Sözcü Plus Giriş

Kamala Harris: Pragmatik mi, aktivist mi?

ABD'nin yeni Başkan Yardımcısı Kamala Harris hayatı boyunca onu takip edenlere karmaşık sinyaller gönderdi. Kariyer odaklı mı, aktivist mi? Pragmatik bir politikacı mı, değişen ve değiştirmek isteyen bir lider mi?

Derleyen: Mehmet ÖZEN
Güncellenme: 13:25, 10/11/2020
Kamala Harris: Pragmatik mi, aktivist mi?

ABD’nin yeni Başkan Yardımcısı seçilen Kamala Harris’i birçok açıdan değerlendirmek mümkün. Yaptıkları ve yapmadıkları ile soru işaretleri yaratan bir figür. Ancak Harris’i anlatırken gönül rahatlığı ile kullanabileceğimiz bir klişe mevcut: ‘İlk’lerin insanı.

  • San Francisco’daki ilk kadın Bölge Savcısıydı.
  • California’nın ilk kadın Başsavcısı oldu.
  • ABD Senatosu’ndaki ilk Hint asıllı Amerikalı O’ydu.
  • Bunu Başkan Yardımcılığı için yarışan ilk Hint asıllı Amerikalı aday olması izledi.
  • Çok yakında resmen ABD’nin ilk kadın Başkan Yardımcısı olarak ilan edilecek.
  • Eğer Joe Biden tahmin edildiği gibi tek dönem görev yaparsa 2024’te ülkenin ilk kadın başkanı unvanını da alabilir.
İlginizi ÇekebilirABD'nin yeni başkanı Joe Biden'ın Türkiye ile yaşadığı gerilimlerABD'nin yeni başkanı Joe Biden'ın Türkiye ile yaşadığı gerilimler

En başa dönelim. Harris, Berkeley’de tanışan göçmen bir anne ve babanın çocuğu. Harris’in meme kanseri üzerine araştırmalar yapan bilim insanı annesi Shyamala Gopalan Hindistan doğumlu. Jamaika’da dünyaya gelen babası Donald J. Harris ise bir ekonomist. 1960 ve 70’lerde insan hakları eylemlerinde aktif rol alan bir anne babanın kızı olan Kamala, 56 yıl önce California Oakland’da dünyaya geldi.

Ebeveynleri o 7 yaşındayken boşandı, Kamala ve kız kardeşi Maya’yı annesi büyüttü. 12-17 yaşlarında annesinin işi nedeniyle Kanada’da yaşayan Harris’in ebeveynlerden miras kalan mücadeleci liderlik ruhunu ergen yaşlarda görmek mümkündü. 13 yaşında apartmanlarının arsasında oynamalarını engelleyen kurala karşı komşu çocuklarını organize edecek ve eylem başarıya ulaşacaktı. Lisede mezuniyet balosuna tek gitmeyi seçen bir grubun parçasıydı. Amaç teklif almayan öğrencilerin kendini kötü hissetmemesi idi.

Daha sonra Howard ve California Üniversitesi’ne giden Harris için ise Washington Post, “Aktivistten çok kariyerist, çok zor stajerlikleri kazanıyor, akademik topluluklara katılıyor” ifadesini kullanmıştı.

Gençlik döneminden itibaren Kamala Harris’i gözlemleyenlerin onu tanımlarken yaşadığı ikilem tam olarak da bu: Kariyer mi yoksa aktivizm mi onun için önce geliyor?

TÜRKİYE VE DIŞ POLİTİKA GÖRÜŞLERİ
Dış politika ile ilgili görüşleriyle ön plana çıkmayan Harris, 2019 yılında ABD Senatosu'na 1915 olaylarını soykırım olarak tanıyan tasarıya imza atmıştı. Harris açıklamasında “İnsanlık tarihinin en karanlık zamanlarından biri olan Ermeni soykırımının uygun bir şekilde tanınması için Ermeni toplumunun yanında olacağım” ifadesini kullanmıştı. Senatörlüğü sırasında ABD Başkanı Donald Trump'ın Orta Doğu'ya ilişkin politikalarına eleştiriler yöneltti. Harris, Ekim 2018'de gazeteci Cemal Kaşıkçı'nın Suudi Arabistan'ın İstanbul Başkonsolosluğu'nda hayatını kaybetmesinin ardından Trump'ı bu cinayete 'göz yummakla' suçladı.

Söz konusu soru işaretlerinin en belirgin hale geldiği satır başları da tabii ki uzun yıllar boyu sürdürdüğü savcılık döneminden miras. Görevde kaldığı sürede aşağıdaki gibi tartışmalı kararları seçim kampanyasında karşısına çıktı.

  • 2011- 2017 arasında California’nın ilk kadın Başsavcısı olarak görev yaparken onun yönettiği ofis, şiddet bağlantılı ceza almayan mahkumların erken tahliyesine karşı çıkmış, gerekçe olarak da cezaevlerinin önemli bir emek havuzu kaybı yaşayacağını göstermişti.
  • 2004’te San Francisco halkına idam cezasına karşı olduğunu söylemişti. Ancak 2014’te bir federal hakim California’daki idam cezasını anayasaya aykırı bulmuş, Harris de bu kararı temyiz etmişti.
  • Siyahi Michael Brown 2014’te bir polis tarafından vurularak öldürülmüş. Konunun soruşturulması taleplerine ‘Benim işim değil’ yanıtını vermişti.

