Sözcü Plus Giriş
EMRE ÖZPEYNİRCİ

‘Aileyi bozmayız, her çalışanın işi garanti’

13 Nisan 2020

OSD Başkanı Haydar Yenigün, üretimin tamamen durduğu otomotivde şu ana kadar kimsenin işten çıkarılmadığını ve devletin kısa çalışma desteğiyle birlikte bunun olmayacağını belirterek, “Bizim aileyi bozmamamız gerekiyor, çünkü her biri çok değerli ve iyi eğitimli. Hepsinin iş garantisi olduğunu söyleyebilirim” dedi.

Otomotiv Sanayi Derneği (OSD) Başkanı Haydar Yenigün, geçen hafta internet üzerinden yaptığı basın toplantısı ile hem mart ayına ilişkin üretim ve ihracat sonuçlarını hem de içinde bulunduğumuz pandemi durumunun ekonominin lokomotifi olan otomotiv sektörüne olan etkilerini değerlendirdi.

Otomotiv sanayinde istihdam kayıplarına ilişkin endişelere yönelik devletin kısa çalışma ödeneğini zamanında çıkarıp, kapsamını oldukça geniş tuttuğunu söyleyen Yenigün, “Biz asgari ücretin yüzde 300'ü uygulanmasını talep etmiştik ama yüzde 150 sınırı koyuldu.

Haydar Yenigün

Şu an için bu bir problem değil. Çünkü şu an en önemli şey otomotivdeki çalışan aileyi bozmamamız. Bu sektörde çalışanlar çok değerli, çok iyi eğitim almış insanlar” dedi.

2008'DE DE ÇIKARMADIK

Yenigün, “Ben senle artık çalışmıyorum, şu anda maaşını veremiyorum, 3 ay sonra bakarız” diyecek bir sektör olmadıklarını da ifade ederek, 2008-2009 krizinde birçok firmanın aylarca; gerek devlet desteği gerek kendi desteğiyle çalışanlarını tuttuğunu hatırlattı.

Yenigün, “Bunlar çok önemli şeyler. En değerli olan, bu aileyi bir arada tutmamız. Otomotiv sanayi çalışanlarının işlerini kaybetmemesini sağlamamız lazım” diye konuştu.

Yaklaşık 51 bin kişiyi istihdam eden OSD'ye üye otomotiv üreticilerinin tamamının kısa çalışma ödeneğine başvurduğunu söyleyen Yenigün şöyle konuştu:

ÇALIŞANLARI KORUMALIYIZ

*Bu şu anda şirketlerin nakit akışlarına çok ciddi bir destek oluyor. Önümüzdeki dönemde bunların devam edeceğini öngörüyorum. Biliyorsunuz, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi haziran sonuna kadar olmakla birlikte 3 ay uzatılabilecek şekilde.

*Dolayısıyla, düşünmek bile istemiyorum ama o tarihlere kadar bu iş uzarsa, devletin bir 3 ay daha uzatacağını varsayıyorum.

*O yüzden benim öngörüm, önümüzdeki dönemde otomotiv gibi eleman yetiştirilmesi zor ve yüksek kalibrede insan ihtiyacı olan bir sektörde devletin bu desteği vermeye devam edeceğini, dolayısıyla insanların iş garantilerinin olduğunu varsayıyorum.

*Gerek tedarik zincirinde gerek otomotivin ana sanayiinde insan kaynağı çok çok önemli. Bunun en son noktaya kadar korunması lazım. Zaten alınan önlemlerin bunu sağlayacağına inanıyorum. Zaten devletin kısa çalışma desteği sonrası artık eksik kalan bölümü şirketlerin tamamlaması da mümkün.

Yenigün, “Zaten işçi çıkartılsaydı bugüne kadar olurdu” yorumunu da yaptı.

Martta üretim %22 ihracat %30 düştü

Otomotiv fabrikalarının büyük bir bölümünün üretimlerini durdurmasına sebep olan corona virüsü salgınının ilk etkileri, özellikle mart ayının ikinci yarısından itibaren üretim ve ihracat rakamlarına yansımaya başladı.

Salgın etkisiyle beraber, mart ayında toplam üretim 103 bin 350 adetle geçtiğimiz yılın aynı dönemine göre yüzde 22 düşerken, bir önceki aya göre ise yüzde 19 geriledi.

Mart ayında toplam ihracat ise 83 bin 771 adetle, geçen seneye göre yüzde 30 düşerken, bir önceki ay olan şubata göre ise yüzde 18 geriledi.

OSD Başkanı Haydar Yenigün, karşılaştırmayı 2017 yılına göre yapmanın daha doğru olacağını belirterek, “Buna göre, 2020 Mart ayı yüzde 35'lik bir azalma gösteriyor.

İhracatta ise yüzde 38'lik bir azalma olduğunu görebiliyoruz. Bunlar daha ilk sıkıntılar. Bu rakamların nisan ayında daha çarpıcı olacağını düşünüyorum” dedi.

Otomotiv her şeye rağmen fazla veriyor

Otomotivin, Türkiye toplam ihracatı içerisindeki payından dolayı hep gurur duyduklarını aktaran Haydar Yenigün, “İyi yıllarımızda otomotivin payı yüzde 19.5–20'ye yaklaşmıştı.

