Çölün ortasına bırakılan 15 koyun 35 yıl sonra imkansızı başardı
Çölün ortasına bırakılan 15 koyun, 35 yılın sonunda imkansızı başararak doğanın kaderini baştan yazdı. Sert tırnaklarıyla toprağı havalandırıp çöl zeminine açtıkları küçük su göletleriyle onlarca türü bölgeye geri çeken canlılar, ekosistemi yeniden canlandırarak bilim insanlarının örnek gösterdiği canlı bir koruma modeline dönüştü.
İnsanlığın bilinçsiz avcılığı ve arazi işgalleri yüzünden yüzyıllar önce Çöl Kuşağı'ndan silinen wild-mouflon (yaban koyunu) soyu, tam 35 yıl sonra bilim insanlarının başlattığı dev bir rekor projeyle çölün kaderini baştan yazdı. Kurak çöl bölgesine serbest bırakılan 15 yaban koyunu, zamanla yüzlerce bireylik dev bir popülasyona dönüşmekle kalmadı; adeta "ekosistem mimarı" gibi çalışarak kurak topraklarda imkansızı başardı.
ÖZEL UÇAKLARLA ÇÖLE TAŞINDILAR
1980'lerde bilim insanları, soyu tükenme tehlikesi altında olan bu dayanıklı yaban koyun türünü koruma altına almak için radikal bir adım attı. Özel koruma alanlarında yetiştirilen koyunlar, helikopter ve nakliye uçaklarıyla çölün en çetin ve çorak noktalarına nakledildi. Başlangıçta aşırı sıcaklar ve su kıtlığı nedeniyle projeye şüpheyle bakılsa da, koyunların ortama uyum yeteneği ezberleri bozdu.
15 KOYUN İMKANSIZI BAŞARDI
Bölgeye adapte olan koyunlar, sürü halinde hareket ederken sert ve kemikleşmiş tırnaklarıyla çölün kabuklaşmış zeminini kırdı. Yağmurlu dönemlerde suyun yer altına süzülmesini sağlayan mikro çukurlar oluşturan ve kurak dönemlerde nemli kalan çukurları eşeleyen koyunlar, adeta doğal su birikintileri yarattı. Bu mini vahalar sayesinde ceylanlardan çöl tilkilerine, sürüngenlerden göçmen kuşlara kadar su bulamayan onlarca tür bölgeye geri döndü.
ÇÖLÜN ORTASINDA YEŞİL YAŞAM KORİDORLARI KURDULAR
Sadece toprağı havalandırmakla kalmayan koyunlar, çöl florası için hayati önem taşıyan bodur çalıların ve endemik otların yeniden yayılmasında anahtar rol üstlendi. Kilometrelerce alanda otlayarak bitki tohumlarını sindirim sistemleriyle uzak noktalara taşıyan ve gübreleriyle toprağı organik olarak besleyen koyunlar, çorak araziyi yeniden canlı bir ekosisteme dönüştürdü. Bir zamanlar yok oluşun eşiğine gelen bu canlılar, şimdi çölün en büyük koruyucusu haline geldi.