Fiyatları son 5 yılın dibini gördü: Talepte beklenenden sert yavaşlama oldu
Dünya genelinde şeker fiyatları son beş yılın en düşük seviyesine geriledi. Financial Times'ın haberine göre, New York'ta işlem gören ham şeker vadeli kontratları çarşamba günü pound başına 14 sentin (yaklaşık 6 TL) altına indi. Bu seviye, Ekim 2020'den bu yana görülen en düşük nokta olarak kaydedildi. Fiyatlar 2023 sonundan bu yana yaklaşık yarı yarıya geriledi.
Uzmanlara göre düşüşteki en önemli etkenlerden biri, son dönemde yaygınlaşan zayıflama ilaçları. GLP-1 adı verilen ve tokluk hissini artırarak iştahı azaltan enjeksiyonlar, özellikle tatlı tüketimini ciddi şekilde azaltıyor.
Bu etki, Novo Nordisk tarafından üretilen Wegovy ve Ozempic ile Eli Lilly'nin geliştirdiği Mounjaro ve Zepbound gibi ilaçların kullanımının artmasıyla daha belirgin hale geldi.
Tüccarlar, özellikle ABD ve diğer gelişmiş ekonomilerde şeker tüketiminin beklenenden daha hızlı yavaşladığını belirtiyor. Gelişmekte olan ülkelerde ise talep artışı öngörülen seviyeye ulaşmadı.
"SÜPER TÜKETİCİLER" ETKİSİ
Şeker piyasasının tüketici davranışlarına karşı hassas olduğu vurgulanıyor. Verilere göre en zengin yüzde 20’lik kesim, bisküvi ve dondurma gibi ürün satışlarının yaklaşık yüzde 65’ini oluşturuyor. Bu yüksek tüketim grubunun GLP-1 ilaçlarına yönelmesi, satışlarda doğrusal olmayan sert düşüşlere yol açabiliyor.
Fiyatlar gerilese de arz tarafında hızlı bir düşüş beklenmiyor. Şeker kamışı üretimi yüksek başlangıç yatırımı ve uzun ekim döngüleri gerektiriyor. Ayrıca birçok üretici, devlet destekleri nedeniyle küresel fiyat dalgalanmalarından sınırlı etkileniyor.
SON YILLARIN EN SERT DÜŞÜŞÜ
Uzmanlar, GLP-1 ilaçlarının ucuzlaması ve daha geniş kitlelere yayılması halinde şeker piyasasındaki baskının artabileceği görüşünde.
Geçen yıl ham şeker fiyatlarında son sekiz yılın en büyük yıllık düşüşü kaydedildi ve fiyatlar yüzde 22 geriledi. Avrupa'da ise şeker fiyatları geçtiğimiz sonbaharda son üç yılın en düşük seviyesine inmiş, bazı yerel fabrikalar kapanmıştı. Sektördeki gerilemede küresel rekabetin yanı sıra üretim fazlasının da etkili olduğu belirtiliyor.