kopuş ise 15 Temmuz 1974'te başladı. O gün Kıbrıs'ta darbe olmuş, ülkenin ilk cumhurbaşkanı Makarios devrilmişti. Kıbrıs'taki darbecilerin Türklere karşı başlattığı katliam girişimi ülke çapında büyük yankı uyandırdı. Amerika, haşhaş üretimi yüzünden arasının kötü olduğu Türkiye'ye, “Kıbrıs'a yönelik askeri bir müdahaleye açıkça karşı olduğunu” bildirecekti. Onlara göre Kıbrıs'a müdahale Türkiye ve Yunanistan gibi iki NATO ülkesinin savaşmasına sebep olacaktı. Tüm bunlar yaşanırken Necmettin Erbakan'dan Kıbrıs'a müdahale noktasında tam destek alan Ecevit, 1959 yılında DP hükümetinin imzaladığı Londra Antlaşmasındaki garantörlük hakkına dayanarak Kıbrıs'a müdahale edecekti.

ABD'DEN AMBARGO

20 Temmuz 1974 tarihinde Türk paraşütçüleri ada sahiline indi. Birleşmiş Milletler, Kıbrıs'a giren Türk Ordusu'nu “işgal kuvvetleri” olarak tanımladı. Barış görüşmelerinden sonuç alınmaması üzerine Türkiye ikinci bir harekatla adanın yarısını aldı. İşte tam burada ABD ile savaşımız başladı…

ABD, Türkiye'ye silah ambargosuyla yanıt verdi. 30 Aralık 1974 tarihinde ambargo kararı alındı. Satışlar 5 Şubat 1975 günü durduruldu.… Devam edelim…

3 – 12 Eylül darbecilerinin ilk işi İncirlik Üssü'nü açmak oldu

Adalet Partisi, Milli Selamet Partisi ve MHP'den oluşan yeni hükümet ne yapacaktı? Hükümet ambargoya karşı direniyor, diplomasi de yürütülüyordu. Başbakan Süleyman Demirel, Ankara'ya gelen dönemin ABD Dışişleri Bakanı Henry Kissinger'a “Ambargonun ABD ile Türkiye arasındaki ilişkilerini zarara uğrattığını” söylüyordu.

Türkiye, 25 Temmuz 1975 tarihli Bakanlar Kurulu kararnamesiyle “Türkiye'deki sayıları 21'i bulan bütün ABD üs ve tesislerini” kapattı. İncirlik'i ise bundan sonra sadece NATO kullanabilecekti. Amerikan üsleri boşaltılırken, ABD askerleri ülkeden çıkartıldı. 12 Eylül 1980 darbesinin temeli de bu kararla atıldı!

SAĞ-SOL KAVGASI…

1978'de Amerikan Kongresi ambargo kararını kaldırdı ancak Ecevit hükümeti üslerin tekrar açılmasıyla ilgili gelen baskıları kabul etmedi. Sağ-sol kavgasının her gün onlarca insanın hayatına mal olduğu sürecin ardından 12 Eylül darbesi geldi. Darbeci Kenan Evren'in ilk eylemi 18 Kasım 1980'de üsleri yeniden açmak oldu. Ve bugüne geliyoruz…

ABD, Türkiye'yi resmen'düşman' devlet ilan etti

İncirlik Üssü 1954'te açılmıştı.

Tarih 6 Mart 2019… ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcü Yardımcısı Robert Palladino, 6 Mart 2019'da bakanlıkta düzenlenen basın brifinginde şu ifadeleri kullandı: “Amerika Düşmanlarına Yaptırımlarla Mücadele Yasası (CAATSA) kapsamında S-400 alımına dahil olan devlet veya özel tüm kurum ve kişilerin potansiyel yaptırımlara maruz kalabileceğini ifade ettik.”

CAATSA açıklaması aslında ABD ile ilişkilerinin ‘normal' olmadığını ve Türkiye'nin tehditle karşı karşıya olduğunu ortaya koydu! Peki bu CAATSA nedir? ABD Başkanı Donald Trump'ın 2 Ağustos 2017'deki onayladığı yasanın 231'inci maddesi Rusya ile savuma ve istihbarat alanlarında işbirliği yapanların yaptırım kapsamına alınabileceğini belirtiyor. ABD önceki gün de Türk askerlerine Arizona eyaletindeki Luke Hava Kuvvetleri Üssü'nde F-35 eğitimi verilmesinin durdurulduğunu açıkladı.

Son hamle ise dün geldi… ABD Temsilciler Meclisi Türkiye'nin S-400'leri alması halinde CAATSA yaptırımlarının devreye girmesini öngören karar tasarısını oy birliğiyle kabul etti.

Paylaş Tweet social-whatsapp Whatsapp Paylaş more