Ama bu rakam mart ayında yüzde 15.4'lere kadar geriledi. Bu da tabi salgının yansıması. Önümüzdeki dönem bunun daha da düşeceğini ön görüyoruz.

Şubatta 1 milyar 39 milyon dolar ithalat yaparken, 2 milyar 177 milyon dolar ihracat yapmışız. Yani yüzde 50'den fazla artı vermişiz. Bu esasında düşen rakamlara rağmen pozitif vermeye devam eden bir sektörü tarif ediyor” dedi.

Türkiye'de internetten otomobil satılamaz

ODD Başkanı Bilaloğlu, “Kanuna göre 14 günde iade etme hakkı var” dedi.

Otomotiv Distribütörleri Derneği (ODD) ve Doğuş Otomotiv Yönetim Kurulu Başkanı Ali Bilaloğlu, Sözcü TV'de başlayan ‘Otoyaşam' programına konuk oldu.

Yaşadığımızın bir ekonomik kriz değil, ekonomik problemler doğuran bir sağlık kriz olduğunu hatırlatan Bilaloğlu, “İyi senaryoya göre eğer pandeminin etkisi nisan sonu düşer ve mayısta adım adım önlemler alarak normal hayata dönmeye başlarsak, Türkiye otomotiv pazarı hızlı şekilde toparlanır.

Çünkü yıla çok iyi başlamıştık ve ocak-şubat hatta mart ayının ilk 2 haftasında büyümüştük. Eğer mayıs-haziran gibi toparlanma olup temmuz, ağustostan sonra sene başı gibi büyürsek, yıl sonunda 500 bin adedin altında 2019'a paralel bir pazara ulaşabiliriz.

Pandemi süreci eğer uzarsa bunun anlamı büyük buhran demek. Sadece Türkiye değil hiçbir ülke bunu kaldıramaz” diye konuştu.

ONLINE SÖZLEŞME ZOR

Pandemi sonrası hiçbir şeyin eskisi gibi devam etmeyeceğinin altını çizen Ali Bilaloğlu, “Otomotiv sektörü özelinde bakıldığında zaten uzun süredir hazırlanılan online satış, yani internet üzerinden araç satma işi büyüyecek.

Ama Türkiye'de ‘Mesafeli Sözleşme' yani uzaktan satış sözleşmesi kanuna göre internetten aldığınız bir ürünü hiçbir gerekçe göstermeden 14 gün içinde istediğiniz gibi iade edebiliyorsunuz.

Şimdi diğer ürünlerde bu belki olabilir ama otomobil için bunun söz konusu olmayacağı açık. O yüzden online satış önünde bu büyük bir engel. Şu anda internetten bakıp rezervasyon yapabilir, satış sözleşmesi için ise bayiye gitmeniz gerek” diye konuştu.

TEŞVİK ZAMANI GELİNCE

Türkiye'de sektöre ilişkin teşvik beklentilerinin hiçbir zaman gündemden düşmediğini kaydeden Bilaloğlu, ama bunun için normalleşme sonrasını görmek gerektiğini aktardı.

Bilaloğlu, “Türkiye son yıllarda çok fazla kriz yaşadığından, dünyaya nazaran pandemi krizini daha rahat atlatabiliriz. Ama vergi teşvikleri oradaki seyre göre yapılmalı.

Kuşkusuz pazar pozitif gelişim göstermezse eminim devlet daha önce olduğu gibi desteğini esirgemez. Ama hurda teşviki artık ekonomik destek değil sanayi politikası olmalı” dedi.

Bilaloğlu, otomotivde satış sonrasında kimsenin işten çıkarma yapmadığını ve tam tersine nasıl kalifiye elemanlarını koruyacaklarına dair çalıştıklarını da aktardı.

Elektrikli otomobil artık öncelik değil

Elektrikli otomobillerin artık sektörün önceliği olmadığını da aktaran Bilaloğlu, “Markalar para kazandıkça, kârlılığı artıkça elektrikli otomobile yatırım yapıyordu. Şimdi durum terse döndü.

Ayrıca elektrikli otomobillerin en çok satıldığı ülkelerde ciddi devlet teşvikleri vardı. Şimdi artık devletin önceliği pandemiyle mücadele.

Yani dünyada ekonomide küçülme varken bence elektrikli otomobil süreci en az 1-2 yıl uzadı. Ayrıca Avrupa Birliği (AB) de emisyon takvimini pandemi nedeniyle yeni bir takvime koyacaktır” yorumunu yaptı.

Yerli otomobile AB'den tescil

Yerli otomobil projesi için çalışan ‘Türkiye'nin Otomobili Girişim Grubu (TOGG), Avrupa Birliği Fikri Mülkiyet Hakları Ofisi'ne yaptığı tasarım başvuruları için tescil almaya hak kazandı.

Beş yıl süreyle geçerli olacak tescil haklarıyla birlikte, fikri ve sınai mülkiyet hakları Türkiye'ye ait olan araçların tasarımlarının kopyalanması da engellenmiş oluyor.

Paylaş Tweet social-whatsapp Whatsapp Paylaş more