Devasa yer ikiye yarılacak: Yeni bir okyanus doğuyor
Bilim insanları, Doğu Afrika Havza Sistemi’nde yer kabuğunun kritik seviyeye kadar inceldiğini ve bölgenin jeolojik olarak ikiye bölünme sürecinin ileri bir aşamaya geçtiğini saptadı.
Etiyopya ve Kenya boyunca yaklaşık 500 kilometre uzanan Turkana Havzası’ndaki yer kabuğu incelmeleri, bölgedeki tektonik hareketliliğin şiddetini ortaya koydu. ORIGO tarafından aktarılan bilimsel verilere göre, Afar Yaylaları’ndan Mozambik’e kadar uzanan devasa fay sisteminde Afrika ve Somali plakaları birbirinden uzaklaşıyor. Yer kabuğunun normalde 35 kilometre olan kalınlığının, çöküntünün merkezinde 13 kilometreye kadar düşmesi, kıtanın parçalanma sürecinin geri dönülemez bir noktaya ulaştığını belgeledi.
TEKTONİK PLAKALAR YILDA 4,7 MİLİMETRE UZAKLAŞIYOR
Jeolojik ölçümler, bölgedeki levha hareketlerinin hızını netleştirdi. Afrika ve Somali tektonik plakalarının yılda ortalama 4,7 milimetre hızla birbirinden ayrıldığı saptandı. İnsan gözüyle fark edilemeyen bu hareketin, jeolojik zaman ölçeğinde kıta bütünlüğünü tehdit eden radikal bir değişim olduğu bildirildi. Uzmanlar, fay hattının gelişim hızının "okyanuslaşma" adı verilen yeni bir evreye geçişin sinyallerini verdiğini vurguluyor.
DERİNLİKLERDEN GELEN MAGMA YENİ OKYANUS TABANI OLUŞTURUYOR
Bilimsel projeksiyonlar, yer kabuğundaki bu incelmenin bir sonraki aşamasının yeni bir okyanusun doğuşu olacağını öngörüyor. Kabuğun tamamen ayrıldığı bölgelerde derinliklerden püsküren magmanın soğuyarak yeni bir okyanus tabanı oluşturacağı kaydedildi. Bu sürecin sonunda Afrika’nın doğu kısmının ana kıtadan tamamen koparak yeni bir ada kütlesine dönüşeceği, iki kara parçası arasında ise yeni bir okyanus havzasının oluşacağı belirtiliyor.
SÜREÇ MİLYONLARCA YIL SÜRECEK
Araştırmacılar, Doğu Afrika’daki bu parçalanmanın ani bir olay değil, milyonlarca yıla yayılan kademeli bir süreç olduğunu ifade ediyor. Fay hattının mevcut durumu "ileri aşama" olarak tanımlansa da, tam ayrılmanın ve okyanus oluşumunun tamamlanması için jeolojik zamanın akışına ihtiyaç olduğu bildirildi.