237 bin tonluk zehir yer altında saklanıyor
Kanada’daki Giant Mine’da altın üretimi yıllar önce sona erdi ancak yer altında kalan yaklaşık 237 bin ton arsenik trioksit, bölge için çözülmesi zor bir çevre sorununa dönüştü.
Kanada’nın Northwest Territories bölgesinde, Yellowknife yakınlarında bulunan Giant Mine, 1948–2004 yılları arasında büyük ölçekli altın üretimi yaptı. Toplamda yaklaşık 7,6 milyon ons altın çıkarıldı. Ancak bu üretimin ardında, yüz binlerce tonluk son derece tehlikeli bir atık kaldı.
YER ALTINDA DEPOLANAN ARSENİK TEHLİKESİ
Altın üretiminde kullanılan arsenopirit cevherinin işlenmesi sırasında arsenik trioksit oluştu. Son derece zehirli olan bu madde, gaz haline gelip daha sonra toz formunda yer altındaki galerilerde biriktirildi. Bugün yaklaşık 237 bin ton arsenik trioksit, madenin derinliklerinde mühürlü halde bulunuyor.
KAPANIŞTAN SONRA BİTMEYEN SORUN
Maden kapansa da sorun kapanmadı. Aksine, bu devasa zehirli birikim bölge için uzun vadeli bir çevre riskine dönüştü. Yer altındaki yapının karmaşıklığı nedeniyle tüm atığın çıkarılması mümkün görülmüyor.
DEV TEMİZLİK VE DONDURMA PROJESİ
Bölgedeki Giant Mine Remediation Project kapsamında yüzey yapılarının kaldırılması, su yönetimi ve atıkların kontrolü hedefleniyor. En dikkat çekici yöntemlerden biri ise arsenik odalarının donmuş zemin içinde sabitlenerek mühürlenmesi. Projenin 2038’e kadar sürmesi planlanıyor.
İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ RİSKİ ARTIRIYOR
Bölgede donmuş zeminin çözülmesi ve iklim değişikliğinin etkileri, yer altındaki zehirli atıkların güvenliğini tartışmalı hale getiriyor. Yerel halk ise su kaynakları ve çevresel sağlık konusunda endişelerini sürdürüyor.
Giant Mine, altın üretiminin ekonomik kazancının ötesinde, geride onlarca yıl sürecek bir çevresel yük bırakabileceğinin en çarpıcı örneklerinden biri olarak görülüyor.