10 bin araç incelendi, dev kriz ortaya çıktı: İkinci el elektrikli araçlarda "hücre dengesizliği" uyarısı
İngiltere’de 10 bin araç üzerinde yapılan araştırma, ikinci el elektrikli otomobillerde sürücülerin ruhu bile duymadan ilerleyen "gizli hücre dengesizliği" tehlikesini ortaya çıkardı. Standart testleri yanıltan ve devasa masraflara yol açabilen bu sorun, Türkiye'de hızla büyüyen ikinci el elektrikli araç pazarı için de kritik bir uyarı niteliği taşıyor.
Sürücü ekranında hiçbir arıza lambası yanmıyor, araç görünürde sorunsuz çalışıyor ancak bataryanın derinliklerinde büyük bir mali kriz büyüyor.
İngiltere'de elektrikli araç batarya teşhis şirketi Generational tarafından gerçekleştirilen kapsamlı analiz, her 85 ikinci el elektrikli otomobilden birinde menzilden şarj kapasitesine kadar birçok hayati parametreyi olumsuz etkileyen gizli bir voltaj dengesizliği olduğunu gösterdi.
STANDART TESTLER YANILTIYOR
Araştırma sonuçlarına göre, incelenen araçların yüzde 1,2’sinde batarya hücreleri arasındaki voltaj farkı 50 milivoltun (mV) üzerine çıkmış durumda. Bu rakam, tipik bir elektrikli aracın hücreleri arasındaki ortalama değerin tam 6 katına karşılık geliyor.
Daha da çarpıcısı, her 200 araçtan birinde bu fark 100 mV sınırını aşarak "ciddi dengesizlik" kategorisine giriyor. Günümüzde yaygın olarak kullanılan Batarya Sağlık Durumu (SoH) testleri ise bataryayı yalnızca toplam kapasite üzerinden değerlendirdiği için tekil hücre arızalarını tespit edemiyor; böylece araç kağıt üzerinde kusursuz görünse de hücre seviyesindeki çürüme gizli kalıyor.
SÜRÜCÜNÜN FARK ETMESİ İMKANSIZ
Yetkililer, bu gizli tehlikenin en kritik yanının sürücü tarafından uzun süre fark edilememesi olduğunu vurguluyor. Dengesizlik ileri seviyelere ulaşana dek gösterge panelinde hiçbir uyarı ışığı veya mesaj belirmiyor. Sorun, her 85 araçtan birinin doğrudan hurdaya çıkacağı anlamına gelmese de batarya alımlarında sadece genel kapasitenin değil, her bir hücrenin tek tek denetlenmesinin şart olduğunu gösteriyor.
İlerleyen hücre bozulmaları bataryanın şarj tutma yeteneğini kısıtlarken, ileri seviye arızalarda batarya paketinin yenilenmesini zorunlu kılıyor. Garanti kapsamı dışındaki araçlarda bu durum sürücülere ağır faturalar çıkarırken, İngiliz elektrikli araç sektörü temsilcileri bayilerde satılan tüm araçlar için detaylı batarya sertifikasının zorunlu hale getirilmesini talep ediyor.
TÜRKİYE'DEKİ SÜRÜCÜLER DE DİKKAT ETMELİ
İngiltere'de patlak veren bu tablo, elektrikli otomobil satışlarının ve ikinci el devirlerinin rekor kırdığı Türkiye pazarı açısından da hayati bir ders sunuyor.
Yerli pazarda henüz hücre bazlı detaylı batarya ekspertiz altyapısının yaygınlaşmamış olması, garanti süresi dolmuş ikinci el elektrikli araç alacak Türk tüketicileri de benzer mali risklerle karşı karşıya bırakıyor.
Uzmanlar, Türkiye'de de ekspertiz standartlarının acilen güncellenmesi ve hücre seviyesinde voltaj analizini kapsayan şeffaf batarya raporlamasına geçilmesi gerektiğinin altını çiziyor.