Nepal'de düşen buzul deprem etkisi yarattı
Nepal ve Tibet'te buz kütlesi çökmesinin yol açtığı ani sel ve heyelan felaketinde en az 168 kişi hayatını kaybetti. Aralarında yüzlerce yabancı turistin de bulunduğu 1.500'den fazla kayıp için bölgede geniş çaplı arama kurtarma çalışmaları yürütülüyor.
Nepal ve Tibet'i etkisi altına alan ani sel ve heyelan felaketinde yetkililer, Perşembe günü yaptıkları açıklamada ilk belirlemelere göre en az 168 kişinin hayatını kaybettiğini duyurdu.
Dağcılar ve hacıların yoğun olarak bulunduğu dağlık bölgede, aralarında Hindistan, ABD, İngiltere, Avustralya ve Kanada vatandaşlarının da yer aldığı 1.500'den fazla kayıp kişiye ulaşmak için arama kurtarma çalışmaları yürütülüyor.
Çarşamba günü meydana gelen felakette dev su duvarının sınır bölgesini vurduğu, evlerin, yolların, araçların ve hidroelektrik tesislerinin sulara gömülerek sürüklendiği bildirildi.
DÜŞEN BUZUL DEPREM ETKİSİ YARATTI
Afete ilişkin ilk değerlendirmelerde deprem ihtimali üzerinde duruldu, ancak gerçek başka çıktı.
ABD Jeolojik Araştırmalar Kurumu (USGS), daha önce 4,4 büyüklüğünde deprem olarak bildirilen sarsıntının bir deprem olmadığını açıkladı.
USGS, buzul kaya ve buz kütlelerinin çökmesiyle oluşan sismik şok nedeniyle bölgede sarsıntı ölçüldüğünü, "Hiçbir deprem meydana gelmediğini" belirtti.
Nepal Ulusal Afet Kurumu, Planet Labs uydu görüntülerinin ilk incelemelerine dayanarak felaketi, Nepal-Çin Rasuwagadhi sınır geçidinin yaklaşık 20 kilometre kuzeydoğusundaki Lhende Nehrinde meydana gelen buz ve kaya heyelanının tetiklediğini açıkladı.
Heyelandan sonra buzulların altından fışkıran sel suları, dağ boyunca akarak vadinin dibindeki yerleşim yerlerine ulaştı, nehir boyunca yıkıma neden oldu.
GÖRGÜ TANIKLARI DEHŞETİ ANLATTI
Felaketin ardından görgü tanıkları yaşanan yıkımı aktardı. Ailelerini çamur ve molozun altından çıkarmaya çalışan Nepalliler yaşadıkları dehşeti anlattı.
Rasuwa bölgesindeki Syafru Besi köyünde yaşayan turist rehberi Sonam Dorjeei, köyünü sel vurmadan bir saat önce Katmandu'ya doğru yola çıktığını söyledi.
Dorjeei, "Evim yıkılmış... Bir fotoğrafını gördüm." dedi. Talihsiz kadın, kız kardeşinin sağ bulunması için dua ediyor.
Kadn, "Yüzde 10'luk bile olsa, bir ihtimal olduğunu umuyoruz" diye konuştu. Dorjei,"Hayatta kalanların birçoğu şu anda evsiz durumda; acil kurtarma ve tahliye hizmetlerinin yanı sıra gıda, geçici barınma ve tıbbi desteğe ihtiyaçları var" diye ekledi.
Kız kardeşi Dechen Tamang, eniştesi ve diğer aile üyelerinin kayıp olduğunu ifade eden Dorjeei, yaşananın bir sel felaketi bile olduğunu anlayamadığını söyledi.
Tamang,"Deprem gibi bir sesti" diye anlattı. "Sel sularının geldiğini sonradan fark ettim" diye ekledi.
Tamang, acil kurtarma ve tahliye hizmetlerinin yanı sıra gıda, geçici barınma ve tıbbi desteğe de ihtiyaç olduğunu ekledi.
TÜM AİLE SEL SULARINA KAPILDI
BBC'ye açıklamalarda bulunan Nuwakot bölgesinden Kalpana Malla, anne, baba, kız kardeş ve yeğenlerinin gözlerinin önünde sele kapıldığını anlattı.
Malla, "Selden kaçamadılar; hiç şansları yoktu" dedi. Oğlu Sugam Malla ile birlikte bir evin çatısına tırmanarak sağ kaldıklarını anlattı.
Genç kadın, "Bu sel her şeyi alıp götürdü; oğlumla birlikte bir evin çatısına tırmanarak sağ kaldık ama bunu nasıl başardığımızı tarif edemem" diye konutşu.
Sugam Malla ise yardım çağırması için telefonunu verdiği kız kardeşine ulaşılamadığını ve sulara kapılmış olmasından endişe ettiğini söyledi.
Oğul Malla,"Ondan önce, güvende kalması ve yardım çağırması için telefonumu kız kardeşime vermiştim ama şu an kendisine ulaşılamıyor, telefonu kapalı. Sulara kapılmış olmasından endişe ediyorum" dedi.
'EŞİM HALA ÇAMURUN ALTINDA'
Bölge sakinlerinden Goma Pandit ise büyükbaş hayvanlarının yanı sıra tonlarca mısır, çeltik ve hardal tohumunun yer aldığı tarım arazilerinin sürüklendiğini anlattı.
Pandit, ""Tarım arazim de sular altında kalıp sürüklendi. On çuval hardal tohumu, tonlarca mısır ve çeltik... Hepsi gitti. Geriye hiçbir şey kalmadı" dedi.
68 yaşındaki Keshav Prasad Baral da evini kaplayan çamur nehrinde eşinin sulara kapıldığını söyledi.
Keshav Prasad Baral olayı "çok büyük bir çamur nehri üzerimize doğru geliyordu" diye anlattı.
Baral, suların yükselerek evlerine girdiğini, o sırada eşini yakalamaya çalıştığını ama eşinin sulara kapılıp gittiğini söyledi.
Yaşlı adam, kendi durumunu tamamen unutarak şu ifadeleri kullandı:
"Dört, beş saat sonra bir helikopter beni kurtarmaya geldi. Eşim hala çamurun altında. O gitti"
YÜZLERCE KİŞİ KAYIP
Nepal polis ve turizm yetkilileri, ülkede kayıp olan 826 kişiden yaklaşık 600'ünün yabancı uyruklu olduğunu bildirdi.
Kayıplar arasında Hindistan'dan 177, ABD'den 63, Avustralya'dan 34, İngiltere'den 33 ve Kanada'dan 25 kişinin yer aldığı belirtildi.
Himalayan Glacier adlı tur şirketi yetkilisi Sanket Pandey ise iki çocuk da dahil olmak üzere 47 kişilik gruptan haber alınamadığını duyurdu.
Çin devlet medyası da Tibet tarafında en az 260'ı yabancı uyruklu olmak üzere en az 558 kişinin kayıp olduğunu, kurbanların çoğunun Hindu ve Budistler için kutsal olan Kailash Mansarovar bölgesine giden hacılardan oluştuğunu açıkladı.
Nepal'de Çarşamba geç saatlere kadar 165 ceset çıkarılırken, Tibet tarafında 3 can kaybı bildirildi.