Cips, salam, sos alırken etikete dikkat: O aroma varsa almayın!
Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi’nin bilimsel değerlendirmelerinin ardından Türkiye’de de bazı tütsü aroma vericilerinin gıdalardan çıkarılması için kademeli geçiş süreci başlatıldı. Sağlık gerekçesiyle alınan karar kapsamında ürün bazlı yasak takvimi uygulanacak.
Et, peynir, balık, sos ve atıştırmalık gibi gıda ürünlerinde isli tat elde etmek için kullanılan tütsü aroma vericileri için Türkiye'de yasak takvimi başladı.
Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi (EFSA) tarafından sekiz tütsü aroma vericisi üzerinde yapılan değerlendirmelerde, maddelerin hücrelerin genetik materyali olan DNA'ya zarar verme potansiyelini ifade eden genotoksisite endişelerinin tamamen dışlanamaması etkili oldu.
Bu gelişmeler üzerine Avrupa Komisyonu, SF-001 ile SF-010 arasındaki 10 birincil tütsü aroma vericisini izinli ürünler listesinden çıkardı.
TÜRKİYE REFERANS ALARAK TAKVİMİ BELİRLEDİ
Tarım ve Orman Bakanlığı Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü, gıda güvenliği ve insan sağlığının korunması amacıyla Avrupa Birliği uygulamalarını referans alarak Türkiye’deki geçiş sürelerini netleştirdi. Karar doğrultusunda tütsü aroma vericilerinin piyasadan tamamen çekilmesi için kategorilere göre farklı tarihler belirlendi.
ÜRÜN GRUPLARINA GÖRE KADEMELİ SÜREÇ
Gıda Bülteni'nde yer alan habere göre, et ve et ürünleri, peynir ve peynir ürünleri ile işlenmiş balık ve su ürünlerinde tütsü aroma vericilerinin ve preparatlarının ithalatı ve piyasaya arzı 1 Haziran 2028'e kadar sürecek. Bu gruptaki gıdaların üretimi, ithalatı ve piyasaya arzı için son tarih ise 1 Ağustos 2028 olarak belirlendi.
Diğer gıda kategorilerinde ise takvim daha erken işleyecek. İthalat ve piyasaya arz 1 Ekim 2026'da, işletmeler arası satış 1 Aralık 2026'da sona erecek. Bu gıdaların üretimi, ithalatı ve piyasaya arzına ise 1 Ocak 2027 itibarıyla izin verilmeyecek.
ÜRÜNLER RAF ÖMRÜ BOYUNCA PİYASADA KALABİLECEK
Belirlenen son tarihlerden önce piyasaya sürülmüş gıdalar, raf ömürleri bitene kadar raflarda satılmaya devam edebilecek. Bu durum, özellikle uzun raf ömrüne sahip ürünlerin yasak tarihlerinden sonra da tüketicinin karşısına çıkabileceğini gösteriyor.
Geleneksel tütsüleme yöntemi ile aroma verici kullanımının aynı şey olmadığını vurgulayan yetkili kaynaklar, ambalaj üzerindeki "isli", "füme" veya "barbekü" ibarelerinin yanı sıra içindekiler listesinde "tütsü aroma vericisi" ifadesinin kontrol edilmesinin önemine dikkat çekiyor.