2050'de 1,8 milyar kişi bu hastalığa yakalanacak

Yeni bir küresel araştırma, dünya genelinde karaciğer sağlığına dair çarpıcı bir tabloyu gözler önüne seriyor. Bilim insanları, bugün her 6 kişiden birini etkileyen metabolik karaciğer hastalığının, 2050 yılına kadar yaklaşık 1,8 milyar kişiye ulaşabileceği konusunda uyarıyor.

İSİM DEĞİŞTİ, TEHLİKE BÜYÜYOR 

Daha önce "alkolsüz yağlı karaciğer hastalığı" (NAFLD) olarak bilinen, ancak günümüzde Metabolik Disfonksiyonla İlişkili Steatotik Karaciğer Hastalığı (MASLD) olarak adlandırılan bu rahatsızlık, dünya genelinde en hızlı artan sağlık sorunlarından biri haline geldi.

Lancet Gastroenterology & Hepatology dergisinde yayımlanan kapsamlı çalışmaya göre, 1990 yılında 500 milyon olan vaka sayısı, 30 yıl içinde %143 artarak 1,3 milyara ulaştı. Mevcut eğilimler devam ederse, 2050 yılında dünya nüfusunun devasa bir kısmı bu hastalıkla yaşamak zorunda kalacak.

Washington Üniversitesi Sağlık Ölçütleri ve Değerlendirme Enstitüsü tarafından yürütülen çalışma, bu artışın arkasındaki "üçlü tehdidi" net bir şekilde ortaya koyuyor:

Yüksek Kan Şekeri: Sağlık sorunlarının en önemli tetikleyicisi.

Yüksek Vücut Kitle Endeksi (BMI): Obezite ile doğrudan bağlantı.

Nüfus Artışı ve Yaşlanma: Özellikle 80-84 yaş aralığında görülme sıklığı zirveye ulaşıyor.

Veriler, hastalığın sadece yaşlıları değil, giderek daha genç yetişkinleri de pençesine aldığını gösteriyor. Özellikle erkeklerde 35-39, kadınlarda ise 55-59 yaş grubu en kalabalık hasta kitlesini oluşturuyor.

Hastalık dünya genelinde artış gösterse de bazı bölgeler bu yükü daha ağır hissediyor. Kuzey Afrika ve Orta Doğu en yüksek oranların görüldüğü yerler arasında. Batı Avrupa'da ise İngiltere, 1990'dan bu yana vaka sayısındaki %33'lük artışla bölgedeki en keskin yükselişi kaydeden ülke oldu.

BELİRTİ VERMİYOR 

MASLD’nin en tehlikeli yanı, genellikle hiçbir belirti göstermemesi. Birçok hasta, karaciğerindeki yağlanmayı başka bir sebeple yapılan testler sırasında şans eseri öğreniyor. NHS verilerine göre, nadir görülen belirtiler arasında şunlar yer alıyor:

Aşırı yorgunluk ve genel halsizlik,

Kaburgaların hemen sağ altında hissedilen donuk bir ağrı veya rahatsızlık.

Araştırmanın sunduğu tek teselli, artan vaka sayılarına rağmen hastalık kaynaklı ölüm oranlarının nispeten sabit kalması. Bu durum, modern tıbbın ve erken teşhis yöntemlerinin hastaların daha uzun yaşamasına yardımcı olduğunu kanıtlıyor.

Ancak uzmanlar uyarıyor: Eğer yaşam tarzı değişiklikleri (sağlıklı beslenme ve egzersiz) bir küresel sağlık politikası haline gelmezse, bugün "hafif yağlanma" olarak görülen vakalar gelecekte karaciğer sirozu ve kanser gibi geri dönüşü olmayan krizlere dönüşebilir.