Çin'de her gün 3.000 insan 'görünmez katil' yüzünden ölüyor

Çin'in milyonlarca insanı yoksulluktan kurtaran  efsanevi "inşaat mucizesinin" arkasında ağır ve görünmez bir enkaz yatıyor. 

Yeni bir araştırma, 2019 yılında Çin'de yaşanan 1,1 milyon erken ölümün doğrudan inşaat sektörünün yarattığı PM2.5 (havadaki ince partikül madde) hava kirliliğinden kaynaklandığını ortaya koydu. Bu rakam, ülkedeki tüm hava kirliliği kaynaklı ölümlerin tam yarısına denk geliyor.

Bilim insanları bu devasa faturanın sadece "şantiyelerden" çıkan toza değil, inşaatın arkasındaki devasa "tedarik zincirine" ait olduğunu vurguluyor. 

Kirliliğin asıl kaynağı sadece yükselen binalar değil; o binaları dikmek için gece gündüz çalışan çimento ve çelik fabrikaları, bu malzemeleri taşıyan devasa lojistik ağı ve tüm bu sistemi besleyen dev kömür santralleridir.

Hava kirliliği coğrafyaya göre şekil değiştiriyor. Şehirlerdeki kirliliğin bir numaralı sorumlusu inşaat malzemesi üreten ağır sanayi fabrikalarıyken; kırsal kesimdeki asıl katil, kışın evleri ısıtmak için yakılan kömür ve biyokütle yakıtları oldu.

Araştırmanın en kritik uyarılarından biri kırsal alanlarla ilgili. Eğer kırsaldaki kömür sobalarını kaldırıp yerine elektrikli ısıtıcılar koyarsanız, ancak elektriği hala kömür santrallerinden üretirseniz, kirliliği sadece evden alıp enerji santraline (başka bir şehre) taşımış olursunuz. Temiz ısınma, ancak "yeşil enerji" ile mümkündür.

Çimento, çelik ve enerji sektörlerini karbondan arındırmak sadece iklim krizini (CO2 emisyonlarını) yavaşlatmakla kalmaz; doğrudan havayı temizleyerek her yıl yüz binlerce insanın hayatını kurtarır.

Çin'in 2008'de zirve yapan ve sonrasında temiz enerji adımlarıyla düşüşe geçen bu kirlilik grafiği, şu an kentleşme çağına yeni giren tüm gelişmekte olan ülkeler için çok net bir uyarıdır: "Hızlı inşa etmek yetmez; hayatta kalmak istiyorsak temiz inşa etmek zorundayız."