12 milyon aracı ilgilendiriyor: Kurallar değişiyor, yeni dönem başlıyor
Avrupa Birliği, kullanım ömrünün sonuna gelen araçların nasıl toplanacağı, geri dönüştürüleceği ve yeniden değerlendirileceğine ilişkin yeni kuralları devreye alıyor. 13 Ağustos’ta yürürlüğe girecek düzenlemeyle otomobillerin üretim aşamasından hurdaya ayrılmasına kadar geçen tüm süreçte geri dönüşümün payı artırılacak.
Yeni sistem yalnızca eski araçları ilgilendirmiyor. Otomobil üreticileri de araçlarını parçaların daha kolay sökülebileceği, yeniden kullanılabileceği ve malzemelerin geri dönüştürülebileceği şekilde tasarlamaya yönlendirilecek. Böylece kullanım ömrünü tamamlayan bir otomobildeki değerli parçaların ve ham maddelerin çöpe gitmesinin önüne geçilmesi amaçlanıyor.
YENİ OTOMOBİLLERDE GERİ DÖNÜŞÜM ŞARTI
Düzenlemenin en dikkat çekici bölümlerinden biri yeni üretilen otomobillerde kullanılacak plastiklerle ilgili. 2032’den itibaren yeni araçlardaki plastiklerin en az yüzde 15’inin geri dönüştürülmüş malzemeden oluşması gerekecek. Bu oran 2036’dan itibaren en az yüzde 25’e yükselecek.
Geri dönüşüm hedefleri yalnızca plastikle sınırlı kalmayacak. AB Komisyonu, otomobil üretiminde kullanılan çelik ve alüminyum için de 2033’ten itibaren uygulanması planlanan geri dönüştürülmüş malzeme hedefleri belirleyecek. Özellikle alüminyum, bakır ve nadir toprak elementleri gibi değerli ham maddelerin eski araçlardan daha fazla geri kazanılması hedefleniyor.
Üreticilere de daha fazla sorumluluk verilecek. Otomobil şirketleri, piyasaya sürdükleri araçların kullanım ömrü sona erdiğinde toplanması ve uygun şekilde işlenmesi için oluşan maliyetlere katkıda bulunacak. Araçların izlenebilirliği artırılırken ikinci el otomobiller ile artık kullanım ömrünü tamamlamış araçların birbirinden ayrılması için daha açık kriterler uygulanacak.
TRAFİĞE ÇIKAMAYAN ARAÇLAR İHRAÇ EDİLEMEYECEK
Yeni kurallar, hurda durumundaki araçların ikinci el otomobil gibi başka ülkelere gönderilmesinin önüne geçmeyi de hedefliyor. 2031’in ortalarından itibaren AB dışına yalnızca trafiğe çıkmaya elverişli araçların ihraç edilmesine izin verilecek. Kullanılamayacak durumdaki araçların ikinci el adı altında ihraç edilmesi engellenecek.
Avrupa’da her yıl yaklaşık 10 ila 12 milyon araç kullanım ömrünün sonuna gelerek atık haline geliyor. Yeni düzenlemeyle bu araçların içindeki kullanılabilir parçaların yeniden değerlendirilmesi, değerli malzemelerin geri kazanılması ve otomotiv sektörünün ham madde ihtiyacının bir bölümünün eski araçlardan karşılanması amaçlanıyor.