Mantardan elbise üretmeye başladılar: Yırtılınca kendini onarıyor, lekeleri üzerinden atıyor
Çin’de araştırmacılar, canlı mantar miselyumundan hasar gördüğünde kendini onarabilen bir tekstil malzemesi geliştirdi. Shenzhen İleri Teknoloji Enstitüleri öncülüğündeki ekip, malzemeyi kullanarak giyilebilir bir elbise de üretti.
Science Advances’ta yayımlanan çalışmada Cordyceps militaris adlı mantarın miselyumu kullanıldı. Üretim sırasında mantarın tamamen ölmesine izin verilmedi. Böylece kurutulan malzeme, yeniden besin ve uygun ortam sağlandığında büyümeye devam edebiliyor.
YIRTILAN BÖLGEYİ YENİDEN KAPATIYOR
Araştırmacılar, malzemede oluşan hasarlı bölgelere yeni miselyum parçaları yerleştirip besin verdi. Canlanan mantar lifleri boşluklara doğru büyüyerek parçaları yeniden birbirine bağladı. Böylece delikler dikiş veya yapıştırıcı kullanılmadan kapatıldı.
Onarım işlemi 10 kez tekrarlandığında bile malzemenin deformasyona karşı direncinin başlangıç seviyesinin yaklaşık yüzde 89’unu koruduğu belirlendi. Miselyumun yüzeyi aynı zamanda su itici özellik gösterdi. Yapılan testlerde su damlalarının kumaşa işlemeden yüzeyden kayarken kiri de beraberinde taşıdığı görüldü. Böylece malzemenin kendi kendini temizleyebilen bir yüzey oluşturduğu belirlendi.
20 PARÇADAN ELBİSE ÜRETİLDİ
Teknolojinin giyilebilir ürünlerde kullanılabileceğini göstermek isteyen ekip, tasarım şirketi Peelsphere ile yaklaşık 20 miselyum parçasından oluşan bir elbise hazırladı. Farklı mikroorganizmalar kullanılarak kumaşa mavi, kırmızı, turuncu ve mor tonlar da kazandırıldı.
Malzemenin kullanım ömrünün sonunda doğada parçalanabildiği de test edildi. Aynı malzemeden yapılan küçük bir kutu toprağa gömüldüğünde yaklaşık 41 gün içinde büyük ölçüde ayrıştı.
Araştırmacılar, teknolojinin henüz günlük kıyafetlerde kullanılmaya hazır olmadığını belirtiyor. Dayanıklılık ve seri üretim konusunda çalışmalar sürerken, canlı miselyumun gelecekte tekstil ve biyolojik olarak parçalanabilen ürünlerde kullanılması hedefleniyor.