Güneş altında bile ısınmıyor: Giyeni 8 dereceye kadar serinleten kumaş üretildi
Çin’deki Zhengzhou Üniversitesi öncülüğünde, Avustralya’daki Adelaide Üniversitesi araştırmacılarının da yer aldığı ekip, güneş altında serin kalabilen mor renkli yeni bir kumaş geliştirdi. Yapılan açık hava testlerinde kumaşın, güneş ışığı altında sıradan mor pamuklu kumaştan 6,2 derece, beyaz pamuklu kumaştan ise 4,2 derece daha serin kaldığı belirlendi.
Yeni kumaşın en dikkat çekici yanı renginin koyu olmasına rağmen güneş enerjisinin büyük bölümünü geri yansıtabilmesi. Araştırmacılar kumaşın güneş ışınlarının ortalama yüzde 87,6’sını yansıttığını belirledi. Böylece güneşten daha az ısı alırken vücuttan gelen ısının dışarı atılmasına da yardımcı oluyor.
MOR OLMASINA RAĞMEN GÜNEŞ IŞIĞINI YANSITIYOR
Sıcak havalarda genellikle açık renkli kıyafetlerin tercih edilmesinin önemli bir nedeni, güneş ışığını koyu renklere göre daha fazla yansıtmaları. Bu nedenle bugüne kadar geliştirilen birçok pasif soğutma kumaşı da beyaz renkteydi. Mor gibi koyu renklerde ise aynı soğutma etkisini elde etmek daha zor.
Araştırmacılar bu sorunu aşmak için kumaşı mikroskobik ölçekte özel bir yapıya sahip olacak şekilde üretti. Kumaşın liflerinde mor renkli metal-organik bir malzeme ile çinko oksit parçacıkları kullanıldı. Bu yapı kumaşın mor görünmesini sağlarken aynı zamanda güneş enerjisinin büyük bölümünü geri yansıtmasına imkan tanıyor.
Kumaş yalnızca güneş ışığını yansıtmakla kalmıyor. Vücuttan aldığı ısıyı kızılötesi ışınım şeklinde dışarı verebiliyor. Ölçümlerde kumaşın orta kızılötesi bölgedeki ısı yayma oranının yüzde 96,4 olduğu belirlendi. Basit şekilde anlatmak gerekirse kumaş, güneşten mümkün olduğunca az ısı almaya çalışırken üzerinde biriken ısının da atmosfere ve oradan uzaya doğru yayılmasına yardımcı oluyor.
TENİ 8 DERECEYE KADAR DAHA SERİN TUTTU
Araştırmacılar kumaşın insan vücudu üzerindeki olası etkisini görmek için deri benzeri bir yüzey üzerinde de deney yaptı. Yeni mor kumaşla kaplanan yapay deri, gündüz saatlerinde üzeri açık bırakılan yapay deriden 8 dereceye kadar daha serin kaldı. Aynı deneyde beyaz pamuklu kumaş en fazla 4,6 derecelik, normal mor pamuklu kumaş ise 2,8 derecelik düşüş sağladı.
Çalışmanın önemli taraflarından biri de serinletici kıyafetlerin yalnızca beyaz veya çok açık renklerle sınırlı kalmayabileceğini göstermesi. Araştırmacılar aynı yöntemin ilerleyen dönemde farklı renklerde kumaşlara da uygulanabileceğini düşünüyor. Böylece özellikle sıcak bölgelerde yaşayanlar ve uzun süre açık havada çalışanlar için elektrik veya başka bir enerji kaynağı gerektirmeden serinlemeye yardımcı olan renkli kıyafetler üretilebilecek.