İnternet alışverişlerinde iade süreci değişti: Eski sistem artık işlemeyecek
Anayasa Mahkemesi, e-ticaret platformlarının tüketici haklarına yönelik sorumluluklarını daraltan yasal düzenlemeleri iptal etti. Resmi Gazete'de yayımlanan kararla birlikte, internet üzerinden alınan kusurlu ürünlerde ve dolandırıcılık durumlarında aracı siteler de hukuki olarak sorumlu tutulacak.
Anayasa Mahkemesi (AYM), internet ortamında faaliyet gösteren aracı hizmet sağlayıcıların yükümlülüklerini sınırlayan kanun hükümlerini Anayasa'ya aykırı bularak iptal etti.
Resmi Gazete'de yayımlanarak duyurulan bu karar, Trendyol, Hepsiburada, Amazon ve N11 gibi büyük e-ticaret sitelerinin tüketicilere karşı sorumluluk kapsamını genişletiyor.
Yeni düzenleme doğrultusunda, dijital alışverişlerde yaşanan mağduriyetlerde aracı platformlara karşı da yasal yollara başvurulabilmesinin önü açılıyor.
MEVCUT DÜZENLEMEDEKİ SORUMLULUK SINIRI KALDIRILDI
Yürürlükte olan mevcut mevzuat, internetten satın alınan bir malın ayıplı çıkması durumunda aracı hizmet sağlayıcıların hukuki sorumluluğunu kısıtlamaktaydı.
Bu sistemde tüketiciler, yaşanan aksaklıklarda platform sahipleriyle değil, yalnızca ürünü doğrudan satan satıcı firma ile muhatap olabiliyordu. AYM, söz konusu bu istisnai korumayı iptal ederek e-ticaret platformlarını da sürecin parçası haline getirdi.
İPTAL EDİLEN KANUN MADDELERİ
Yüksek Mahkeme, iki temel kanun üzerinde iptal kararı verdi:
6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (Madde 48): Aracı e-ticaret sitelerinin, tüketicilerin hak arama süreçlerindeki sorumluluklarını sınırlandıran istisna hükmü tamamen kaldırıldı.
Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun (Madde 9): Platformların, satıcılar tarafından sunulan içerikler ile bu içeriklere konu olan mal veya hizmetlerdeki hukuka aykırılıklardan sorumlu tutulamayacağına dair hüküm, tüketici sözleşmeleri yönünden iptal edildi.
"SADECE ARACIYIZ" DÖNEMİ SONA ERİYOR
Alınan kararla beraber, e-ticaret platformlarının tüketici sözleşmelerindeki sorumluluklarını tamamen devre dışı bırakan hukuki yaklaşım son buldu. Bu iptallerin, şirketlerin "hizmete sadece aracılık ettikleri" yönündeki savunmalarını geçersiz kılması bekleniyor.
Yeni dönemde vatandaşlar, karşılaştıkları dolandırıcılık vakalarında ya da kusurlu ürün alımlarında hem satıcıyı hem de aracı platformu doğrudan muhatap alabilecek. Bu durum, e-ticaret devlerinin bünyelerinde satış yapan firmaları daha sıkı kontrol etmesini zorunlu kılacak.
YENİ UYGULAMA 9 AY SONRA BAŞLAYACAK
Anayasa Mahkemesi, iptal edilen yasa hükümlerinin hemen uygulamaya girmeyeceğini belirtti.
Sektörün ve platformların yeni mevzuata uyum sağlayabilmesi amacıyla, iptal kararlarının Resmi Gazete'de yayımlandığı tarihten itibaren 9 ay sonra yürürlüğe girmesine hükmedildi.