Çölün altında köpekbalığı dünyası keşfedildi

Mısır'ın bugün kurak çöllerle kaplı Abu-Tartur Platosu’nda gerçekleştirilen paleontolojik kazılarda, bölgenin milyonlarca yıl önce ev sahipliği yaptığı zengin deniz ekosistemine dair çığır açan kanıtlar elde edildi.

Duwi Formasyonu'ndaki fosfat tabakalarında yürütülen çalışmalarda, beş farklı soyu tükenmiş türe ait 14 köpekbalığı dişi fosili keşfedildi. Cretaceous Research dergisinde yayımlanan araştırmayla birlikte, daha önce aynı bölgede varlığı tespit edilen iki tür de hesaba katıldığında, Abu-Tartur’da kayda geçen köpekbalığı türü sayısı en az 7'ye yükseldi.

KARA PARÇALARI SULAR ALTINDAYDI

Yaklaşık 145 ila 66 milyon yıl önceki Kretase döneminde, küresel sıcaklıkların ve deniz seviyelerinin yüksek olması nedeniyle Kuzey Afrika dahil birçok kara parçasının sular altında kaldığı biliniyor. Bilim insanları, Abu-Tartur'daki geniş fosfat yataklarının sadece antik denizlerin kalıntılarını değil, aynı zamanda son derece verimli bir deniz yaşamının izlerini de günümüze taşıdığını vurguluyor.

Bulunan dişler arasında Cretalamna, Scapanorhynchus, Serratolamna ve Squalicorax cinslerine ait biçimler yer alırken; Serratolamna cf. serrata ve Squalicorax bassanii Mısır'da ilk kez kayıtlara geçti. Uzun ve iğne benzeri diş yapısıyla dikkat çeken Scapanorhynchus cf. raphiodon örneğinin ise Afrika'daki ilk tespit olabileceği ve fosil kayıtlarındaki en genç örneklerden birini oluşturduğu belirtiliyor.

Uzmanlar, bölgedeki tür çeşitliliğinin temelinde derin sulardan yüzeye yükselen besin açısından zengin dip akıntılarının yattığını değerlendiriyor. Yüzeye taşınan fosfor ve mineral zenginliği sayesinde patlama yapan plankton nüfusu; küçük balıkları, omurgasızları ve nihayetinde apex yırtıcı olan köpekbalıklarını bölgeye çekerek devasa bir besin ağı oluşturdu.

Araştırmacılar, fosil tabakasının toplu bir katliam ya da ani bir felaket mezarlığı olmadığını, düşük tortul birikimi nedeniyle farklı dönemlerde ve farklı ekolojik alanlarda yaşamış canlıkların kalıntılarının zamanla aynı tabakada bir araya geldiğini altını çiziyor.
Son bulgular, Geç Kretase döneminde Kuzey Afrika’yı kaplayan denizlerde köpekbalığı odaklı ekosistemlerin ne kadar yaygın olduğunu gözler önüne seriyor.