Emeklilikte büyük risk: Bunu yapanların maaşı eriyecek
Prime esas kazanç tavanı 2026’dan itibaren asgari ücretin 9 katına çıkarıldı. Uzmanlar, düşük prim ödeyen SSK ve BAĞ-KUR’luların emeklilikte en düşük maaşa mahkûm olabileceği uyarısında bulunuyor.
Emeklilikte alınacak maaş, çalışma hayatı boyunca SGK’ya bildirilen kazanç ve prim tutarlarına göre belirleniyor. 1 Ocak 2026’dan itibaren yürürlüğe giren yeni düzenleme ile prime esas kazanç tavanının asgari ücretin 9 katına yükseltilmesi, özellikle düşük prim ödeyen milyonlarca çalışan için kritik bir eşik olarak öne çıkıyor. Uzmanlara göre bugün yapılan tercihler, emeklilik döneminde ciddi gelir farklarına yol açabiliyor.
Yeni düzenlemeyle birlikte sosyal sigorta primlerinde üst sınır artırıldı. SSK’lı çalışanlarda yemek bedeli ve çocuk yardımı gibi istisnalar dışında yapılan tüm ödemeler prime esas kazanca dahil edilirken, BAĞ-KUR’lular için kazanç bildirimi konusunda zorunlu bir alt sınır bulunmuyor. Bu durum, emeklilik maaşlarının da farklılaşmasına neden oluyor.
BAĞ-KUR'LULARIN BÜYÜK BÖLÜMÜ ASGARİ ÜCRETTEN PRİM ÖDÜYOR
Habertürk yazarı Ahmet Kıvanç’ın aktardığı SGK verilerine göre, 2024 yılında BAĞ-KUR kapsamında prim ödeyen 3 milyon 66 bin 874 kişinin 3 milyon 56 bin 387’si primlerini asgari ücret üzerinden yatırdı.
Asgari ücretin üzerinde kazanç bildirerek prim ödeyen BAĞ-KUR’lu sayısı yaklaşık 10 bin kişiyle sınırlı kaldı. Prime esas kazanç tavanı olan asgari ücretin 7,5 katı üzerinden prim yatıranların sayısı ise yalnızca 543 kişi olarak kayıtlara geçti.
YÜKSEK PRİM, YÜKSEK EMEKLİ MAAŞI DEMEK
SGK’ya bildirilen prime esas kazancın yüksek olması, yalnızca kurumun prim gelirlerini artırmakla kalmıyor, aynı zamanda emekli aylığını da doğrudan etkiliyor. Emekli maaşları, çalışma süresi boyunca bildirilen kazançlar dikkate alınarak hesaplandığı için düşük prim ödeyenler ileride düşük aylık alma riskiyle karşı karşıya kalıyor.
EN DÜŞÜK EMEKLİ AYLIĞINA MAHKUM OLABİLİRLER
Prim gün sayısı ve kazancı düşük olan emeklilerin gelir kaybını sınırlamak amacıyla 2019’dan bu yana her yıl kanunla belirlenen en düşük emekli aylığı uygulanıyor. Ancak uzmanlar, özellikle asgari ücretle çalışan SSK’lılar ile primlerini asgari ücretten yatıran BAĞ-KUR’luların, ilerleyen yıllarda yalnızca bu taban aylıkla yetinmek zorunda kalabileceğini vurguluyor.
PRİMLER NEDEN DÜŞÜK GÖSTERİLİYOR?
SSK’lı çalışanlarda prime esas kazancın düşük bildirilmesinin en önemli nedeni, çalışanların büyük bir bölümünün asgari ücretle istihdam edilmesi olarak gösteriliyor. Bunun yanında bazı işverenlerin, daha az prim ödemek amacıyla gerçek kazanç yerine asgari ücret üzerinden bildirim yaptığı da değerlendiriliyor.
BAĞ-KUR’lularda ise özellikle küçük esnafın ödeme gücünün sınırlı olması, primlerin asgari ücret düzeyinde yatırılmasının başlıca nedeni olarak öne çıkıyor. Ancak SGK verileri, yüksek gelir elde eden bazı işverenlerin de asgari ücret üzerinden prim ödemeyi tercih ettiğini ortaya koyuyor.
Uzmanlara göre, kısa vadede daha az prim ödemek cazip görünse de bu tercihin bedeli emeklilikte düşük maaş olarak geri dönüyor. 2026 düzenlemesiyle birlikte prime esas kazanç tavanının yükselmesi, çalışanlar için emeklilik planlamasında daha bilinçli adımlar atılması gerektiğini bir kez daha gözler önüne seriyor.