Dünyanın en büyük mıknatısını ürettiler: Tek bir amacı olacak
Çin yakın zamanda gerçekleştirdiği yapay güneş ile gündeme gelişti. Şimdi ise dünyanın en büyük mıknatısını yaptılar. Testleri geçen ve daha önce tahtta oturan ITER'i geçerek dünyanın en büyüğü olan bu projenin tek bir amacı olacak.
Dünyanın enerji krizini kökten çözmesi beklenen "Yapay Güneş" teknolojisinde tarihi bir eşik daha aşıldı. Çin, ticari füzyon enerjisi hedefine giden yolda ürettiği 582 tonluk devasa süperiletken mıknatısını resmen görücüye çıkardı. Güneş'in merkezindeki enerji üretim mekanizmasını Dünya'da taklit etmeyi amaçlayan bu proje, insanlığa neredeyse sınırsız ve tamamen temiz bir enerji kaynağı sunmayı vaat ediyor.
ITER'İ TAHTINDAN İNDİRDİ
Çin Bilimler Akademisi Plazma Fiziği Enstitüsü tarafından geliştirilen bu dev sistem, şu an füzyon reaktörleri için üretilmiş dünyanın en büyük süperiletken mıknatısı unvanını eline aldı.
Proje sadece ağırlığıyla değil, teknik kapasitesiyle de dudak uçuklatıyor. Yedi büyük küresel gücün ortaklığında yürütülen uluslararası uzay ve enerji projesi ITER'deki muadillerine kıyasla:
-Hacimsel olarak 1,3 kat daha büyük bir tasarıma sahip.
-Enerji depolama kapasitesi bakımından ise ITER'deki sistemin tam 3 katına ulaşıyor.
100 MİLYON DERECELİK LAZMAYI HAVADA TUTACAK
Füzyon reaksiyonu sırasında hidrojen plazması yüz milyonlarca santigrat derece sıcaklığa ulaştığı için yeryüzündeki hiçbir fiziksel katı madde bu eriyikle temas edemiyor. İşte tam bu noktada devreye Çin'in tanıttığı Toroidal Alan (TF) mıknatısı giriyor.
Bu devasa mıknatıs, reaktör içinde o kadar güçlü bir manyetik alan yaratıyor ki; ölümcül sıcaklıktaki plazma vakum odasının duvarlarına değmeden, adeta havada asılı kalarak kararlı bir şekilde hapsediliyor. Sistemin en zorlu yanı ise tam 60 yıl boyunca ultra düşük sıcaklık, yoğun radyasyon ve devasa mekanik stres altında hatasız çalışmak zorunda olması.
İKİ KRİTİK PARÇA AYNI ANDA TEST EDİLDİ
Çinli bilim insanları sadece dış mıknatısı değil, reaktörün kalbi sayılan merkezi solenoid bobinini de başarıyla test etti. Plazmayı başlatan ve kontrol eden bu elektromıknatıs, testlerde uluslararası rekor kıran parametrelere ulaştı:
-60 kiloamper seviyesindeki elektrik akımını hiç bozulamadan taşıyabiliyor.
-6,03 megajul gibi devasa bir enerjiyi bünyesinde depolayabiliyor.
ENERJİDE ÇİN HEDEFİ 2027
Pekin yönetimi, füzyon enerjisini önümüzdeki yılların en stratejik teknolojisi olarak görüyor. Daha önce EAST tokamak reaktörü ile 1.066 saniye boyunca plazmayı tutarak dünya rekoru kıran Çin, teorik yoğunluk sınırlarını (Greenwald limiti) altüst etmeyi başarmıştı.
Şimdi ise gözler yeni nesil BEST reaktörüne çevrildi. Çin, bu devasa yeni mıknatısları kullanarak 2027 yılına kadar ilk füzyon ateşlemesini gerçekleştirmeyi ve temiz enerjide ticari çağı başlatmayı hedefliyor.