İran-Körfez görüşmesi ertelendi: Petrol fırladı
Hürmüz Boğazı’ndan geçen emtia gemisi sayısının tek haneli seviyelere gerilemesi, alternatif boru hattına yönelik İHA saldırısı ve kritik İran-Körfez görüşmelerinin ertelenmesi petrol piyasalarını fırlattı.
Orta Doğu’da tırmanan askeri gerilim ve diplomatik tıkanıklık, küresel enerji piyasalarında yeni bir arz korkusu dalgası başlattı.
Dünyanın en kritik petrol geçiş noktası olan Hürmüz Boğazı'nda tanker trafiğinin durma noktasına gelmesi ve beklenen İran-Körfez diplomatik temaslarının ertelenmesi üzerine ham petrol fiyatları dikey bir tırmanışa geçti.
Geçtiğimiz hafta 109 doların üzerine çıktıktan sonra kar satışlarıyla 103 dolar seviyelerine kadar geri çekilen Brent petrolün varil fiyatı, haftanın ilk işlem gününde yeniden 108 doları aştı.
HÜRMÜZ'DE TRAFİK TEK HANELİ SAYILARA DÜŞTÜ
Körfez'den gelen son veriler, Orta Doğu petrolünün dünyaya açılan ana kapısı konumundaki Hürmüz Boğazı'nda deniz trafiğinin bıçak gibi kesildiğini ortaya koyuyor.
Normal şartlarda günlük ortalama 125 büyük ticari geminin geçtiği güzergâhta, hafta sonu geçen emtia gemisi sayısı günlük tek haneli rakamlara kadar geriledi. Aynı dönemde Körfez’e giriş yapan gemi sayısı ise yalnızca 10'da kaldı. Verilerin, tespit edilmemek adına AIS vericilerini kapatarak seyreden gemileri kapsamadığı bildirildi.
MÜHİMMAT SALDIRISI VE BORU HATTINA İHA DARBESİ
Saha riskinin fırlaması, Birleşik Krallık Deniz Ticareti Operasyonları (UKMTO) tarafından paylaşılan sıcak haberle tescillendi. UKMTO, pazar günü erken saatlerde boğazdan geçen bir ticaret gemisinin kimliği belirlenemeyen bir mühimmatla vurulduğunu duyurdu.
Krizi derinleştiren diğer bir gelişme ise alternatif rotada yaşandı. Suudi Arabistan’ın Hürmüz’ü baypas eden en önemli doğu-batı petrol boru hattı, Irak kaynaklı olduğu belirtilen bir insansız hava aracı (İHA) saldırısı sonrası güvenlik gerekçesiyle geçici olarak devre dışı bırakıldı. Bölgedeki arzın ana damarı kilitlenirken, tek alternatifin de darbe alması piyasadaki panik havasını körükledi.
DİPLOMATİK MASANIN DEVRİLMESİ FİYATLARI UÇURDU
Piyasalardaki tansiyonu düşürmesi beklenen "İran-Körfez görüşmeleri"nin de ertelendiğinin açıklanması, jeopolitik risk primini zirveye taşıdı. Askeri ve lojistik tıkanıklığa diplomatik kanalların da kapanması eklenince piyasalarda arz endişesi hakim oldu.
Kızıldeniz çıkışındaki Bab el-Mendeb Boğazı'nda trafiğin cumartesi 24, pazar 27 emtia gemisiyle nispeten istikrarlı seyretmesine rağmen, dünya petrol ve LNG arzının %20'sinin toplandığı Hürmüz'deki çöküş ana belirleyici oldu.
Geçen hafta 109 doları gördükten sonra 103 dolara gevşeyerek nefes alan Brent petrol, bu gelişmelerin gölgesinde yeni haftaya sert bir sıçramayla başlayıp 108 dolar sınırını aşmış durumda