Adaya gelincik bıraktıklarına pişman oldular: Kurtulmak için 292 milyon TL harcandı
Kuzey İrlanda açıklarındaki Rathlin Adası'nda yaklaşık 40 yıl önce tavşanlarla mücadele etmek amacıyla doğaya bırakılan gelincikler, yıllar içinde adanın en büyük sorunlarından birine dönüştü. Nadir kuşları avlamaya başlayan istilacı tür, milyonlarca euroluk operasyonun ardından adadan tamamen temizlendi.
20 Ağustos 2026'da yapılan açıklamaya göre Rathlin, istilacı gelinciklerin tamamen ortadan kaldırıldığı dünyadaki ilk ada oldu. Yaklaşık 250 bin deniz kuşunun yaşadığı bölgede şimdi ekosistemin yeniden toparlanması bekleniyor.
TAVŞANLARDAN KURTULMAK İÇİN GETİRDİLER
Gelinciklerin yaklaşık 40 yıl önce adadaki yabani tavşanların sayısını kontrol altında tutmak amacıyla getirildiği belirtiliyor. Ancak plan beklendiği gibi sonuçlanmadı. Gelincikler zamanla tavşanların yanı sıra adada yuva yapan kuşları, yumurtaları ve yavruları da avlamaya başladı.
Rathlin; Atlantik martısı, usturagagalı, bayağı alk ve gökdoğan gibi çok sayıda kuş türü için önemli bir üreme alanı. Kuşların önemli bölümünün kayalıklarda, yerde veya oyuklarda yuva yapması onları gelinciklere karşı savunmasız bıraktı.
Sorunun boyutunu gösteren en dikkat çekici verilerden biri Atlantik martılarında ortaya çıktı. LIFE RAFT projesinin verilerine göre adadaki martı popülasyonu 1999'dan bu yana yüzde 74 azaldı. İstilacı gelinciklerin yanı sıra farelerin de bu düşüşte etkili olduğu belirtiliyor.
400 TUZAK VE 110 KAMERA KULLANILDI
Gelincikleri adadan tamamen temizlemek kolay olmadı. Beş yıl süren proje için 5,2 milyon euro harcandı. Bunun 3,1 milyon euroluk bölümü Avrupa Birliği tarafından karşılandı.
Eylül 2023'ten itibaren adanın farklı noktalarına 400 tuzak yerleştirildi. Hayatta kalan gelinciklerin bulunabilmesi için ayrıca 110 kamera, termal kameralarla donatılmış dronlar ve Woody isimli özel eğitimli bir iz sürme köpeği kullanıldı. Yapılan kontrollerin ardından adada gelincik kalmadığı doğrulandı.
ŞİMDİ SIRA İSTİLACI FARELERDE
Gelinciklerin temizlenmesinin ardından ekiplerin hedefinde adadaki istilacı kahverengi fareler bulunuyor. Ekim 2024'te başlayan çalışma kapsamında Rathlin genelinde 6 bin 500'den fazla zehirli yem istasyonu kuruldu.
Adada son fare 2025'te görüldü. Ancak bölgenin resmen farelerden temizlenmiş ilan edilebilmesi için bir yıl daha hiçbir ize rastlanmaması gerekiyor.