3 tür arasındaki en sağlıklı süt belli oldu

Tam yağlı, yarım yağlı ve yağsız süt arasında seçim yaparken çoğu kişinin aklına aynı soru geliyor: Hangisi daha sağlıklı?

Uzun yıllardır düşük yağlı sütler daha sağlıklı bir seçenek olarak görülse de yeni araştırmalar, konunun bu kadar basit olmadığını gösteriyor. Çünkü sütün yağ oranı değişirken kalori ve doymuş yağ miktarı da değişiyor; buna karşın kalsiyum ve protein gibi bazı temel besinlerde fark oldukça sınırlı kalıyor.

Tam yağlı süt gerçekten daha mı sağlıklı?

Toronto Üniversitesi'nden araştırmacılar, düzenli tam yağlı süt ürünü tüketiminin sağlık üzerindeki etkilerini incelemek için üç aylık bir çalışma yürüttü. Çalışmada bazı katılımcılar günde üç kez tam yağlı süt ürünü tüketti.

Araştırmacılar bu süreçte kan basıncında düşüş ile birlikte kalsiyum, protein ve D vitamini seviyelerinde artış gözlemledi, ancak bu sonuçlar, herkesin tam yağlı süt tüketmesi gerektiği anlamına gelmiyor.

Çünkü günlük beslenmenin tamamı, kişinin enerji ihtiyacı ve doymuş yağ tüketimi de süt seçiminde önemli rol oynuyor.

Tam yağlı sütün farkı ne?

3 temel süt türü arasında en yüksek kalori ve doymuş yağ miktarı tam yağlı sütte bulunuyor.

Yaklaşık 200 ml tam yağlı sütte 4,7 gram doymuş yağ bulunurken, aynı miktarda yarım yağlı sütte bu değer 2 gramın biraz üzerine, yağsız sütte ise yaklaşık 0,2 grama düşüyor.

Tam yağlı sütün önemli farklarından biri de içerdiği süt yağı. Yağda çözünen A, D, E ve K vitaminleriyle ilişkilendirilen süt yağı, aynı zamanda sütün daha doyurucu olmasına katkı sağlayabiliyor.

Bu nedenle özellikle daha uzun süre tok kalmak isteyen kişiler için tam yağlı süt avantajlı olabilir.

Yarım yağlı süt neden dengeli bir seçenek olabilir?

Yarım yağlı süt, yağ ve kalori miktarını azaltırken sütün temel besinlerinin büyük bölümünü koruyor.

Üstelik kalsiyum açısından tam yağlı sütten belirgin şekilde geride değil. Yaklaşık 200 ml yarım yağlı sütte 244 mg civarında kalsiyum bulunabiliyor.

Bu nedenle süt tüketmek isteyen ancak tam yağlı sütün getirdiği ekstra kalori ve doymuş yağı almak istemeyenler için yarım yağlı süt bir orta yol sunuyor.

Yağsız süt kalsiyumu kaybettiriyor mu?

Yağsız süt söz konusu olduğunda en sık yapılan yorumlardan biri, yağın alınmasıyla sütün besin değerinin büyük ölçüde kaybolduğu düşüncesi.

Oysa kalsiyum süt yağında bulunmuyor. Sütün büyük ölçüde sudan oluşan kısmında yer aldığı için yağın çıkarılması, kalsiyumun otomatik olarak ortadan kalkması anlamına gelmiyor.

Yaklaşık 200 ml tam yağlı sütte 236 mg civarında kalsiyum bulunurken, diğer süt türlerinde de benzer miktarlara ulaşılabiliyor.

Yağsız sütün en önemli avantajı ise çok daha düşük kalori ve doymuş yağ içermesi. Bu nedenle kalori veya doymuş yağ tüketimini azaltmak isteyen kişiler için tercih edilebilir.

Ancak yağın uzaklaştırılması, doğal olarak bulunan bazı yağda çözünen vitaminlerin miktarını etkileyebilir. Vitaminlerle zenginleştirilmiş ürünlerde ise bu fark daha az belirgin olabilir.

Kalsiyum açısından hangisi önde?

Süt seçerken yalnızca yağ oranına bakmak yanıltıcı olabilir. Çünkü kalsiyum miktarı üç süt türü arasında büyük farklılık göstermiyor.

Kalsiyum; kemik ve dişlerin yanı sıra kasların normal çalışması ve kanın pıhtılaşması gibi önemli vücut işlevlerinde de rol oynuyor.

Özellikle yaş ilerledikçe yeterli kalsiyum almak daha önemli hale geliyor. Bu nedenle süt seçimi yapılırken yalnızca “tam yağlı mı, yağsız mı?” sorusuna değil, günlük beslenmenin tamamına bakmak gerekiyor.

Peki en sağlıklı süt hangisi?

Aslında araştırmaların ortaya koyduğu en önemli sonuç şu: Herkes için tek bir “en sağlıklı” süt yok.

Tam yağlı süt: Daha fazla kalori ve doymuş yağ içeriyor; buna karşılık daha doyurucu olabilir.

Yarım yağlı süt: Yağ ve kalori miktarı ile besin değeri arasında dengeli bir seçenek sunuyor.

Yağsız süt: Protein ve kalsiyumdan büyük ölçüde ödün vermeden kalori ve doymuş yağ tüketimini azaltmak isteyenler için uygun olabilir.

Dolayısıyla “en sağlıklı süt” kişinin beslenme düzenine, enerji ihtiyacına ve genel sağlık hedeflerine göre değişiyor. Asıl önemli olan tek bir süt türünü kazanan ilan etmek değil, günlük beslenmenin tamamını değerlendirmek.