5000 bin yıllık resimden çıkan 'teknoloji' herkesi şoka uğrattı
Antik dünyanın beşiği sayılan Mısır'da ortaya çıkarılan bir teknolojik alet görenleri şoka uğrattı. Tam 5000 yıl öncesine ait bir resimde karşımıza çıkan bu aletin o dönemde kullanılabiliyor olması uzmanların ağzını açık bıraktık. Resimle ilgili 100 yıldır doğru olduğu sanılan yanlış bilgiler ortaya çıktı.
Mısır piramitlerinin ve devasa tapınakların gölgesinde kalmış küçük bir metal parçası, bugün tüm tarih kitaplarını değiştirmeye hazırlanıyor. Newcastle Üniversitesi ve Viyana Güzel Sanatlar Akademisi'nden uzmanlar, bir müze rafında 100 yıldır bekleyen 6 santimetrelik bir objeyi yeniden incelediğinde, antik teknolojinin sanıldığından binlerce yıl daha ileri olduğunu kanıtladı.
5000 YILLIK RESİMDE TEKNOLOJİ DETAYI
Antik Mısır denince akla gelen dev taş bloklar ve parıldayan mücevherlerin arkasındaki "gerçek" teknoloji, nihayet gün yüzüne çıktı. 1920'lerde Yukarı Mısır'daki Badari mezarlığında bulunan ve basit bir "biz" (delme aleti) sanılan metal parçasının, aslında dünyanın en eski yaylı matkabı olduğu anlama geldi.
100 YILLIK HATA DÜZELTİLDİ
Cambridge Üniversitesi Arkeoloji ve Antropoloji Müzesi'nde yıllardır tozlanan bu 1,5 gramlık obje, modern teknolojiyle mercek altına alındı. Mikroskop altında yapılan incelemelerde, metalin üzerinde basit bir batırma değil, dönme hareketine (rotary motion) bağlı aşınma izleri tespit edildi. Uzmanlar, uçtaki kavis ve ince çizgilerin ancak hızlı bir dönme işlemiyle oluşabileceğini belirtti.
2000 YIL DAHA ESKİ YAYLI MATKAP
Bulgunun en çarpıcı tarafı ise zamanlaması. Bu teknoloji, henüz ilk firavunlar bile tahta çıkmadan, MÖ 4. milenyumda (yaklaşık 5.000 yıl önce) kullanılıyordu. Bu da yaylı matkap teknolojisinin, tahmin edilen tarihten tam 2.000 yıl daha eskiye dayandığını gösteriyor.
Yayı matkap bir yayın ipinin metal bir şafta sarılıp ileri geri hareket ettirilmesiyle metalin hızla dönmesini sağlayan, günümüz matkaplarının atasıdır. Bu yöntem, elle çevirmeye göre çok daha hızlı ve kontrollü delme imkanı sağlar.
METALİN GİZLİ FORMÜLÜ AÇIKLANDI
X-ışını floresans (pXRF) analizi yapılan matkabın, sıradan bir bakır olmadığı anlaşıldı. Metalin içinde arsenik, nikel, kurşun ve gümüş karışımı bulundu. Bu özel karışım, metali standart bakırdan çok daha sert ve görsel olarak farklı kılıyor. Gümüş ve kurşun varlığı, o dönemde Mısır'ın Doğu Akdeniz ile gelişmiş bir bilgi ve malzeme ağına sahip olduğunu kanıtlıyor.
MÜZELERDEKİ SAKLI HAZİNE
Dr. Martin Odler, "Antik Mısırlılar dev tapınaklarıyla ünlüdür ama bu başarıların arkasında gündelik pratik teknolojiler yatar," diyerek müze koleksiyonlarında hala keşfedilmeyi bekleyen büyük sırlar olduğunu vurguladı.