Çöp kutusundan kayıp krallık çıktı
Sudan’ın Eski Dongola kentinde yürütülen arkeolojik çalışmalarda, Orta Çağ Nubia tarihine ışık tutan önemli bir belge bulundu. Varşova Üniversitesi Polonya Akdeniz Arkeolojisi Merkezi tarafından bir çöp yığını içerisinde ortaya çıkarılan Arapça yazılı belge, daha önce efsanevi bir figür olarak kabul edilen Kral Kaşkaş’ın tarihsel gerçekliğini doğruladı.
16. ve 17. yüzyıllara ait olduğu belirlenen idari belge, Orta Çağ Nubia devlet yönetimine ve sosyo-ekonomik ilişkilerine dair doğrudan kanıt sunuyor. Uzun yıllardır tarihçiler arasında varlığı tartışmalı olan Kral Kaşkaş’ın, Mukurra devletinin hükümdarlarından biri olduğu bu yazılı emirle kesinleşmiş oldu.
KRALIN FERMANLARI ORTAYA ÇIKTI
Arkeolojik kazılar sırasında bulunan ferman, kumaş ve hayvan gibi dönemin kıymetli varlıklarının devrine ilişkin talimatları içeriyor. Araştırmacı Tomasz Barański, basit bir içeriğe sahip gibi görünse de metnin bölgedeki yönetim biçimine, vergi sistemine ve elit kesimin ticari faaliyetlerine dair önemli ipuçları sağladığını belirtti.
ARAPÇANIN NÜFUZUNA DAİR İPUÇLARI
Belgenin dilbilimsel yapısı da araştırmacılar tarafından dikkatle inceleniyor. Klasik edebi Arapça ile yazılmayan ve yerel yönetim diline özgü hatalar içeren ferman, o dönemde Arapçanın bölgedeki idari süreçlere ve kraliyet çevresine ne şekilde entegre olduğuna dair veriler sunuyor. Söz konusu keşif, Sudan’ın İslamlaşma sürecini ve kültürel etkileşim aşamalarını anlamak açısından da kritik bir kaynak olarak değerlendiriliyor.
NUBİA TARİHİ İÇİN YENİ BİR SAYFA
Nil Vadisi’nde siyasi ve kültürel bir merkez olan Eski Dongola, 4. yüzyıldan 14. yüzyıla kadar Mukurra Krallığı’nın başkenti olarak işlev görmüştü. Mısır ile Afrika’nın iç bölgeleri arasında stratejik bir konumda bulunan şehir, döneminin yasaları, kilise yapısı ve elit sınıfıyla güçlü bir medeniyet merkeziydi. Bulunan bu idari günlük belge, Dongola tarihinin şimdiye kadar yeterince belgelenemeyen dönemlerine dair boşlukları doldurması bekleniyor.