İktidardan zengine açık çek

Bugüne kadar 7 kez varlık barışı çıkarıp kaynağı belirsiz paraları kayda alan AKP iktidarı 8’inci varlık barışı düzenlemesini de dün TBMM’ye sundu. ‘Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi’ ismini taşıyan 15 maddelik torba düzenlemede kaynağı belirsiz paraların kayda alınacak olması Türkiye’nin yeniden gri listeye girme endişelerine yol açtı.

YENİ SERVET TRANSFERİ

Dar ve sabit gelirlilerden yüksek oranlarda vergi alan iktidarın, Kurumlar Vergisi’nde yapacağı devasa indirim büyük tepki çekti. Düzenlemeyle, halen yüzde 25 olan Kurumlar Vergisi oranı, imalatçı ihracatçılar için yüzde 9’a, ihracatçılar için yüzde 14’e indiriliyor.

Vergi uzmanları, elinde sanayi sicil belgesi olan bütün şirketlerin ihracatçı sayıldığına işaret ederek bu indirimden çok sayıda şirketin yararlanacağını belirttiler. Uzmanlar, yoksuldan zengine doğru akan bir ‘servet transferi’ yaşanacağı uyarısında bulundu. Teklifte kamuya olan borçlara 72 aya kadar taksit uygulanması, yurt dışındaki varlıklarını getirenlere 20 yıl vergi muafiyeti sağlanması da yer alıyor.

ALTINI GETİR, KAYDA GİR

Teklifle göre, yurt dışında ya da yurt içindeki kayıt dışı varlıklarını kayda almak isteyen gerçek kişi ve şirketlere yeni bir imkan sunulacak. Gerçek kişi veya şirketler para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarını bildirerek 31 Temmuz 2027 tarihine kadar banka veya aracı kurumlara yatıracaklar. Bu yolla kayda alınan paralara karşılık Hazine ve Maliye Bakanlığı yüzde 5 oranında vergi tahsil edecek. Ancak, bu paraları devlet iç borçlanma senetleri veya kira sertifikalarında 5 yıl tutanlardan
vergi alınmayacak.

Uzmanlardan gri liste uyarısı geldi

Düzenlemeye göre, kayda giren paralar için vergi incelemesi yapılmayacak. Ancak vergi uzmanları, bu düzenlemenin bu haliyle idareye keyfi uygulama imkanı verdiği, iktidara yakın kişilere ait rüşvet ve benzeri yasa dışı yollarla elde edilmiş kara paraların da soruşturma olmaksızın kayda girebileceğini belirtti. Aynı şekilde CHP Genel Başkanı Özgür Özel de bu düzenlemeyle kara paranın aklanabileceğine işaret etti. Türkiye’nin 28 Haziran 2024’te Mali Eylem Görev Gücünün (FATF) gri listesinden çıktığına işaret eden kaynaklar, bu düzenleme yüzünden yeniden gri listeye düşme endişesi yaşadıklarını ifade etti.

İFM vergi cenneti olacak

Yabancı yatırımcıyı çekmekte zorlanan ve cazibe merkezi olmayı başaramayan İstanbul Finans Merkezi (İFM), torba yasayla vergi cenneti olacak. Yüzde yüze varan kazanç indiriminin uygulanacağı IFM’de görev alan ‘nitelikli’ personelin ücretine brüt asgari ücretin 6 katına kadar Gelir Vergisi istisnası sağlanacak. Yine yabancı yatırımcıların çalışanları için de 4-6 kat Gelir Vergisi istinası talep edildi.

Torba tekliften dikkat çeken maddeler

1- Türkiye’de vergi mükellefi olmayan gerçek kişilerin yurt dışından elde ettikleri kazanç 20 yıl boyunca Gelir Vergisi’nden muaf tutulacak.

2- Yurt dışı Gelir Vergisi istisnasından yararlanan kişilerin, miras malı intikalleri için veraset Vergisi oranı yüzde 1 olarak sabitlenecek.

3- Yurt dışından alınan malın Türkiye’ye getirilmeden satılmasına (transit) uygulanacak Kurumlar Vergisi indirim oranı yüzde 95 olacak.

4- Gerçek kişiler ve şirketler; altın, hisse senedi, nakit para ve tahvillerini bildirdiklerinde bu varlıklar hakkında yaptırım uygulanmayacak.

5- Borç tecillerinde azami taksit süresi 36 aydan 72 aya çıkarılacak ve teminatsız tecil tutarı 50 bin liradan 1 milyon liraya yükseltilecek.

6- İstanbul Finans Merkezi’nde katılımcı belgesi alarak faaliyette bulunan kurumların kazanç indirim oranı yüzde 50’den yüzde 100’e çıkarılacak.