Futbolcuların maçtan önce kokladığı küçük tüplerin sırrı çözüldü

Luka Modric ve Anthony Gordon gibi futbolcuların maç öncesinde kokladığı küçük tüpler, amonyak tuzları içeriyor. Kısa süreli uyanıklık hissi için kullanılan bu ürünlerin futbol performansını doğrudan iyileştirdiği bilimsel olarak kesinleşmiş değil; keskin buharları ise solunum yollarını tahriş edebiliyor.

Luka Modric ve Anthony Gordon gibi futbolcuların maç öncesinde burunlarına yaklaştırıp kokladığı küçük şişe ve kapsüllerde amonyak tuzları bulunuyor. İngilizcede “smelling salts” olarak bilinen bu ürünler, bazı sporcular tarafından kısa süreli uyanıklık hissi sağlamak amacıyla kullanılıyor.

Geçmişte bayılan kişilerin kendine gelmesini sağlamak için kullanılan amonyak tuzları, bugün bazı sporcuların müsabaka öncesi hazırlığının bir parçası. Ancak ürünlerin kullanılması, futbol performansını artırdığının kanıtlandığı anlamına gelmiyor.

YÜZLERİNİ EKŞİTEN TAHRİŞ EDİCİ BUHAR

Amonyak tuzları açıldığında amonyak içeren keskin bir buhar açığa çıkarıyor. Bu buharın solunması, burun ve üst solunum yollarında tahrişe yol açarak istemsiz bir nefes alma tepkisini tetikleyebiliyor. Futbolcuların kokladıktan hemen sonra yüzlerini ekşitmesi de bu tahriş edici etkiden kaynaklanıyor.

Bazı sporcular, özellikle yoğun konsantrasyon gerektiren anlardan önce bu ürünlerin kendilerini daha uyanık ve hazır hissettirdiğini düşünüyor. Buna karşılık amonyak tuzlarının reaksiyon süresini belirgin biçimde kısalttığı, konsantrasyonu kalıcı olarak artırdığı veya futbol performansını doğrudan iyileştirdiği bilimsel olarak kesinleşmiş değil.

TIBBİ DEĞERLENDİRMENİN YERİNİ TUTMUYOR

Amonyak tuzları risksiz ürünler değil. Keskin buharları gözlerde, burunda ve solunum yollarında tahrişe neden olabiliyor. Sağlık uzmanları da bu nedenle kullanım konusunda dikkatli olunması gerektiğini vurguluyor.

Özellikle kafa travması veya bilinç kaybı yaşayan sporcularda bu ürünlerin tıbbi değerlendirmenin yerine kullanılmaması gerekiyor. Kullanımın yaygın olması da tüm kulüp doktorlarının bu ürünleri önerdiği anlamına gelmiyor.