400 tonluk beton küreler milyonlarca haneye elektrik üretecek
Almanya merkezli araştırmacılar, yenilenebilir enerji depolamada devrim yaratabilecek sıra dışı bir teknoloji üzerinde çalışıyor. Okyanus tabanına yerleştirilecek dev beton küreler sayesinde, lityum pile ihtiyaç duymadan temiz enerji depolanabilecek. İlk büyük ölçekli testin ise 2026 sonunda Kaliforniya açıklarında yapılması planlanıyor.
Fraunhofer Enerji Ekonomisi ve Enerji Sistem Teknolojileri Enstitüsü tarafından geliştirilen 'StEnSea' projesi, deniz altındaki yüksek su basıncını kullanarak elektrik depolamayı amaçlıyor. Sistem, pompaj hidroelektrik mantığını bu kez okyanus derinliklerine taşıyor.
DEV BETON KÜRELER NASIL ÇALIŞIYOR?
Küçük bir ev büyüklüğündeki içi boş beton küreler deniz tabanına yerleştiriliyor. Elektriğe ihtiyaç duyulduğunda kürenin vanası açılıyor ve yüksek basınçla içeri dolan deniz suyu türbini çalıştırarak enerji üretiyor. Şebekede fazla enerji oluştuğunda ise su yeniden dışarı pompalanıyor ve sistem tekrar enerji depolamaya hazır hale geliyor.
Araştırmacılar, bu yöntemin nadir toprak elementlerine ihtiyaç duymadan büyük ölçekli enerji depolama imkanı sağlayabileceğini belirtiyor. Uzmanlara göre özellikle açık deniz rüzgar santralleriyle birlikte kullanıldığında yenilenebilir enerji üretimindeki dalgalanmaların önüne geçilebilir.
MİLYONLARCA HANENİN ENERJİSİNİ KARŞILAYABİLİR
Fraunhofer ekibi, dünya genelindeki uygun kıyı bölgelerinde teorik olarak yaklaşık 817 bin gigavat-saatlik enerji depolama potansiyeli bulunduğunu hesapladı. Bu kapasitenin birçok ülkenin yıllık elektrik ihtiyacını karşılayabilecek seviyede olduğu ifade ediliyor.
Sistemin ilk küçük ölçekli testi daha önce Almanya’daki Konstanz Gölü’nde gerçekleştirildi. Yaklaşık 3 metre çapındaki deneme küresi başarılı sonuç verirken, şimdi yaklaşık 9 metre çapında ve 400 ton ağırlığındaki yeni prototip gerçek okyanus koşullarında test edilmeye hazırlanıyor.
Uzmanlar ayrıca beton kürelerin yaklaşık 50 ila 60 yıl kullanım ömrüne sahip olabileceğini belirtiyor.