1.450 ton istiridye kabuğunu denize bıraktılar
New York’ta restoranlardan çıkan istiridye kabukları, deniz yaşamını yeniden canlandıran büyük bir projenin parçası haline geldi. Çöpe gitmesi yerine toplanan kabukların miktarı günde yaklaşık 360 kilogramı, yılda ise 136 tonu aşıyor. Bu kabuklar New York Limanı’na geri kazandırılarak, zaman içinde büyük ölçüde kaybolan istiridye resiflerinin yeniden oluşturulmasında kullanılıyor.
Toplanan kabuklar doğrudan denize atılmıyor. Önce temizlenip aylarca bekletiliyor, ardından yeni istiridye larvalarının tutunup büyüyebileceği bir zemin olarak kullanılıyor. Genç istiridyelerin yerleştiği kabuklar daha sonra limanın belirlenen bölgelerine bırakılıyor. Projenin başladığı 2014 yılından bu yana restoranlardan yaklaşık 1.450 ton istiridye kabuğu toplandı.
KABUKLAR AYLARCA BEKLETİLİYOR
Restoranlardan alınan kabuklar önce toplama merkezlerine, ardından Governors Island’daki özel alana götürülüyor. Burada açık havada aylarca bekletilerek üzerlerindeki organik kalıntıların temizlenmesi sağlanıyor.
Hazır hale gelen kabukların görevi burada başlıyor. Genç istiridyeler büyüyebilmek için sert bir yüzeye tutunmak zorunda ve eski istiridye kabukları bunun için oldukça uygun bir zemin oluşturuyor.
Kabuklar daha sonra özel tanklara yerleştiriliyor. Milyonlarca istiridye larvasının kabuklara tutunması ve gelişmeye başlaması sağlanıyor. Ardından bu kabuklar üzerlerindeki genç istiridyelerle birlikte New York Limanı’nda belirlenen noktalara bırakılıyor.
Böylece restoranda tüketilen bir istiridyenin geride kalan kabuğu, denizin altında yeni bir resifin temelini oluşturuyor.
77 BİN METREKARELİK ALAN YENİDEN CANLANDIRILDI
Proje kapsamında bugüne kadar New York Limanı’na 200 milyondan fazla istiridye kazandırıldı. Yeniden oluşturulan istiridye resiflerinin kapladığı alan ise yaklaşık 77 bin metrekareye ulaştı. Bu da yaklaşık 11 futbol sahası büyüklüğünde bir alana karşılık geliyor.
İstiridye resifleri deniz yaşamı açısından önemli bir görev üstleniyor. İstiridyeler beslenirken sudaki parçacıkları süzüyor. Oluşturdukları resifler ise balıklar, yengeçler ve diğer deniz canlıları için barınma ve beslenme alanı sağlıyor.
Resiflerin bir başka faydası da kıyılarda görülüyor. Doğal bir bariyer gibi hareket eden yapılar, dalgaların enerjisini azaltarak kıyıların aşınmaya karşı korunmasına katkıda bulunabiliyor.
HEDEF 1 MİLYAR İSTİRİDYE
New York Limanı geçmişte çok büyük doğal istiridye resiflerine sahipti. Ancak aşırı avlanma, kirlilik ve kıyılardaki değişimler nedeniyle bu yaşam alanlarının büyük bölümü zamanla ortadan kalktı.
Billion Oyster Project, kaybedilen ekosistemi yeniden oluşturmayı hedefliyor. Projenin uzun vadeli amacı New York Limanı’nda 1 milyar istiridyeden oluşan, kendi kendini sürdürebilen bir nüfus oluşturmak.
Böylece restoranlardan her gün çıkan yaklaşık 360 kilogram kabuk, çöplüğe gitmek yerine yeniden denize dönüyor ve yeni istiridye resiflerinin oluşmasına yardımcı oluyor.