17 katlı bina dağın içine oyuldu
Kolombiya'nın Cauca Nehri üzerinde inşa edilen Hidroituango barajı, yer altına oyulan 17 katlı bina yüksekliğindeki makine dairesiyle ülke elektriğinin %17’sini karşılamaya hazırlanıyor. Dev proje, mevcut durumda yarı kapasiteyle çalışarak ulusal enerji talebinin %11’ini karşılıyor.
Kolombiya'nın kuzeyindeki Cauca Kanyonu'nda yer alan ve ülkenin en büyük hidroelektrik yatırımı olan Hidroituango santrali, 2018 yılında yaşanan ağır krizin ardından rehabilitasyon sürecini sürdürerek enerji üretimine devam ediyor. Toplamda 2.400 megavat kapasiteye sahip olması planlanan tesis, güncel olarak yarı kapasiteyle hizmet veriyor.
PROJENİN TEKNİK ÖZELLİKLERİ PAYLAŞILDI
Empresas Públicas de Medellín (EPM) tarafından işletilen tesis, mühendislik boyutlarıyla Güney Amerika'nın en büyük altyapı projeleri arasında yer alıyor: 225 metre yükseklik ve 78 kilometre uzunluğunda bir rezervuar. Yaklaşık 2,8 milyar metreküp su hacmi. 240 metre uzunluğunda ve 17 katlı bir bina yüksekliğinde (49 metre) inşa edilen dev makine dairesi. Tamamlandığında 8 türbin ile toplam 2.400 megavat (Kolombiya enerji talebinin %17'si).
BÜYÜK BİR ÇÖKME RİSKİ YAŞAMIŞTI
2010 yılında inşasına başlanan proje, 2018'de tamamlanma aşamasındayken bir yönlendirme tünelinin tıkanmasıyla büyük bir çökme riski yaşadı. Yapılan acil müdahale kapsamında, barajın gövdesini korumak amacıyla henüz tamamlanmamış makine dairesi kasıtlı olarak suyla dolduruldu. Olay sırasında nehir havzasındaki 120.000 kişi risk altında kaldı ve on binlerce kişi tahliye edildi. Yaşanan kriz, Puerto Valdivia bölgesinde yerleşim yerlerinin zarar görmesine ve ciddi çevresel etkilere neden oldu.
ULUSAL TALEBİN YÜZDE 11'İNİ KARŞILIYOR
Hidroituango, 2022 yılı itibarıyla ticari enerji üretimine başladı. 2026 yılı verilerine göre, mevcut durumda 4 türbin devrede olup 1.200 megavat üretim yapılmaktadır. Ocak-Nisan 2026 döneminde 3.160 gigavat-saat elektrik üreterek ulusal talebin %11'ini karşıladı.
Kalan 4 türbinin kurulumu için Çinli Yellow River şirketinin de içinde bulunduğu konsorsiyum ile çalışmalar devam ediyor. Projenin tam kapasiteye 2027 yılında ulaşması öngörülüyor.
STARTEJİK BİR ROLÜ VAR
Barajın devreye girmesi, El Nino gibi iklim olaylarına bağlı kuraklık dönemlerinde Kolombiya'nın enerji arz güvenliğini sağlamada stratejik bir rol üstleniyor. Yasal yükümlülükler kapsamında EPM, bölgedeki 12 belediyede altyapı ve su sağlama çalışmaları yürütüyor. Proje süreci boyunca yaşanan gecikmeler, çevresel zararlar ve teknik riskler ise adli ve idari incelemelerin odağında kalmaya devam ediyor.