Evinde mum olanlar hemen çöpe atsın
Dekoratif olarak yakılan mumların insan beyni üzerindeki şaşırtıcı etkileri yapılan araştırmalarla gün yüzüne çıktı. Dumana kısa süreli de maruz kalınması durumunda bunun günlük aktiviteleri zorlaştırdığı ortaya çıktı.
Birmingham ve Manchester üniversiteleri tarafından yapılan yeni bir bilimsel çalışma, evlerin vazgeçilmez dekoratif ürünlerinden olan mumların insan beynini olumsuz etkilediği ortaya çıktı. Araştırmada, mum dumanına kısa süreli maruz kalınması durumun da bile bilişsel bozulmaya yol açtığı kanıtladı.
ETKİSİNİ MARKET ALIŞVERİŞİNDE BİLE GÖSTERİYOR
Nature Communications dergisinde yayımlanan bulgulara göre, mumlardan yayılan partikül maddeler insanın odaklanma kapasitesini ve duyguların yorumlama yeteneğini doğrudan hedef aldığı belirtildi. Bilim insanları, mumların bu etkinin market alışverişi gibi basit rutinlerde bile kararsızlığa ya da dikkat dağınıklığına neden olacağı ifade edildi.
Dr. Thomas Faherty, partikül kirliliğine maruz kalan bireylerin sosyal açıdan uygun davranış sergileme ve dış uyaranlara direnme becerilerinin zayıfladığını vurguladı. Yapılan testlerde, mum dumanına maruziyetten dört saat sonra katılımcıların seçici dikkat ve duygu tanıma testlerinde başarısız olduğu gözlemlendi.
MİNİK PARÇALAR İLTİHAPLANMAYI TETİKLİYOR
Solunan kirli havada bulunan minik parçacıkların vücutta iltihaplanmayı, tetiklediğini öne sürüyor. Bu iltihaplanma süreci, beyindeki karar verme mekanizmalarını ve hedef odaklı davranışları sekteye uğratıyor.
İlginç bir ayrıntı olarak, çalışma belleğinin bu kirlilikten etkilenmediği, ancak dikkati belirli bir noktada toplama yeteneğinin ciddi hasar aldığı saptandı. Uzmanlar, bu durumun yüksek teknolojiye dayalı modern dünyada iş verimliliğini ve ekonomik büyümeyi de dolaylı olarak baltaladığına dikkat çekiyor.
UZMANLARDAN "BİRİKİMLİ ETKİ" UYARISI
Ünlü İngiliz hekim Dr. Amir Khan, ev içi hava kalitesinin önemine değinerek, sık sık mum yakmanın uzun vadeli risklerine işaret etti. Khan, tek bir mumun öldürücü olmadığını ancak haftanın birçok günü yakılan çok sayıda mumun vücutta sürekli bir stres ve iltihap kaynağı oluşturduğunu ifade etti.
Mum dumanıyla yayılan uçucu bileşiklerin akciğerler vasıtasıyla kana karıştığını belirten Khan, bu durumun zamanla kronik sağlık sorunlarına zemin hazırlayabileceği konusunda uyardı.
HAVA KİRLİLİĞİNE DE NEDEN OLUYOR
Hava kirliliği insan sağlığını tehdit eden önemli çevresel durumlardan biri. Dünya Sağlık Örgütü'nün yayınladığı (WHO) verilere göre, özellikle PM2.5 olarak adlandırılan ince partiküller, Alzheimer, Parkinson ve MS gibi dejeneratif beyin hastalıklarıyla doğrudan ilişkilendiriliyor.
Bilim dünyası ise bu yeni bulgular ışında özellikle yaşlılar ve çocuklar gibi savunmasız grupların korunması gerektiğini savundu. Bundan dolayı sıkı olarak hava kalitesi düzenlemesi için çağrıda bulundu. İç mekan hava kalitesini artırmak için mum kullanımının sınırlandırılması ve alanların havalandırılmasının önemli olduğu vurgusu yapıldı.