Herkes çatıda arıyor ama faturaları bu paneller düşürecek

İngiltere’de ev sahiplerinin elektrik faturalarını düşürmesine yardımcı olması beklenen, prize takılarak kullanılan güneş paneli sistemlerinin satışı başladı. Balkon gibi açık alanlara kurulabilen bu sistemler, çatı tipi güneş panellerine kıyasla daha düşük maliyetle güneş enerjisinden yararlanma imkânı sunuyor.

İngiliz hükümeti, bu panellerin kullanımına yönelik planını mart ayında duyurdu. Ardından sistemlerin güvenli şekilde kullanılabilmesi için gerekli mevzuat ve teknik standartlar hazırlandı. Güncellenen güvenlik düzenlemeleri ile şebekeye bağlantı standartlarını içeren yeni kurallar 27 Ağustos'ta yürürlüğe girdi.

BBC'nin haberine göre hükümet, prize takılan güneş panellerinin hanelerin enerji faturalarını azaltmasını ve son dönemde Orta Doğu'daki çatışmalar nedeniyle fiyat dalgalanmaları yaşanan ithal yakıtlara olan bağımlılığın azalmasına katkı sağlamasını bekliyor.

Çatı panellerine göre daha ucuz

Prize takılan güneş paneli sistemleri, çatıya monte edilen geleneksel güneş panellerine göre daha düşük maliyetli olmasıyla öne çıkıyor. Sistemlerin kurulumu için elektrikçiye ihtiyaç duyulmaması da önemli bir avantaj olarak gösteriliyor.

Balkonlar başta olmak üzere yeterli açık alana sahip bazı mülklerde kullanılabilen sistemlerin, çatı tipi güneş panellerine göre daha az enerji üreteceği belirtiliyor. Bu nedenle sağlayacağı tasarrufun da daha sınırlı olması bekleniyor.

UKsol verilerine göre tek panelli bir kitin fiyatı 699 sterlin, iki panelli bir kitin fiyatı ise 1.089 sterlin olacak. Hükümet, rekabetin artmasıyla birlikte fiyatların 400 ila 600 sterlin arasında dengelenmesini bekliyor.

Mevcut düzenlemelere göre her mülkte yalnızca bir sistem kullanılmasına izin veriliyor. Ancak tek bir sistem birden fazla panel içerebiliyor ve bu kuralın ileride değiştirilmesi gündemde.

Haneler yılda 110 sterline kadar tasarruf edebilir

Araştırmalara göre prize takılan güneş panelleri, hanelerin yıllık elektrik faturalarında yaklaşık 70 ila 110 sterlin arasında tasarruf sağlayabilir. Tasarruf miktarı ise panellerin konumuna, yönüne ve gün boyunca ne kadar güneş aldığına bağlı olarak değişiyor.

Uzmanlar, panellerin gölgelenmeyen ve mümkünse güneye bakan bir noktaya yerleştirilmesini öneriyor.

Sistem özellikle gün içinde elektrik tüketimi yüksek olan haneler için daha avantajlı olabilir. Bunun nedeni, panellerin ürettiği elektriğin öncelikle üretildiği anda tüketilmesi. Kullanılmayan elektrik ise şebekeye aktarılacak ancak BBC'nin aktardığına göre tüketicilerin bu elektrik karşılığında ödeme alması beklenmiyor.

Çatı tipi güneş panellerinden farklı olarak balkon tipi sistemlerin, küçük ölçekli yenilenebilir enerji sistemleri için İngiltere'de kullanılan resmi Mikro Üretim Sertifikasyon Programı (MCS) kapsamında sertifikalandırılması zorunlu değil.

800 watt ile sınırlandırılıyor

Balkon güneş panelleri evin elektrik ihtiyacının bir bölümünü karşılayabiliyor ancak güvenlik gerekçesiyle sistemin üretebileceği kullanılabilir elektrik miktarı sınırlandırılıyor.

