Sözcü Plus Giriş
MURAT MURATOĞLU

Ekonomide kronik yönetim yetmezliği

Virüs; Türkiye ekonomisini iyice hasta etti, yönetim yetmezliğine götürdü, yatağa düşürdü… Ocak ayının başından beri işin bu boyuta ulaşacağı hatta daha da fenalaşacağı belliydi… Bağıra bağıra geldi!

Umre ziyaretlerini siyaseten engelleyemeyen bir yönetimin bu süreci iyi yönettiği söylenebilir mi? Bu saatten sonra sabaha kadar dua et bakalım kurtarabilecek misin ekonomiyi?

★★★

Şunu yap, bunu yap demek kolay… Ülkede para olsa neler yapılacağına herkes kafa yorar… Aslında bütün olay Euro, lira ve dolar… Boş, beleş projelere harcamışlarsa şimdi ne yapsınlar? Ekonomi Kalkanı diye bir paket açıklandı. Üç-beş yalaka oda başkanı dışında onaylayan çıkmadı! Hiçbir şeye derman olmayacak maddeler arka arkaya sıralandı…

Konut kredisinin kredilendirilebilir kısmı yüzde 90'a çıkarıldı, uçak biletlerinin KDV'si yüzde 1'e düşürülerek dosta güven virüse korku verildi. Pakette bir de Kanal İstanbul olsaydı… Hazır herkes evdeyken başlansaydı… Kazıya vurulan her kepçe virüse atılmış bir tokattı.

Az gelişmiş ülkelerin genel özelliği kıt kaynakların kolayca israf edilmesi değil mi? Virüs bile halimize acıyıp geç geldi. Türkiye'ye gitsem mi, gitmesem mi?

★★★

Neden insanları evlerinden çıkmamaya ikna edemiyorlar? Bu insanlar dışarı çıkmazlarsa zaten yaşayamayacaklar! İhtiyaçlarını karşılayacak paraları nasıl kazanacaklar?

Devlet olarak çıkıp bu parayı onlara verebiliyor musun? Hayır! Peki neden? Uçak inmeyen havaalanları, kimsenin geçmediği yollar yaptın. Kasada tek kuruş para bırakmadın!

★★★

Durun daha şirketler batacak, insanlar işsiz kalacak. Zira iflas etse bile öyle eskisi gibi kimse yazar kasa falan fırlatamayacak. Susup içine atacak. Bugün bırak yazarkasa atmayı, laf atamazsın! Adamı olduğu yere yığarlar. Bir şey atmayı aklından çıkar. Sanal ortamda bile tweet atanlar aylarca, yıllarca hapis yatıyorlar.

★★★

İstihdam edilenlerin yüzde 56'sı hizmetler sektöründe çalışıyor. Bunların nerdeyse hepsi geçici de olsa işsiz kalacak. Şirketler çalışanlarını ücretsiz izne zorluyor, kabul etmeyenlerin ise işine son veriliyor. Şirketler açısından bakarsak başka çareleri yok. Çalışanlar açısından bakarsak yapacak bir şey yok.

★★★

Sermayesi eriyen firmalar ya tasarruf tedbiri alacaklar ya da batacaklar. Tasarruf tedbiri ne sizce?

Çıkarken elektrikleri kapatmak mı? Yoksa çay ikramını azaltmak mı? Hayır, çalışanı işten atarak masrafı kısmak! Çaresi var mı dersin? Varsa bile çabuk gelsin.

İşsizlik Fonu çoktan heba oldu!

İşsizlik patlayınca normal şartlarda aklınıza ilk gelecek kaynak İşsizlik Fonu… Hesaplara göre 130 milyar lira olması gerekiyordu. Hiç boşuna akla gelmesin o fon çoktan heba oldu! İşsizlik fonu aslında sanal bir kaynak… Çünkü işsizlik fonu dediğimiz nakit olarak tutulan bir para değil… Hesap kâğıt üzerinde tutuluyor. Gerekirse para basıp ödeniyor. Zaten Fon'un tamamı hazineye borç verildi, karşılığında bono ve tahvil alındı. Yani devletin harcamalarına kaynak sağlandı.

★★★

Oysa İşsizlik Fonu kamuya ait değil ki! Yasaya göre “İşsizlik Fonu bütçe kapsamı dışında olup, gelirlerinden kesinti yapılamaz ve Genel Bütçeye gelir kaydedilemez” hükmü var. Kim takar yasayı? Yasa delik deşik… Nitekim 2008 yılından beri İşsizlik Fonu'nun nema gelirleri bütçeye aktarılıyor.

Kim bilecek? Nasıl olsa kimse “hadi parayı öde” demeyecek. Peki, kim denetleyecek? Kimse!

Zira asgari ücrete yakın çok düşük maaşlara çalışan on binlerce insan şimdi ne yapacak? Ne yiyecek, ne içecek? Doğal gaz, elektrik faturalarını, kredi kartı borçlarını nasıl ödeyecek? Açılan pakete göre İşsizlik Fonu'nun “kısa çalışma ödeneği” deva olacak bu derde!

Önce gidip İŞKUR'a başvuracaksınız. İş müfettişlerince yapılacak inceleme sonucu uygunluk tespiti tamamlandıktan sonra uygulanacak işçi listesinin değiştirilmesine, işyerinde çalışma süresinin arttırılmasına yönelik işveren talepleri, yeni başvuru olarak değerlendirilecek.

★★★

Ölme eşeğim ölme.  Öyle kolay kolay bitmeyecek bir süreç! Oysa sadece tek bir kararname ile gelebilir rahatça kullanılabilir hale……Sonuçta bunu kimse cebinden vermiyor zaten işveren ve çalışanlardan toplanan bir para… Ancak yandaşlara arka çıkmak varken işsizlere para vermek pek istenecek bir seçenek değil bu iktidar zamanında!

Paylaş Tweet social-whatsapp Whatsapp Paylaş more