Dünyanın en tehlikeli tarlası: 2700 km uzunluğunda 40 yıldır kimse yanaşamıyor

Batı Sahra toprakları boyunca uzanan 2 bin 700 kilometre uzunluğundaki "Fas Duvarı", Çin Seddi'nden sonra dünyanın en uzun ikinci duvarı ve en büyük kesintisiz mayın tarlası olma özelliğini taşıyor. Bölgeyi yaklaşık 40 yıldır fiilen ikiye bölen bu askeri tahkimat, Afrika kıtasının en uzun süren bölgesel çatışmalarından birinin sembolü olarak mülki yapısını koruyor.

7 MİLYON MAYINLI SAVUNMA SİSTEMİ

"Berm" olarak da adlandırılan bu devasa yapı; kum tepeleri, askeri tahkimatlar, gözlem noktaları ve mayın tarlalarından oluşan karmaşık bir sistemden meydana geliyor. Tahminlere göre hat boyunca yaklaşık 7 milyon anti-personel ve tanksavar mayını ile büyük miktarda patlamamış mühimmat bulunuyor.

Toprağa gömülü haldeki bu patlayıcılar, bölgedeki sivil halk ve hayvanlar için düzenli olarak ölümcül tehdit oluşturmaya devam ediyor. Bölgenin büyüklüğü ve zorlu çöl şartları nedeniyle, askeri çatışmaların üzerinden on yıllar geçmesine rağmen alanın tamamen mayınlardan temizlenmesi son derece zor bir görev olarak değerlendiriliyor.

TARİHSEL ARKA PLANI

İspanya'nın 1975 yılında Batı Sahra'daki sömürge varlığını sonlandırmasının ardından Fas ve Moritanya bölge toprakları üzerinde hak iddia etti. Yerel halkın kurduğu Polisario Cephesi'nin 1976'da bağımsızlık ilan etmesiyle bölgede geniş çaplı bir savaş patlak verdi.

Moritanya'nın 1979'da hak iddialarından vazgeçerek çekilmesinin ardından Fas, isyancı saldırılarına karşı kontrolü güçlendirmek amacıyla bu geniş savunma hattını inşa etmeye başladı. 1987 yılında tamamlanan surlar neticesinde Batı Sahra topraklarının üçte ikisi Fas kontrolünde kalırken, doğu bölgeleri bağımsızlık yanlısı güçlerin elinde kaldı.

1991'DEN BERİ ATEŞKES YÜRÜRLÜKTE

Askeri tahkimatın inşası, gerilla saldırılarının etkinliğini azaltarak çatışmaları mülki bir çıkmaza sürükledi. Bölgede 1991 yılından bu yana Birleşmiş Milletler (BM) güçleri tarafından denetlenen bir resmi ateşkes yürürlükte bulunuyor.

Buna rağmen Batı Sahra'nın nihai statüsüne dair siyasi sorun henüz çözüme kavuşturulabilmiş değil. Bölgenin bağımsızlığını savunan gruplar tarafından "Utanç Duvarı" olarak adlandırılan yapı, dünyanın en az bilinen askeri koridorlarından biri olmayı sürdürüyor.