ABD bu kez de Pekin ile kapıştı: Çin'den misilleme gecikmedi

ABD'nin Çinli teknoloji firmalarını ve dron ithalatını kısıtlama adımlarına Pekin'den yanıt geldi. Ticaret savaşında tansiyonu yükselten karara göre Çin, Washington'a insansız hava aracı (İHA) sevkiyatını tamamen durdururken 6 ABD merkezli şirketi de yaptırım listesine dahil etti.

Çin, ABD’nin son dönemde uygulamaya koyduğu kısıtlamalara misilleme olarak Çarşamba günü Washington'a karşı bir dizi ekonomik tedbir açıkladı. Tedbirler kapsamında ABD’ye insansız hava aracı (İHA) ihracatına yönelik denetimlerin artırılması ve altı Amerikalı kuruluşla ticari ilişkilerin kesilmesi öngörülüyor.

ZİRVE ÖNCESİ TIRMANAN GERİLİM

İki ülke lideri Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ve ABD Başkanı Donald Trump'ın Mayıs ayında Pekin'de gerçekleştirdiği görüşmede ilişkilerin yumuşama sinyalleri vermesine rağmen, Şi'nin Eylül ayında ABD'ye yapması planlanan ziyaret öncesinde dünyanın en büyük iki ekonomisi arasındaki gerilim tırmanmaya devam ediyor.

Çin Ticaret Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, söz konusu yaptırımların ABD'nin son adımlarına yanıt olarak alındığı vurgulandı. ABD Federal İletişim Komisyonu (FCC) Çin menşeli drone ithalatını yasaklamış, ABD İç Güvenlik Bakanlığı ise zorla çalıştırmayla üretilen malların ithalatını engellemek amacıyla Uygur Zorla Çalıştırmayı Önleme Yasası kapsamındaki kara listeye 43 Çinli şirketi eklemişti.

PEKİN: "MİSİLLEME YAPMAKTAN BAŞKA SEÇENEĞİMİZ KALMADI"

Bakanlık açıklamasında, ABD'nin adımlarının "iki devlet başkanı tarafından varılan önemli mutabakatı ciddi şekilde ihlal ettiği ve Çin'in meşru hak ve çıkarlarına büyük zarar verdiği" belirtildi. Açıklamada, "Çin'in gerekli karşı tedbirleri almaktan başka seçeneği kalmamıştır" ifadelerine yer verildi.

Çin'in süreç boyunca temkinli davrandığı vurgulanan açıklamada, ABD'ye Pekin'e yönelik tedbirleri kaldırma ve "hatalı uygulamalara" son verme çağrısı yapıldı. Ayrıca ABD'nin yeni kısıtlayıcı adımlar atması halinde daha fazla yaptırım uygulanacağı uyarısında bulunuldu.

PİLLER İÇİN KRİTİK METALLERİN İHRACATI YASAKLANDI

ABD, askeri tedarik zincirlerini güvence altına almak ve Çin'den sağlanan metallere olan derin bağımlılığını kırma çabalarını hızlandırmak amacıyla belirli kullanılmış kritik minerallerin ihracatını durdurma kararı aldı.

ABD Sanayi ve Güvenlik Bürosu tarafından yapılan açıklamada; bataryaların parçalanmasıyla elde edilen "siyah kütle" ve savunma tedarik zincirlerinde kullanılan tungsten hurdasının ihracatına bir yıl süreyle yasak getirildiği bildirildi.

Savunma, teknoloji ve enerji sektörleri için kritik önem taşıyan geniş bir metal yelpazesinin üretiminde baskın konumda bulunan Çin, ABD ile girdiği ticaret savaşında bu malzemelere erişimi kısıtlama yoluna gitmişti.

Bu durum, Batı dünyasının tek bir tedarikçiye bağımlı olmasının yarattığı riskleri öne çıkarırken, ABD liderliğindeki ülkeler yerel tedarik kaynaklarını geliştirmek ve yurt içi geri dönüşüm süreçlerini hızlandırmak için harekete geçti.

ABD Başkanı Donald Trump, geçtiğimiz hafta Ticaret Bakanlığına kısıtlama talimatı vererek, belirli metallerdeki yetersiz tedarikin ulusal savunma ve güvenlik açısından giderek büyüyen bir risk oluşturduğunu ifade etti.

İHA İHRACATINA İNCELEME VE ŞİRKET YAPTIRIMLARI

Pekin yönetimi, hem sivil hem de askeri amaçlarla kullanılabilen "çift kullanımlı" ihracat kontrol listesindeki insansız hava araçları, bunların kritik bileşenleri ve ilgili teknolojilerin ihracatı için olay bazlı inceleme ve onay şartı getirdi.

Aralarında Applied DNA Sciences, Inc. ve sivil toplum kuruluşu Human Rights in China'nın da bulunduğu altı ABD'li kurumun Çinli yapılarla ticaret yapması veya diğer faaliyetlerde bulunması yasaklandı.

Çin Ticaret Bakanlığı, ayrı bir açıklamada Compliance Testing LLC adlı şirketin FCC ile iş birliği yaparak "Çin'in egemenliğine ve güvenliğine zarar verdiği" gerekçesiyle Çin'deki ticari faaliyetlerini yasakladığını bildirdi. Bakanlık ayrıca, ithal yazıcı yazılımları ile büro ekipmanlarının ulusal güvenlik üzerindeki olası etkilerinin incelendiğini kaydetti ancak etkilenen şirketlerin isimlerini açıklamadı.

SERTİFİKASYON KURALLARI VE YENİ İTHALAT ENGELLERİ

Çin Devlet Piyasa Düzenleme İdaresi, Çin Zorunlu Sertifikasyonu (CCC) için Çinli kurumlar adına takip fabrikası denetimleri yürüten ABD merkezli şirketlerin artık bu sertifikaları veremeyeceğini duyurdu.

CCC sertifikası, elektronik ürünlerin temel güvenlik standartlarını karşılamasını sağlamayı hedefliyor. Bu yeni düzenleme, sertifikalı elektronik ürün üreten ABD'li üreticileri ABD dışındaki denetçileri işe almaya veya ABD dışı yetkili kuruluşlarla çalışmaya zorlayacak.

ABD Federal İletişim Komisyonu (FCC), Aralık ayında Çin yapımı yeni dronların ithalatını yasaklamış, ancak daha sonra bazı modellerin ithalatına izin verecek şekilde kararı esnetmişti. FCC, geçen hafta ise ulusal güvenlik risklerini gerekçe göstererek Çin'i hedef alan yeni yabancı üretimli insansı robotların ve güç dönüştürücülerinin ithalatını yasakladığını duyurmuştu.