100 km'lik dev tünel kazıp baraj yaptılar

İsviçre Alpleri'nde 6 milyon metreküp beton kullanılarak inşa edilen 285 metre yüksekliğindeki Grande Dixence Barajı, 400 milyar litrelik su depolama kapasitesiyle faal durumunu koruyor. Dağların altında uzanan 100 kilometrelik yeraltı tünel ağı 35 buzulla bağlantı sağlarken, iklim değişikliği nedeniyle çekilen Alpler buzları dev kompleksin geleceğini doğrudan etkiliyor.

ALPLER'İN ALTINDAKİ 100 KİLOMETRELİK MÜHENDİSLİK NASIL KURULDU?

Baraj duvarı 285 metre yüksekliğe, 700 metre uzunluğa ve yaklaşık 15 milyon ton ağırlığa ulaşıyor. Taban kalınlığı yüksek basınca dayanması amacıyla 200 metreye kadar çıkan yapının tepesindeki genişlik ise 15 metreye kadar iniyor. Mühendisler, su toplama alanını genişletmek amacıyla dağların içerisinden geçen 100 kilometreden fazla yeraltı tüneli inşa etti. Bu tüneller 35 buzul, 75 su alma noktası ve 5 pompa istasyonu vasıtasıyla yılda ortalama 500 milyon metreküp su topluyor.

ITAIPU BARAJI İLE ARASINDAKİ FARK NEDİR VE ELEKTRİK NASIL ÜRETİLİYOR?

Grande Dixence Barajı, 196 metre yüksekliğindeki Brezilya-Paraguay ortak yapımı Itaipu Barajı'ndan 89 metre daha yüksek bir yapıyla öne çıkıyor. Toplanan sular kot farkından yararlanılarak alt kısımlardaki enerji santrallerine aktarılıyor ve jeneratörler aracılığıyla elektriğe dönüştürülüyor. Tesis, sürekli sabit üretim yapmak yerine ülkenin anlık elektrik tüketim ihtiyaçlarına ve kaynak dalgalanmalarına göre su salınımı gerçekleştiriyor.

BARAJIN İÇ YAPISI NASIL İZLENİYOR?

Görünüşte tek parça beton bir kütle gibi duran duvarın içerisinde 32 kilometre uzunluğunda denetim tüneli ve inceleme galerisi bulunuyor. Teknik ekipler beton hareketlerini, sızıntı riskini ve su basıncını bu tüneller üzerinden anlık olarak izliyor. Kompleksin bağlı olduğu 35 buzulun erime hızı ve kar miktarındaki azalmalar ise uzun vadede su tedarikinin düzenini değiştirme riski barındırıyor.