Hasan Ali Yücel ölümünün 60. yılında anılıyor

Cumhuriyet döneminin, seçkin bir eğitim, kültür ve siyaset adamı olarak kabul edilen Hasan Ali Yücel ölümünün 60. yılında anılıyor. Köy Enstitüleri'nin kurucusu olan Hasan Ali Yücel, aynı zamanda 8 yıl Milli Eğitim Bakanlığı yapmıştı.

Hasan Ali Yücel ölümünün 60. yılında anılıyor

Türk felsefe öğretmeni, eski millî eğitim bakanı ve Köy Enstitüleri’nin kurucusu olan Hasan Ali Yücel, Cumhuriyet tarihinin en uzun süreli Eğitim Bakanı olmuştur. Köy Enstitüleri, tamamen Türkiye'ye özgü bir eğitim ve aydınlanma projesi olarak Hasan Ali Yücel tarafından başarılı bir şekilde bizzat yönetilmişti.

HASAN ALİ YÜCEL KİMDİR?

Hasan Âli Yücel, 17 Aralık 1897 yılında İstanbul’da doğdu.

Baba tarafından posta nazırı Göreleli Hasan Ali Efendi’nin, anne tarafından ise Japon sularında batan Ertuğrul fırkateyni süvarisi deniz albay Ali Bey’in torunudur. Babası Ali Rıza Bey, annesi Neyyire Hanım’dır.

Eğitim yaşamını sırasıyla Mekteb-i Osmânî, Vefâ İdâdîsi, Cağaloğlu Darülmuallimin-i Âli’ye (yüksek öğretmen okulu) okullarında sürdürdü. İstanbul Üniversitesi edebiyat fakültesi felsefe bölümünü bitirdi ve 19 Aralık 1922’de öğretmenliğe başladı. 12 Temmuz 1932 tarihinde Türk Dili Tetkik Cemiyeti’nin (Türk Dil Kurumu) kurulmasıyla Hasan Âli Yücel etimoloji kolu başkanlığına getirildi. 1935 yılında Cumhuriyet Halk Partisi’nden İzmir milletvekili olarak meclise girdi ve art arda dört dönem milletvekilliği yaptı.

FOTO: DEPOPHOTOS / Taksim’deki İnönü Gezisi (Gezi Parki) açıldı. Açılışı Bakan Hasan Ali Yücel ve İstanbul Valisi Lütfi Kırdar yaptı. (1 Haz 1942)

Giresun’un Görele ilçesinde adına “Hasan Âli Yücel Kültür Merkezi” kurulmuştur. İstanbul Üniversitesi’nin eğitim fakültesi de “Hasan Âli Yücel Eğitim Fakültesi” adıyla kurulmuştur.

Bakanlık dönemi

28 Aralık 1938’de Hasan Âli Yücel, 2. Celal Bayar hükûmetinde millî eğitim bakanlığına getirildi. Üniversite reformu (Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi’nin kurulması, Yüksek Mühendis Okulu’nun İTÜ’ye dönüştürülmesi ve Ankara Tıp Fakültesi’nin kurulması), Köy Enstitüleri’nin kurulması, dünya klasiklerinin Türkçeye tercüme edilmesi ve ilk resmî ve telifli Türkçe ansiklopedi olan İnönü Ansiklopedisi’nin ön çalışmaları, hep onun bakanlığı döneminde gerçekleşmiştir.

Devlet Konservatuvarının kurulması (20 Mayıs 1940), Türkiye’nin UNESCO’ya girişi onun çabaları sonucunda olmuştur. Dört yıllık çabaları sonucunda 25 Haziran 1946’da Üniversiteler Yasası çıkartılır. “Bu yasayla, yükseköğretim kurumlarının Bakanlıkla olan “sıkı bağı” önemli ölçüde gevşetilmiş, mevcut kuruluşlar yapısal bir bütünlüğe kavuşturulmuş, böylece üniversiteye organik bir karakter kazandırılmıştır. Bu yasanın getirdiği bir başka sonuç da, “dışarıdan gerilim” yerine “içeriden denetim”in getirilmiş olmasıdır. Ankara Üniversitesi de bu yasanın sonucu olarak kurulmuştur.”

Oğlu şâir Can Yücel, babası için “Hayatta ben en çok babamı sevdim” başlıklı bir şiir yazmıştır.

Son yılları

5 Ağustos 1946’da 7 yıl 5 ay sürdürdüğü bakanlık görevinden istifa etti. İstifasından sonra gazetecilik görevine döndü. 26 Şubat 1961 tarihinde konuk olarak kaldığı Prof. Dr. Tevfik Sağlam’ın evinde öldü. 2 Mart 1961 tarihinde Cebeci Asrî Mezarlığı’nda toprağa verildi.

Hasan Âli Yücel, şair Can Yücel’in babasıdır.

Köy enstitüleri deneyi İlginizi Çekebilir Köy enstitüleri deneyi Cumhuriyetin sabah güneşi Köy Enstitüleri İlginizi Çekebilir Cumhuriyetin sabah güneşi Köy Enstitüleri Cumhuriyetin yok edilen eğitim devrimi KÖY İLKOKULLARI İlginizi Çekebilir Cumhuriyetin yok edilen eğitim devrimi KÖY İLKOKULLARI

 

Günün Trend Videosu

Daha fazla göster
Loading...