Avukat olan kocası Douglas Emhoff, Kamala Harris’in kampanyasına destek vermek için işlerine ara verdi. Blind date ile tanışan ikili 2014 yılında evlendi. Kamala Harris’in, kocasının eski eşiyle ve çocuklarıyla yakın bir ilişkisi bulunuyor. Çocuklar ona ‘Momala’ diye sesleniyor.

Bu işe idealleri için girmiş ve her zaman sistemi içeriden değiştirmek istediğini söylemişti. Ancak Bölge Savcılığı ve Başsavcılık görevine gelmiş ilk siyah kadın olarak genellikle kendini polisler ve sol görüşlü gruplar arasında pazarlıklar yapan ve orta nokta bulmaya çalışan kişi olarak buldu. Kendisinden radikal reformlar beklendi, icraatları ‘bebek adımları’ gibi görüldü, sonuçta Harris adalet sistemini değiştirmek konusunda temkinli ve statükoya daha yakın duran bir reputasyona sahip oldu. Seçim kampanyasında da söz konusu reputasyonu tersine çevirmeye çalışan mesajlar bolca yer aldı.

Kamala Harris, Demokrat Parti’nin başkan adaylığı için de yarışa katılmış ancak ön seçimlerde istediği sonuçları elde edemeyince Biden lehine yarıştan çekilmişti.

Harris’in sicilinde doğrular, yanlışlar, istikrarsızlıklar, idealler ve gerçekleri yan yana görmek mümkün. Onun değiştirmeye çalıştığı sisteme ve iyi niyetine canlı tanıklık yapan birçok kişi de var. Tartışmalı kararları o dönemdeki şartlara göre değerlendirmek gerektiğini savunanlar da.

Harris’in iyi icraatlarının gölgede bırakıldığını savunanlardan biri de Uluslararası Hizmet Çalışanları Sendikası’nın Başkanı Mary Kay Henry. Aktivist kimliği ile tanınan Henry, “Harris istikrarlı bir şekilde çalışanların taleplerinin yanındaydı. Son ekonomik krizle birlikte evlerine haciz gelen üyelerimizin yanında durdu. Onbinlerce hacizin önüne geçilmesine yardımcı oldu” ifadeleri kullandı.

ʻʻ
Tüm hayatı Amerika'da cinsiyet, gelir ve ırktan bağımsız olarak özgürlüğün herkese ulaşmasını sağlamak için mücadele etmekle geçti.
Uluslararası Hizmet Çalışanları Sendikası Başkanı Mary Kay Henry

Kesin olan şu ki yakın geçmişin Kamala Harris’i ile uzak geçmişin Kamala Harris’i arasında önemli farklar görünüyor. Göreve ilk geldiğinde polis cinayetlerini sorgularken aktif olmamakla suçlanmış, 2016’da polis suçlarını soruşturmak için birimini genişletmek istemişti. 2009’da yazdığı “Smart On Crime” kitabında sokaklarda daha çok polis görmek istediğini söylemiş, geçtiğimiz yaz George Floyd’un polis tarafından öldürülmesinin ardından New York Times’a, “Sokaklarda daha çok polisin daha fazla güvenlik yarattığını düşünmek statükodur. Bu yanlış, bu çok yanlış” demişti.

ʻʻ
Verdiğim karar şuydu; izin almak zorunda kalmadan değişmesi gerekenleri değiştirebileceğim sistemin içine girmeye çalışacağım. Bir fark yaratabildiğimizi biliyorum ama bunun yeterli olmadığını da biliyorum.
Kamala Harris (Bu yılın başında yaptığı konuşmadan.)

Herkesin kafasındaki soru şu: Kamala Harris pragmatik bir politikacı mı, yoksa gerçekten değişti mi? Yoksa en baştan beri değişimi gerçekleştirmek için bu noktaya gelmeyi mi bekledi? Herkesin beklediği değişimi ülkenin en tepesinden gerçekleştirebilecek mi? 4 yıl bunu gösterecek.

NELER VADEDİYOR?
Harris'in geçmişi tartışmaya açık peki gelecekte ne öneriyor? Tabii ki adalet sisteminde ve polis teşkilatında siyahlara karşı olan önyargıyla mücadele etmesi bekleniyor. İsrail konusunda Demokrat Parti'nin sağ kanadına yakın, iklim krizi konusunda ise sola. Önceliklerinden biri Trump'ın anti-göçmen icraatlarını tersine çevirmek. Ayrıca Trump ile ilgili 2016 seçimleri iddialarının peşini bırakmayacaklarını açıkça söyledi. Güçlü erkeklere karşı geri adım atmadığı biliniyor. Trump'ın Anayasa Mahkeme üyeliğine aday gösterdiği Yargıç Brett Kavanaugh'nu cinsel saldırı suçlamalarıyla ilgili Senato'da sorularıyla sıkıştırırken bu yüzünü görmüştük.
İlginizi ÇekebilirKılıçdaroğlu: Joe Biden ve Kamala Harris'i tebrik ederimKılıçdaroğlu: Joe Biden ve Kamala Harris'i tebrik ederim
Yayınlanma Tarihi:13:15,
Paylaş Tweet social-whatsapp Whatsapp Paylaş more