Erkek bebek doğumları azaldı, sebebi belli oldu
İklim değişikliğiyle birlikte artan sıcaklıkların doğumlarda cinsiyet oranını etkileyebileceği ortaya çıktı. Yeni bir araştırmaya göre sıcaklıkların 20°C’nin üzerine çıkması, kız bebeklere kıyasla erkek bebek doğumlarının azalmasına yol açabiliyor.
Araştırmacılar, sıcaklık artışının özellikle erken gebelik döneminde erkek fetüslerde doğum öncesi ölümleri artırabildiğini belirledi.
Uzun yıllar boyunca doğumlarda erkek ve kız oranının sabit, genetik olarak belirlenmiş ve sosyal ya da çevresel şoklardan etkilenmeyen bir yapı olduğu düşünülüyordu. Ancak yeni bulgular aşırı sıcaklıkların dünyada doğan kız ve erkek bebek sayısını etkileyebileceğini gösteriyor.
5 MİLYONDAN FAZLA DOĞUM İNCELENDİ
Çalışmada Sahra Altı Afrika’daki 33 ülke ile Hindistan’da gerçekleşen beş milyondan fazla doğuma ait veriler incelendi. Analizler, çevresel sıcaklığın her iki bölgede de erken gebelik döneminde doğum öncesi ölüm riskini artırdığını ve bu etkinin özellikle erkek fetüslerde daha belirgin olduğunu ortaya koydu.
Euronews'in haberine göre; araştırmanın ortak yazarlarından Abdel Ghany, sıcaklığın insan üremesini temelden etkilediğini belirterek “Sıcaklık, kimin doğduğunu ve kimin doğmadığını etkileyerek insan üremesini şekillendiriyor” dedi.
Ghany’ye göre bu bulgular, sıcaklığın fetüslerin hayatta kalması ve aile planlaması davranışları üzerinde ölçülebilir sonuçlar doğurduğunu ve bunun nüfus yapısı ile cinsiyet dengesi açısından önemli etkileri olabileceğini gösteriyor.
EŞİK SICAKLIK BELLİ OLDU
Çalışmada doğumlarda cinsiyet oranındaki değişimin görüldüğü eşik sıcaklık 20°C olarak belirlendi. Ancak araştırmacılar daha sıcak günlerin etkinin aynı oranda artmasına yol açmadığını da vurguladı.
Önceki çalışmalar ise gebelik sırasında aşırı sıcaklığa maruz kalmanın annenin vücut sıcaklığını düzenleme kapasitesini zorlayarak gebelik kaybı riskini artırabildiğini ortaya koymuştu. Anne susuz kaldığında bebeğe yeterli kan, oksijen veya besin ulaşamayabiliyor.
Çalışma ayrıca sıcaklığın etkilerinin toplumda eşit dağılmadığını gösteriyor. Daha az kaynağa sahip kadınlar ve daha kırılgan koşullarda yaşayanlar bu durumdan daha fazla etkileniyor. Bu da iklim değişikliğiyle birlikte sağlık eşitsizliklerinin daha da artabileceğine dair endişeleri artırıyor.
Öte yandan araştırmalar, iklim koşullarının hem erkek hem de kadın doğurganlığı üzerinde etkili olabileceğini gösteriyor. 2024 yılında birçok Avrupa ülkesi son on yılların en düşük doğum oranlarını bildirdi. Uzmanlara göre nüfusun sabit kalması için kadın başına 2,1 çocuk gerekirken birçok ülkede bu oran 1,5’in altında seyrediyor.
Şili Katolik Üniversitesi’nden araştırmacıların yaptığı yakın tarihli bir sistematik inceleme de iklimle bağlantılı olaylar ve doğal afetlerin üreme süreçlerini ciddi biçimde aksattığını ortaya koydu. Bu etkiler, gebe kalma niyetinden hamilelik ve doğuma, doğurganlıktan ebeveynliğe kadar birçok aşamada görülüyor.