Sözcü Plus Giriş

Artikülasyon bozukluğu nedir? Belirtileri ve tedavisi…

İşitme engeli, ağız-yüz anomalileri, zihinsel engel, motor bozukluklar, yanlış öğrenme, zayıf taklit yeteceği gibi nedenlerle ortaya çıkan artikülasyon bozukluğu nedir? Belirtileri ve tedavisi ile ilgili merak edilen tüm detaylar haberimizde…

Sozcu.com.tr
10:08 -
Artikülasyon bozukluğu nedir? Belirtileri ve tedavisi…

Küçük çocukların dil becerilerini öğrendikçe, kelimeleri doğru bir şekilde söylemekte güçlük çekmeleri normaldir. Bu öğrenme sürecinin bir parçasıdır. Konuşma becerileri zamanla gelişir ve her yaşta belirli sesleri ve kelimeleri öğrenirler. 8 yaşına gelindiğinde, çoğu çocuk tüm kelime seslerinde ustalaşmayı öğrenir. Ancak bazı çocukların konuşma ses bozuklukları vardır. Bu, beklenen yaşta belirli ses ve kelimeleri söylerken sorun yaşadıkları anlamına gelir ve çocuğun ne demeye çalıştığını anlamayı zorlaştırabilir. Şimdi, artikülasyon bozukluğu nedir? Belirtileri ve tedavisi ile ilgili bilinmesi gerekenlere bir göz atalım…

ARTİKÜLASYON BOZUKLUĞU NEDİR?

Artikülasyon (sesletim) bozukluğu, konuşma seslerinden yanlış üretilmesidir. (Çocuğun /kedi/ yerine /tedi/, /mor/ yerine /moy/ demesi gibi). Artikülasyon bozukluğunda çocuğun üretemediği yada yanlış ürettiği ses, ses dağarcığında yer almaz. Bir konuşma sesinin doğru üretilmesi için o ses üretiminde gerekli olan motor hareketin yapılması gerekir.

Artikülasyon bozukluğunun nedenleri aşağıdakilerden biri olabileceği gibi herhangi yapısal bir bozukluğa bağlı olmadan yanlış öğrenme sonucu da olabilir.

– İşitme engeli
– Ağız-yüz anomalileri (dudak – damak yarığı, diş anomalileri gibi)
– Zihinsel engel
– Motor bozukluklar (apraksi/ dizartri)
– Zayıf taklit yeteneği
– Çevrenin pekiştirmesi
– Yanlış öğrenme
– Anatomik-fizyolojik yetersizlikler

ARTİKÜLASYON BOZUKLUĞU BELİRTİLERİ

Artikülasyon bozukluğu 4 temel belirti ile açıklanabilir. Bunlar; atlama, yerine koyma, ekleme ve çarpıtmadır.

Atlama: Çocuk kelimelerdeki harflerin yalnızca bir kaçını söyler. Örneğin televizyon yerine telezon demesi gibi.

Yerine koyma: Çocuk kelimelerdeki harflerin yerine başka harfler koyar. Örneğin kestane yerine keştane demesi gibi.

Ekleme: Çocuk kelimelere fazla harfler ekler. Örneğin pilav yerine pilyav demesi gibi.

Çarpıtma: Çocuğun çıkardığı kelimeler tam olarak doğru değildir fakat gerçeğine yakındır. Örneğin ekmek yerine eppek demesi gibi.

ARTİKÜLASYON BOZUKLUĞU TEDAVİSİ

Çocuklar tüm sesleri aynı anda değil, belli bir sırada öğrenirler. /b/, /d/, /m/ gibi sesler 2-3 yaşlarında öğrenilirken, /r/, /z/ gibi bazı seslerin öğrenilmesi daha geç yaşlarda olur. Bazen çocuk bir sesi tek başına ya da sözcük başında doğru çıkarabilir ama başka pozisyonlarda yanlış çıkarıyor olabilir. Ya da sizin fark edebildiğinizden daha fazla seste sorun yaşıyor olabilir.

Genel olarak çocuklar 7-8 yaşlarına geldiklerinde anadilinin tüm seslerini doğru olarak üretebilirler. Bu yaştan sonra devam eden konuşma bozukluğunun kendiliğinden düzelme olasılığı düşüktür. Çocuğun konuşmasının akranlarından farklı olduğunu düşünen ebeveynler/öğretmenler, mutlaka bir dil ve konuşma terapistinden yardım almalıdırlar. Dil ve konuşma terapisti, çocuğun konuşma probleminin sebebini ayrıntılı bir değerlendirme yaparak belirler. Çocuğun hangi seslerde problemi olduğunu belirlemek üzere bazı testler uygular ve ne zaman terapiye başlanması gerektiği konusunda aileyi bilgilendirir. Ergenlik ya da yetişkinlik döneminde de artikülasyon terapisi yapılır. Ancak konuşma biçimi yerleşmeden, küçük yaşlarda yapılan terapi daha kısa sürede ve etkili sonuç verecektir.

Son güncelleme: 13:03 22.01.2020
Paylaş Tweet social-whatsapp Whatsapp Paylaş more