Eğitim ve sınav sistemi 24 yılda 26 kez değişti
AKP, 24 yıllık iktidarında 10’u sınav sistemi olmak üzere eğitim sisteminde 26 köklü değişiklik yaptı. Sistem değişiklikleri nedeniyle 2002-2025 arası öğrencilere ücretsiz dağıtılan 4,5 milyar ders kitabı ile yayınevlerinin YKS ve LGS için her yıl bastırdığı 300 milyonu aşkın kaynak kitap çöp oldu.
12 ilde pilot çalışma yapan MEB, “Bağlam Temelli Çoktan Seçmeli Soru Yazım Kılavuzu” yayınladı. Türkiye Maarif Modeline göre yeni sorular hazırlandı. Yusuf Tekin imzasıyla YÖK, TÜBİTAK ve ÖSYM’ye gönderildi. 2026 LGS ve 2026 YKS’ ye 2,5 ay kala soru tipi değişikliğiyle ilgili açıklama haziranda sınava girecek adayları korkuttu.
MANEVİ SORULAR
LGS, YGS, LYS, TEOG derken, milyonlarca öğrencinin geleceğini belirleyen merkezi sınavlar 10. kez değişiyor. Milli ve Manevi soru ağırlıklı yeni sınavlar 2028’de yapılacak. 2026 ve 2027’de sınava girecek adayları etkilemiyor. Yeni sınavda öğrencilere; sosyal duygusal öğrenme becerileri, eğilim ve değerleri, milli ve manevi değerleri öne çıkaran sorulara öncelik verilecek.
ADAYLARDA DENENDİ
Yeni soru tipi 12 ildeki 4 bin 361’i 6. sınıf ve 10 bin 195’i de 10. Sınıf olan 14 bin 556 öğrencide test edildi. Lisede; Türk dili edebiyatı, matematik, fizik, kimya, biyoloji, tarih, coğrafya ile din kültürü ve ahlak bilgisi soruldu. Ortaokullara, Türkçe, matematik, fen bilimleri, sosyal bilgiler ile din kültürü ve ahlak bilgisi soruları yöneltildi.
Eğitim Uzmanı Cihan Yeşilyurt:: “Kitap okumayan öğrenciler yeni sistemde Tıp kazanamaz”
“LGS ve YKS’ de tek tip soru tarzı bitti. Açık uçlu kısa veya uzun cevaplı sorular geliyor. Testlerde, seçenek eleyerek, soru çözme devri bitiyor. Deney, gözlem, etkinlik önem kazandı. Bir öğrenci kitap okumazsa, matematik, fen, fizik, kimya, biyoloji gibi sayısal derslerle ilgili soruları çözemez. Sayısalda artık formül ezberlemek yetmeyecek. Yeni sistemde, kitap okumayan bir öğrenci tıp kazanamaz. Sözel derslerde, bilgi ezberi de, sorularda doğru cevabı bulmak için yeterli olmayacak. Derste öğrenilen bilgilerle artık LGS ve YKS soruları çözemez. Pratik zeka öne çıkacak.”
Eğitim Uzmanı Salim Ünsal: “Soru kalıplarındaki değişim öğrencileri çok zorlayacak”
“Türkiye’de, 50 yıldır aynı olan sınavlar, ilk kez böyle köklü değişecek. Öğrencilerin, yetkinlik kazanması için yeterli zaman ve soru kaynağı yok. Soru kalıp ve nitelikleri değişecek yeni sınav, öğrencileri çok zorlayacak. Kazanım odaklı ölçme değerlendirmenin yerini, beceri temelli ölçme değerlendirme alacak. TYT’ de, 120 soru sorulup, 165 dakika süre veriliyor. Yeni sistemde 180 dakika süre verilse de, yetmeyecek. Türkçe gibi okuduğunu anlama temelli derslerde sorular rahat yapılsa da, bilgi temelli coğrafya, biyoloji, fizik, matematik gibi dersler nasıl yapılacak? Soru sayısı ve süre değişecektir. Yeni soru tipinden, eğitim sistemi komple etkilenecek. Merkezi sınavlarda böyle denemeler yapılması tartışmalıdır.”
SORU BANKASI BASANLAR YANDI!
“Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli” kapsamında 1, 2, 5, 6, 9 ve 10’uncu sınıf kitapları başta olmak üzere 184 milyondan fazla yeni kitap basıldı. 2028’de değişecek sınav için yeni soru ve kitap hazırlıkları da başladı. Özel yayınevlerinin depolarında 300 milyondan fazla test kitabı olduğu ve yeni sınavın yayıncılık sektöründe ciddi batış riski ortaya çıkardığı bildirildi.
1 SORU 1 CEVAP
Soru tipi değişecek mi?
Türkiye Maarif Modeli, lisede 10. Sınıf ve ortaokulda 6. Sınıflara uygulanıyor. Sınav ve soru tipi değişiklikleri, 2026 ve 2027 yılı merkezi sistem sınavlarını kapsamıyor. Yeni tip sorular 2028’de sınava girenlere sorulacak.
Beceri nasıl ölçülecek?
Farklı parametrelerin metinde birbiriyle örtüştürme becerileri sınav tekniğiyle değerlendirilecek. Öğrencinin analiz yapma, grafik okuma, yorumlama, problem çözme becerilerini ölçen sorular gelecek.