Sözcü Plus Giriş
YEKTA GÜNGÖR ÖZDEN

Tarihten bir sayfa

Çankaya'daki tarihi İNÖNÜ Köşkü'nde 18 Kasım günü araştırmacı Alper GÖNCÜ'nün görüntülü anlatımlarını dinleyerek edindiğimiz bilgiler, Cumhuriyetimizin temellerine ilişkin değerlerde bir kez daha buluşmak mutluluğunu yaşattı. “İsmet İnönü ve Niğde” başlıklı sunum, arşiv belgeleriyle fotoğrafların geçiti sayılacak bir renk taşıyordu. Asıl mesleği metalurji mühendisliği olan sunucu tam bir Niğde sevdalısı. ABD'de master yaparken başladığı araştırmacılığı sürdürmüş, dedesi Lütfi Soylu'nun yaşamını kitaplaştırmış, büyük dedesi Meclis-i Mebusan'da dört dönem (l908-1920) Niğde Mebusluğu yapan Sadıkbeyzade Muhiddin Efendi, Osmanlı döneminde valilik ve dahiliye nazırlığı yapan edebiyatçı Ebubekir Hazım Tepeyran Muhiddin Efendi'nin kardeşi Muhsine Hanım'ın oğlu. Tepeyran'ın yeğenleri Anayasa hukukçusu Prof. Dr. Hüseyin Nail KUBALI, diş hekimliğinin öncülerinden Hasan Nail KUBALI. Torunu da önceki yıl yitirdiğimiz değerli yarımız (Cumhuriyet gazetesi) Oktay AKBAL.

16. yüzyılda Buhara'dan gelip Bor ve Niğde'ye yerleşen Boyut boyundan olan ailenin bir kolu İsmet İNONÜ'nün önerisiyle SOYLU, öbür kolu da ATATÜRK'ün önerisiyle SOYER soyadını alıyor. Ünlü vali Şefik SOYER bu aileden. Öğrenci kuruluşlarında liderlik yapanlardan Dr. Uğur Soyer de aynı ailenin çocuğu.

İsmet İNÖNÜ'nün Batı Cephesi çalışmalarında Niğde'nin özel yeri vardır. Kurtuluş Savaşı'nda eşini, İkinci Dünya Savaşı'nda Kutsal Emanetleri bu kente emanet etmiştir. Alper GÖNCÜ, zaman zaman gözyaşları, zaman zaman da gülüşlerle izlenen güzel konuşmasında Niğde'ye hizmet eden değerli kişileri anlattı. Arşivindeki fotoğraflar ve belgelerle Pozantı savunmasında büyük yararlık gösteren, işgale uğrayan Niğdelilerin Çukurovalı milislerle Gülek Boğazı'nda Fransızları durdurduğunu anımsattı.

Yurdumuzda önemli görevler üstlenen Niğdelilerin yaşam öykülerine de yer veren sunumda Osmanlı'nın son dönem Şeyhülislamlarından Evkaf Nazırı Ürgüplü Hayri Efendi, Ayan Azası Galip Bey (Yıldız Kenter'in dedesi),  Atatürk döneminde Milli Eğitim Bakanı Abidin ÖZMEN, İçişleri Bakanlarından Emin ERİŞİRGİL, Adalet Bakanı Hüseyin Avni GÖKTÜRK, Vali Şefik SOYER, Sivas Kongresi'nde (1919) Niğde delegeleri Ratıpzade Mustafa Efendi ile Belediye Başkanı Mustafa SOYLU, Niğde Belediye Başkanı Lütfi SOYLU ve Emniyet Genel Müdürlüğü yapan Gafur SOYLU ve niceleri anımsandı.

Toplantıyı izleyenler arasında Yargıtay önceki üyelerinden Selim Sırrı BİNİCİ, önceki bakanlarımızdan Prof. Dr. Hikmet Sami TÜRK ve eşi, Hikmet ULUĞBAY ve eşi, önceki valilerimizden Kemal NEHROZOĞLU, Turgut ÖZAKMAN'in eşi Ayla ÖZAKMAN ile MOB kuruluşu sahibi Gülen SARAN, RTÜK önceki başkanlarından Nuri KAYIŞ, ANAÇEV Başkanı Ayla HATIRLI da vardı. Başta Özden (İNÖNÜ) TOKER, Gülsün ve Mustafa BİLGEHAN, Nurperi ÖZLEN olmak üzere İNÖNÜ ailesi, görevlilerden Aysel ACAR ve Gönül BALCI herkes konuşmacıyı alkışladı. Niğde KENT Müzesi kurulmasıyla ilgili çalışmaları da ilgiyle izlenen konuşmacıya başarı dilekleri iletildi.

Paylaş Tweet social-whatsapp Whatsapp Paylaş more