Kitlerde daha yüksek güç üretebilen paneller kullanılabilse de, panelin ürettiği elektriği evde kullanılabilir hale getiren mikroinvertör, sisteme aktarılabilecek gücü 800 watt ile sınırlıyor.

Bu kapasite; buzdolabı gibi sürekli çalışan cihazların yanı sıra bekleme modunda bulunan elektronik cihazların enerji ihtiyacını karşılamaya yeterli olabiliyor. İngiliz hükümeti, güneşli günlerde bu sistemlerin ortalama bir hanenin elektrik tüketiminin yaklaşık beşte birini karşılayabileceğini belirtiyor.

Örneğin yaklaşık 3 kilovat güç tüketebilen elektrikli su ısıtıcısı gibi yüksek tüketimli cihazlar, ihtiyaç duydukları elektriğin bir bölümünü güneş panelinden, kalanını ise ulusal şebekeden alabilecek.

British Gas da sistemlerin yalnızca eve elektrik sağlamakla kalmayacağını, gün içerisinde şebekeden satın alınması gereken elektrik miktarını da azaltabileceğini belirtiyor.

Prize takılan güneş panelleri güvenli mi?

Yeni sistemlerin güvenliği konusunda da çeşitli testler yapıldı. Testlerde sistemlerin aşırı ısınma veya tehlikeli güç akımları oluşturmadan çalışabildiği doğrulandı.

Her sistemde, şebeke bağlantısını sürekli olarak kontrol eden bir mikroinvertör bulunuyor. Elektrik kesintisi yaşanması ya da panelin fişinin çekilmesi durumunda mikroinvertör, bağlantının kesildiğini algılayarak milisaniyeler içinde sistemi devre dışı bırakıyor. Böylece elektrik kesilmiş bir hatta enerji aktarılmasının önüne geçiliyor.

Panellerin İngiltere'de yasal olarak satılabilmesi için endüstri standardı G98 ile hükümetin belirlediği ürün güvenliği şartlarına uygun olarak test edilmesi gerekiyor.

Argos, Amazon, Currys, B&Q ve Screwfix gibi büyük perakendeciler de balkon güneş paneli kitlerini stoklamaya başladı.

Tüketici güvenliği kuruluşu Electrical Safety First ise tüketicilere, çevrim içi pazaryerlerindeki üçüncü taraf satıcılar yerine güvenilir ve köklü perakendecilerden veya üreticilerin kendi internet sitelerinden alışveriş yapmalarını öneriyor. Kuruluş, bazı çevrim içi platformların kendi siteleri üzerinden üçüncü taraflarca satılan ürünlerin güvenliğinden hukuken sorumlu olmayabileceğine dikkat çekiyor.

Her eve kurulamayabilir

Uzmanlar, balkon güneş panellerinin her ev için uygun olmayabileceği konusunda da uyarıyor.

Electrical Safety First, prize takılan güneş panellerinin bazı evlerde kullanılan eski tip kaçak akım koruma cihazlarıyla (RCD) etkileşime girebileceğini belirtiyor. Özellikle eski binalarda veya elektrik tesisatının yaşı ve durumu bilinmiyorsa, panel satın alınmadan önce tesisatın kayıtlı bir elektrikçi tarafından kontrol edilmesi öneriliyor.

Güvenlik açısından bir başka önemli uyarı ise uzatma kabloları ve adaptörlerle ilgili. Panellerin uzatma kablosu, kablo makarası veya adaptör kullanılarak başka cihazlara bağlanmaması gerekiyor. Yanlış bağlantılar, elektrik tesisatının aşırı ısınmasına ve güvenlik risklerinin ortaya çıkmasına neden olabilir.

Yeni düzenlemelere göre her evde yalnızca bir güneş paneli sisteminin prize bağlanmasına izin veriliyor. Enerji Tasarrufu Vakfı'nın hükümetle birlikte hazırladığı kılavuzda da bu konu özellikle vurgulanıyor.

Panellerin İngiltere'de montaj aparatları ve kullanım talimatlarıyla birlikte tüketicilere sunulması planlanıyor.