Kitleler halinde kıyıya vurmaya başladı: Ülkede 'erzak stoklayın' uyarısı yapıldı
Su sıcaklığındaki anormal artış Ekvador kıyılarını alarma geçirdi. Önce ağları mahveden istilacı türler yayıldı, ardından mürekkep balıkları ve ıstakozlar karaya vurdu. Yaşanan kriz sonrası yetkililerden 'erzak stoklayın' uyarısı geldi.
Ekvador kıyılarında etkisini artıran El Nino olgusu, deniz ekosisteminde ve balıkçılık sektöründe aksamalara yol açıyor. Su sıcaklıklarındaki belirgin artış ve deniz seviyesindeki yükselme, deniz canlılarının davranışlarını değiştirirken küçük ölçekli balıkçıları ekonomik krizle karşı karşıya bıraktı.
Deniz Denizcilik Okyanus Bilimi ve Antarktika Enstitüsü (Inocar) verilerine göre, bölgedeki okyanus suyu sıcaklıkları mevsim normallerinin 4 derece üzerine çıktı. Sıcaklık artışıyla birlikte kıyı şeridinde olağan dışı gelişmeler yaşanmaya başladı.
İSTİLACI TÜRLER KARAYA VURMAYA BAŞLADI
Ekvador Ulusal Balıkçılık Kooperatifleri Federasyonu (Fenacopec) Yöneticisi Gabriela Cruz, şubat ayından itibaren yaşanan süreci iki aşamada özetledi. İlk aşamada, balıkçıların ağlarını parçalayarak avlanmayı imkansız hale getiren "jaiba mora" adlı kabuklu türünün kitlesel çoğalması gözlendi. İkinci aşamada ise şubat-temmuz döneminde mürekkep balıkları, Mayıs ayında ise büyük miktarlarda küçük ıstakoz kıyıya vurdu.
İlk kez 1983'teki El Nino döneminde görülen yengeç benzeri jaiba mora türünün, 2026 yılında Manabí kıyılarında tekrar ortaya çıktığı ve Esmeraldas, Santa Elena ile Guayas bölgelerine yayıldığı bildirildi.
Ekvador Kamusal Su Ürünleri Yetiştiriciliği ve Balıkçılık Araştırma Enstitüsü (Ipiap) Biyoloğu David Chicaiza, mevcut çevre koşullarının bu türün üremesini tetiklediğini, parçalanan ağlar nedeniyle tutulan balık miktarının ciddi oranda düştüğünü aktardı.
BALIK TÜRLERİNİN DAĞILIMI DEĞİŞTİ
Su sıcaklığındaki değişim, avlanan balık türlerinin haritasını da değiştirdi. Taş balığı ve mezgit gibi ekonomik değeri yüksek türler derin sulara çekilerek nadirleşirken; pomada karidesi, istavrit ve chumumo gibi türler kıyıya yakın alanlarda yoğunlaştı.
Ipiap Biyoloğu Chicaiza, pomada karidesinin özellikle Posorja ve Guayaquil Körfezi'nde bollaştığını kaydetti. Buna karşın balıkçılar, değerli balık türlerini bulabilmek için daha uzak mesafelere açılmak zorunda kaldıklarını, bu durumun yakıt maliyetlerini artırarak gelirlerini düşürdüğünü ifade ediyor.
DENİZ SEVİYESİ YÜKSELİNCE YARDIM ÇAĞRISI YAPILDI
Erfen tarafından 29 Ağustos 2026'da yayımlanan raporda, deniz seviyesinde 35 santimetrelik bir artış tespit edildiği ve bu durumun avlanma faaliyetlerini zorlaştırdığı belirtildi.
Ülkedeki 100 bin küçük ölçekli balıkçının 40 binini temsil eden Fenacopec, devlet tarafından dağıtılan gıda ve yardım çeklerinin yalnızca kısıtlı bir kesime ulaştığını bildirerek yetkililere destek çağrısında bulundu. Federasyon, önlerindeki süreçte yaşanabilecek tedarik sorunlarına karşı balıkçı topluluklarına erzak stoklama tavsiyesinde bulundu.