Eşsiz mimariye sahip 1400 yıllık kadim yapı bulundu: Zapoteklerin gizemi çözülüyor
Meksika’nın güneyindeki Oaxaca eyaletinde arkeologlar, yerli Zapotek halkına ait yaklaşık 1400 yıllık görkemli bir mezar keşfetti. İsimsiz bir yağmalama ihbarı üzerine San Pablo Huitzo kasabasında başlatılan kazılarda bulunan ve "Mezar 10" olarak adlandırılan yapı, mimari özellikleri ve korunmuş detaylarıyla bilim dünyasında heyecan yarattı.
Meksika Ulusal Antropoloji ve Tarih Enstitüsü (INAH) uzmanları, mezarın yerel hanedanlık yapısını anlamak için kilit bir rol oynayabileceğini belirtti. Yapılan incelemelerde mezarın önde gelen bir figür için tasarlandığı ve nesiller boyunca ziyaret edildiği tespit edildi.
ZAPOTEK MİMARİSİNDE BENZERSİZ BİR ÖRNEK
MS 600 ile 900 yılları arasındaki "Geç Klasik" döneme tarihlenen yapı, üst üste binen taş katmanlarından oluşan basamaklı tonoz yapısıyla bölgedeki diğer örneklerden ayrılıyor. Uzmanlar, bu tasarımın Zapotek işçiliğinin çeşitliliğini ve zenginliğini yansıttığını vurguluyor.
5,5 metre uzunluğunda, 2 metre genişliğinde ve 2 metre yüksekliğinde olan "Mezar 10", 1985 yılında keşfedilen "Mezar 5"ten sonra bölgedeki en büyük ikinci mezar olma özelliğini taşıyor.
BAYKUŞ SEMBOLÜ VE ÖLÜMÜN BEKÇİLERİ
Mezarın girişi, gagasından insan başı çıkan bir baykuş heykeliyle süslenmiş durumda. Bu figürün, mezarın adandığı atayı sembolize ettiği düşünülürken; giriş eşiğinde ellerinde çeşitli nesneler tutan ve mezarın "bekçileri" olduğuna inanılan erkek ve kadın kabartmaları yer alıyor.
İç mekanda ise ritüellerde kullanılan kutsal ağaç reçinesini taşıyan bir insan grubunu tasvir eden canlı duvar resimleri korunmuş halde bulundu. Kazı alanında ayrıca yazıtlı kabartmalar, seramikler ve insan kalıntılarına da rastlandı.
STATÜNÜN VE SOYUN SİMGESİ
Zapoteklerin, sosyal ve siyasi statülerini yansıtmak amacıyla yerleşim yerlerinin altına nesiller boyu kullanılan mezarlar inşa ettikleri biliniyor. Meksika Ulusal Özerk Üniversitesi'nden araştırmacı Fernando Berrohalbis, mezardaki sembolizme dikkat çekerek baykuş figürünün yeraltı dünyası ve ölümle ilişkilendirildiğini, bu sembolün halefiyet göstergesi olarak daha sonraki dönem mezarlarında da görüldüğünü belirtti.
ZİYARETE AÇILMASI PLANLANIYOR
Meksika Kültür Bakanı Claudia Curiel, alanda stabilizasyon çalışmalarının sürdüğünü ve mezarın yıl sonuna kadar ziyarete açılmasının hedeflendiğini duyurdu. Ancak duvar resimlerinin korunması amacıyla, asıl binaya erişimin kısıtlanabileceği ve ziyaretçiler için bir "replika" (kopyası) üzerinden sergileme yapılabileceği ifade edildi.